http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/api.php?action=feedcontributions&feedformat=atom&user=Oktoda 2026-06-13T07:49:26Z Wkład użytkownika MediaWiki 1.42.1 http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Prostowniki_kuprytowe_i_selenowe&diff=3284 2025-01-13T12:03:33Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div>{{Spis treści}}<br /> [[Plik:Selen 1.jpg|200px|mały|prawo|Prostowniki stykowe małej mocy.]]<br /> Prostowniki selenowe (i nieco wcześniejsze a znacznie mniej rozpowszechnione kuprytowe) to pierwsze elementy półprzewodnikowe mające zdolność prostowania znacznych prądów.<br /> <br /> Były budowany przeważnie w formie kwadratowej lub okrągłej płytki, pełniącej również rolę konstrukcji mechanicznej, a także służącej odprowadzaniu ciepła. Niekiedy płytka miała pośrodku otwór umożliwiający umieszczenie, przy pomocy której mocowano ze sobą większą liczbę takich samych płytek w tak zwany '''stos selenowy''' czy '''stos prostowniczy'''.<br /> <br /> W Polsce prostowniki kuprytowe i selenowe określano zbiorczą nazwą '''prostowniki stykowe''', w USA nazywano je '''metal rectifiers'''. Prostowniki kuprytowe były stosowane w latach 30. W latach 40 zostały wyparte przez selenowe, które były masowo używane aż do lat 50, później zostały stopniowo wyparte przez diody germanowe i krzemowe.<br /> <br /> == Prostowniki siarczkowo-miedziowe ==<br /> Pierwsze prostowniki stykowe wykorzystywały prostujące złącza z siarczkiem miedzi (ich właściwości były znane już Ferdynandowi Braunowi w 1874). Drugą elektrodą był magnez, zwykle z dodatkami innych metali, by otrzymać złącze prostujące konieczne było jego elektryczne formowanie. Takie prostowniki umożliwiały uzyskanie stosunkowo dużych gęstości wyprostowanego prądu, ale były wytwarzane bardzo krótko, zostały szybko wyparte przez elementy o lepszych parametrach.<br /> <br /> == Prostowniki kuprytowe ==<br /> === Historia i zastosowanie ===<br /> [[Plik:Koxydul2.jpg|200px|mały|prawo|Prostownik kuprytowy 12V/0.5A.]]<br /> [[Plik:Kupryt 1.jpg|200px|mały|prawo|Prostownik kuprytowy małej mocy stosowany w urządzeniach pomiarowych prądu zmiennego.]]<br /> Zjawisko prostowania na złączu miedzi z jej tlenkiem zostało odkryte w 1919 przez L.O. Grondahla z amerykańskiej firmy Union Switch and Signal Company. Prace nad jego praktycznym zastosowaniem trwały ponad sześć lat i dopiero w 1926 nadający się do seryjnej produkcji prostownik je wykorzystujący został zademonstrowany przez L.O. Grondahla and P.H. Geigera. W latach 30 prostowniki oparte na tlenku miedzi były podstawowym rodzajem prostowników do małych napięć i dużych prądów. Rezultaty mocno zależały od czystości i składu miedzi, która była podstawowym surowcem do ich produkcji. Ówczesny poziom technik chemii analitycznej nie pozwalał na wykrycie subtelnych zanieczyszczeń, kluczowe więc było jej pochodzenie. Gdy się okazało, że najlepsze wyniki otrzymuje się stosując miedź z Chile, firma AT&amp;T wykupiła kontrolny pakiet akcji tamtejszych producentów.<br /> <br /> W Polsce nie produkowano seryjnie prostowników kuprytowych. W 1939 Edmund Jan Romer rozpoczął opracowywanie technologii prostowników kuprytowych w swoich produkujących aparaturę pomiarową zakładach w Lwowie, jednak nie została ona uruchomiona przed wybuchem wojny&lt;ref&gt;[http://apw.ee.pw.edu.pl/tresc/sylw/romer.htm A.J. Marusak (SAiP OW SEP), ''Edmund Jan Romer''].&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> === Konstrukcja ===<br /> Zasadniczym elementem prostownika kuprytowego jest płytka z miedzi, zwykle o grubości 1 mm, którą poddaje się utlenianiu w temperaturze 1000-1030 stopni Celsjusza. W takich warunkach na miedzi wytwarza się warstwa półprzewodnikowego tlenku Cu&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;O. Następnie płytkę poddawano dalszej obróbce termicznej, wytrawianiu (w celu usunięcia izolującej warstwy tlenku CuO) i nakładano na nią stanowiącą elektrodę warstwę metaliczną o składzie zapewniającym dobry kontakt elektryczny z Cu&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;O. Stosowano również elektrodę w postaci dociśniętej do warstwy tlenku blachy ołowianej, niekiedy warstwę tlenku powlekano wcześniej grafitem. Prostowanie zachodzi na złączu Cu-Cu&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;O&lt;ref&gt;John Orton, ''The Story of Semiconductors'', Oxford 2004, str. 24.&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> Prostowniki kuprytowe były pierwszymi elementami półprzewodnikowymi, przy produkcji których zastosowano złożone procesy elektrochemiczne, tak charakterystyczne dla współczesnej techniki półprzewodnikowej.<br /> <br /> ==== Sirutor ====<br /> [[Plik:Sirutor.png|200px|mały|lewo|Budowa sirutora: a) wyprowadzenia; b) sprężyna; c) pręciki dystansowe; d) płytki prostownicze.]]<br /> Specjalną konstrukcję posiadały sirutory firmy Siemens. Były to miniaturowe prostowniki kuprytowe umieszczone w obudowie przypominającej rezystor. Produkowano sirutory zawierające od jednej do 15 płytek.<br /> {{Clear|left}}<br /> === Właściwości ===<br /> [[Plik:Charakterystyki CuO Selen.png|200px|mały|lewo|Charakterystyki prostownika kuprytowego i selenowego.]]<br /> Maksymalne dopuszczalne napięcie zwrotne na płytkę kuprytową wynosi 8 do 10 V, a ich początkowa sprawność od 50% do 90%, w zależności od technologii wytwarzania.<br /> <br /> Prostowniki kuprytowe są bardzo wrażliwe na podwyższoną temperaturę. Normalna temperatura pracy wynosi do 35 stopni Celsjusza, a już przy 40 stopniach zachodzą w prostowniku niekorzystne zmiany, zaś przy 50 dochodzi do utraty właściwości prostujących.<br /> <br /> Dla prostowników kuprytowych charakterystyczne jest niekorzystne zjawisko pełzania, polegające na stopniowym zwiększaniu się prądu w kierunku zaporowym podczas pozostawania prostownika pod napięciem. Po wyłączeniu napięcia parametry prostownika po pewnym czasie powracają do wartości początkowych. Czas ten może być dosyć długi, osiągając nawet kilkanaście dni.<br /> <br /> Prostowniki kuprytowe starzeją się, z upływem czasu rośnie ich oporność w kierunku przewodzenia i maleje w kierunku zaporowym. Proces ten zachodzi niezależnie od obciążenia prostownika i z biegiem czasu jest coraz wolniejszy.<br /> {{Clear|left}}<br /> == Prostowniki selenowe ==<br /> [[Plik:Selen 0.jpg|200px|mały|prawo|Typowe prostowniki selenowe.]]<br /> === Historia i zastosowanie ===<br /> [[Plik:Selen 14.jpg|200px|mały|prawo|Prostownik selenowy wysokiego napięcia produkcji ZSRR. Zawiera 1440 płytek selenowych.]]<br /> Zjawisko prostowania na złączach metali z selenem było znane już Braunowi w 1877 roku, praktycznie przydatny prostownik selenowy został jednak wynaleziony dopiero w 1933 przez C.E. Fittsa. Stopniowo wyparł on prostowniki kuprytowe - co prawda ma większy spadek napięcia w kierunku przewodzenia, ale dopuszczalne napięcie wsteczne jest kilkukrotnie wyższe, a właściwości stabilniejsze.<br /> <br /> Prostowniki selenowe były masowo używane aż do lat 50, później zostały stopniowo wyparte przez diody germanowe i krzemowe.<br /> <br /> {{Main| Polskie prostowniki selenowe}}<br /> Produkcję płytek prostowników selenowych w Polsce rozpoczęto w drugiej połowie lat 50 w krakowskich zakładach Telpod i w Bielawskiej Fabryce Prostowników. Produkowano je długo, aż do lat 70. Były stosowane na przykład w przyrządach pomiarowych prądu zmiennego lub jako namiastka diody Zenera na niskie napięcia w sprzęcie radiowym.<br /> <br /> === Konstrukcja ===<br /> Selenowa płytka prostownicza składa się z płytki stalowej niklowanej lub aluminiowej kadmowanej albo bizmutowanej pokrytej jednostronnie warstewką selenu. Na selen natryskiwana jest cienka warstewka łatwo topliwego stopu (zazwyczaj z bizmutu, kadmu i cyny). Wskutek obróbki termicznej na zewnętrznej powierzchni selenu powstaje warstwa prostująca. <br /> <br /> === Właściwości ===<br /> Dopuszczalne napięcie wsteczne płytki selenowej wynosi kilkadziesiąt woltów i zależy od technologii jej wytwarzania. Przy krótkotrwałych przebiciach może dojść do samoczynnej regeneracji płytki, gdyż w miejscu przebicia następuje stopienie selenu i utworzenie warstwy szklistej, będącej izolatorem.<br /> <br /> Z biegiem czasu płytki selenowe starzeją się, co objawia się wzrostem oporności w kierunku przewodzenia i jej spadkiem w kierunku zaporowym. Proces jest ten jednak wolny i nieprzeciążone płytki selenowe mogą pracować wiele lat.<br /> <br /> Po dłuższej przerwie w pracy płytki selenowe wykazują stosunkowo duży prąd wsteczny, który jednak szybko dochodzi do wartości prawidłowej po włączeniu napięcia (w czasie rzędu minut). Należy jednak uważać, by płytki nie uległy przegrzaniu.<br /> <br /> Po usunięciu wierzchniej warstwy łatwo topliwego stpu można z selenowej płytko prostowniczej uzyskać amatorskie ogniwo fotoelektryczne.<br /> <br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> # W. Łaniecki, ''Półprzewodniki, Część II, Prostowniki Stykowe'', Warszawa 1953.<br /> # W.A. Trembiński, ''Prostowniki stykowe'', WK, Warszawa 1960.<br /> <br /> [[Kategoria: Prostowniki stykowe]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Prostowniki_kuprytowe_i_selenowe&diff=3283 2025-01-13T12:02:59Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div>{{Spis treści}}<br /> [[Plik:Selen 1.jpg|200px|mały|prawo|Prostowniki stykowe małej mocy.]]<br /> Prostowniki selenowe (i nieco wcześniejsze a znacznie mniej rozpowszechnione kuprytowe) to pierwsze elementy półprzewodnikowe mające zdolność prostowania znacznych prądów.<br /> <br /> Były budowany przeważnie w formie kwadratowej lub okrągłej płytki, pełniącej również rolę konstrukcji mechanicznej, a także służącej odprowadzaniu ciepła. Niekiedy płytka miała pośrodku otwór umożliwiający umieszczenie pośrodku śruby, przy pomocy której mocowano ze sobą większą liczbę takich samych płytek w tak zwany '''stos selenowy''' czy '''stos prostowniczy'''.<br /> <br /> W Polsce prostowniki kuprytowe i selenowe określano zbiorczą nazwą '''prostowniki stykowe''', w USA nazywano je '''metal rectifiers'''. Prostowniki kuprytowe były stosowane w latach 30. W latach 40 zostały wyparte przez selenowe, które były masowo używane aż do lat 50, później zostały stopniowo wyparte przez diody germanowe i krzemowe.<br /> <br /> == Prostowniki siarczkowo-miedziowe ==<br /> Pierwsze prostowniki stykowe wykorzystywały prostujące złącza z siarczkiem miedzi (ich właściwości były znane już Ferdynandowi Braunowi w 1874). Drugą elektrodą był magnez, zwykle z dodatkami innych metali, by otrzymać złącze prostujące konieczne było jego elektryczne formowanie. Takie prostowniki umożliwiały uzyskanie stosunkowo dużych gęstości wyprostowanego prądu, ale były wytwarzane bardzo krótko, zostały szybko wyparte przez elementy o lepszych parametrach.<br /> <br /> == Prostowniki kuprytowe ==<br /> === Historia i zastosowanie ===<br /> [[Plik:Koxydul2.jpg|200px|mały|prawo|Prostownik kuprytowy 12V/0.5A.]]<br /> [[Plik:Kupryt 1.jpg|200px|mały|prawo|Prostownik kuprytowy małej mocy stosowany w urządzeniach pomiarowych prądu zmiennego.]]<br /> Zjawisko prostowania na złączu miedzi z jej tlenkiem zostało odkryte w 1919 przez L.O. Grondahla z amerykańskiej firmy Union Switch and Signal Company. Prace nad jego praktycznym zastosowaniem trwały ponad sześć lat i dopiero w 1926 nadający się do seryjnej produkcji prostownik je wykorzystujący został zademonstrowany przez L.O. Grondahla and P.H. Geigera. W latach 30 prostowniki oparte na tlenku miedzi były podstawowym rodzajem prostowników do małych napięć i dużych prądów. Rezultaty mocno zależały od czystości i składu miedzi, która była podstawowym surowcem do ich produkcji. Ówczesny poziom technik chemii analitycznej nie pozwalał na wykrycie subtelnych zanieczyszczeń, kluczowe więc było jej pochodzenie. Gdy się okazało, że najlepsze wyniki otrzymuje się stosując miedź z Chile, firma AT&amp;T wykupiła kontrolny pakiet akcji tamtejszych producentów.<br /> <br /> W Polsce nie produkowano seryjnie prostowników kuprytowych. W 1939 Edmund Jan Romer rozpoczął opracowywanie technologii prostowników kuprytowych w swoich produkujących aparaturę pomiarową zakładach w Lwowie, jednak nie została ona uruchomiona przed wybuchem wojny&lt;ref&gt;[http://apw.ee.pw.edu.pl/tresc/sylw/romer.htm A.J. Marusak (SAiP OW SEP), ''Edmund Jan Romer''].&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> === Konstrukcja ===<br /> Zasadniczym elementem prostownika kuprytowego jest płytka z miedzi, zwykle o grubości 1 mm, którą poddaje się utlenianiu w temperaturze 1000-1030 stopni Celsjusza. W takich warunkach na miedzi wytwarza się warstwa półprzewodnikowego tlenku Cu&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;O. Następnie płytkę poddawano dalszej obróbce termicznej, wytrawianiu (w celu usunięcia izolującej warstwy tlenku CuO) i nakładano na nią stanowiącą elektrodę warstwę metaliczną o składzie zapewniającym dobry kontakt elektryczny z Cu&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;O. Stosowano również elektrodę w postaci dociśniętej do warstwy tlenku blachy ołowianej, niekiedy warstwę tlenku powlekano wcześniej grafitem. Prostowanie zachodzi na złączu Cu-Cu&lt;sub&gt;2&lt;/sub&gt;O&lt;ref&gt;John Orton, ''The Story of Semiconductors'', Oxford 2004, str. 24.&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> Prostowniki kuprytowe były pierwszymi elementami półprzewodnikowymi, przy produkcji których zastosowano złożone procesy elektrochemiczne, tak charakterystyczne dla współczesnej techniki półprzewodnikowej.<br /> <br /> ==== Sirutor ====<br /> [[Plik:Sirutor.png|200px|mały|lewo|Budowa sirutora: a) wyprowadzenia; b) sprężyna; c) pręciki dystansowe; d) płytki prostownicze.]]<br /> Specjalną konstrukcję posiadały sirutory firmy Siemens. Były to miniaturowe prostowniki kuprytowe umieszczone w obudowie przypominającej rezystor. Produkowano sirutory zawierające od jednej do 15 płytek.<br /> {{Clear|left}}<br /> === Właściwości ===<br /> [[Plik:Charakterystyki CuO Selen.png|200px|mały|lewo|Charakterystyki prostownika kuprytowego i selenowego.]]<br /> Maksymalne dopuszczalne napięcie zwrotne na płytkę kuprytową wynosi 8 do 10 V, a ich początkowa sprawność od 50% do 90%, w zależności od technologii wytwarzania.<br /> <br /> Prostowniki kuprytowe są bardzo wrażliwe na podwyższoną temperaturę. Normalna temperatura pracy wynosi do 35 stopni Celsjusza, a już przy 40 stopniach zachodzą w prostowniku niekorzystne zmiany, zaś przy 50 dochodzi do utraty właściwości prostujących.<br /> <br /> Dla prostowników kuprytowych charakterystyczne jest niekorzystne zjawisko pełzania, polegające na stopniowym zwiększaniu się prądu w kierunku zaporowym podczas pozostawania prostownika pod napięciem. Po wyłączeniu napięcia parametry prostownika po pewnym czasie powracają do wartości początkowych. Czas ten może być dosyć długi, osiągając nawet kilkanaście dni.<br /> <br /> Prostowniki kuprytowe starzeją się, z upływem czasu rośnie ich oporność w kierunku przewodzenia i maleje w kierunku zaporowym. Proces ten zachodzi niezależnie od obciążenia prostownika i z biegiem czasu jest coraz wolniejszy.<br /> {{Clear|left}}<br /> == Prostowniki selenowe ==<br /> [[Plik:Selen 0.jpg|200px|mały|prawo|Typowe prostowniki selenowe.]]<br /> === Historia i zastosowanie ===<br /> [[Plik:Selen 14.jpg|200px|mały|prawo|Prostownik selenowy wysokiego napięcia produkcji ZSRR. Zawiera 1440 płytek selenowych.]]<br /> Zjawisko prostowania na złączach metali z selenem było znane już Braunowi w 1877 roku, praktycznie przydatny prostownik selenowy został jednak wynaleziony dopiero w 1933 przez C.E. Fittsa. Stopniowo wyparł on prostowniki kuprytowe - co prawda ma większy spadek napięcia w kierunku przewodzenia, ale dopuszczalne napięcie wsteczne jest kilkukrotnie wyższe, a właściwości stabilniejsze.<br /> <br /> Prostowniki selenowe były masowo używane aż do lat 50, później zostały stopniowo wyparte przez diody germanowe i krzemowe.<br /> <br /> {{Main| Polskie prostowniki selenowe}}<br /> Produkcję płytek prostowników selenowych w Polsce rozpoczęto w drugiej połowie lat 50 w krakowskich zakładach Telpod i w Bielawskiej Fabryce Prostowników. Produkowano je długo, aż do lat 70. Były stosowane na przykład w przyrządach pomiarowych prądu zmiennego lub jako namiastka diody Zenera na niskie napięcia w sprzęcie radiowym.<br /> <br /> === Konstrukcja ===<br /> Selenowa płytka prostownicza składa się z płytki stalowej niklowanej lub aluminiowej kadmowanej albo bizmutowanej pokrytej jednostronnie warstewką selenu. Na selen natryskiwana jest cienka warstewka łatwo topliwego stopu (zazwyczaj z bizmutu, kadmu i cyny). Wskutek obróbki termicznej na zewnętrznej powierzchni selenu powstaje warstwa prostująca. <br /> <br /> === Właściwości ===<br /> Dopuszczalne napięcie wsteczne płytki selenowej wynosi kilkadziesiąt woltów i zależy od technologii jej wytwarzania. Przy krótkotrwałych przebiciach może dojść do samoczynnej regeneracji płytki, gdyż w miejscu przebicia następuje stopienie selenu i utworzenie warstwy szklistej, będącej izolatorem.<br /> <br /> Z biegiem czasu płytki selenowe starzeją się, co objawia się wzrostem oporności w kierunku przewodzenia i jej spadkiem w kierunku zaporowym. Proces jest ten jednak wolny i nieprzeciążone płytki selenowe mogą pracować wiele lat.<br /> <br /> Po dłuższej przerwie w pracy płytki selenowe wykazują stosunkowo duży prąd wsteczny, który jednak szybko dochodzi do wartości prawidłowej po włączeniu napięcia (w czasie rzędu minut). Należy jednak uważać, by płytki nie uległy przegrzaniu.<br /> <br /> Po usunięciu wierzchniej warstwy łatwo topliwego stpu można z selenowej płytko prostowniczej uzyskać amatorskie ogniwo fotoelektryczne.<br /> <br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> # W. Łaniecki, ''Półprzewodniki, Część II, Prostowniki Stykowe'', Warszawa 1953.<br /> # W.A. Trembiński, ''Prostowniki stykowe'', WK, Warszawa 1960.<br /> <br /> [[Kategoria: Prostowniki stykowe]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=SEPP&diff=3282 2024-09-17T14:34:55Z

<p>Oktoda: /* Budowa */</p> <hr /> <div>{{Spis treści}}<br /> Układ wzmacniacza w konfiguracji '''SEPP''' ('''single ended push-pull''') został opatentowany przez Williama H. T. Holdena w 1931 roku&lt;ref&gt;[http://www.freepatentsonline.com/1999327.html Patent USA 1999327].&lt;/ref&gt;. Charakteryzuje on się pracą przeciwsobną z uziemioną (dla sygnału zmiennego) jedną z końcówek obciążenia. Umożliwia uzyskanie bardzo dobrych parametrów wzmacniacza bez konieczności stosowania transformatora z niską indukcyjnością rozproszenia pomiędzy połówkami uzwojenia pierwotnego. Był też stosowany do konstrukcji wyjściowych układów beztransformatorowych ([[OTL]]).<br /> <br /> == Układ klasyczny ==<br /> === Budowa ===<br /> [[Plik:Holden_SEPP.GIF|thumb|250px|left|Oryginalny układ SEPP z patentu Williama H. T. Holdena z 1931 roku]]<br /> Cechą charakterystyczną stopnia wzmacniacza pracującego w układzie SEPP jest przeciwsobna praca elementów aktywnych (lamp lub tranzystorów) przy jednoczesnym przyłączeniu obciążenia w taki sposób, że jeden jego zacisk jest sterowany, a drugi znajduje się na potencjale zerowym (dla sygnału zmiennego). Opracowano kilka warianów tego układu, różniących się przede wszystkim rozwiązaniem stopnia sterującego, rodzajem zastosowanych lamp oraz ich połączeniem dla prądu stałego.<br /> <br /> [[Plik:SEPP_1.png|thumb|right|250px|Podstawowy schemat układu SEPP z odwracaczem fazy z dzielonym obciążeniem i szeregowym połączeniem lamp dla prądu stałego.]]<br /> Przykładem mogą być koncepcje Arnolda Petersona i Donalda B. Sinclaira zaprezentowane w 1952 roku. <br /> &lt;ref&gt;Arnold Peterson i Donald B. Sinclair, ''A Single-Ended Push-Pull Audio Amplifier'', Proc. IRE, Jan. 1952, str. 7-11.&lt;/ref&gt;.<br /> Ich cechą charakterystyczną jest użycie odwracacza fazy z dzielonym obciążeniem. By obydwie lampy pracowały w układzie wspólnej katody sygnał sterujący musi być wprowadzony pomiędzy katodę i siatkę. W układach bez transformatora wejściowego stwarza to pewne trudności, bo katoda jednej z lamp znajduje się na potencjale sygnału wyjściowego. By rozwiązać ten problem połączono opornik anodowy odwracacza fazy nie z dodatnim biegunem źródła zasilania, ale z wyjściem stopnia. Dla prądu stałego lampy są w nim połączone szeregowo.<br /> <br /> {{Clear|left}}<br /> [[Plik:SEPP_3.png|thumb|left|250px|Podstawowy schemat układu SEPP z równoległym połączeniem lamp dla prądu stałego.]]<br /> W dużo mniej popularnej wersji układu lampy wyjściowe dla prądu stałego są połaczone równolegle. Umożliwia to zastosowanie źródła zasilania o mniejszym napięciu, ale nieco komplikuje układ i wymaga zastosowania transformatora o dwóch symetrycznych uzwojeniach pierwotnych. Dla prądu zmiennego uzwojenia te są połączone w charakterystyczny dla SEPP sposób - równolegle, z jednym zaciskiem uziemionym dla prądu zmiennego.<br /> <br /> {{Clear|right}}<br /> [[Plik:SEPP_2.png|thumb|right|250px|Podstawowy schemat układu SEPP z szeregowym połączeniem lamp ekranowanych.]]<br /> Zastosowanie tetrod lub pentod i transformatora z dwoma uzwojeniami pierwotnymi umożliwia sprytne rozwiązanie zasilania siatek ekranujących. Jednocześnie opornik anodowy odwracacza fazy może być przyłączony do siatki ekranującej górnej lampy (znajdującej się na takim samym potencjale zmiennym jak katoda), co zapewnia zasilanie odwracacza pełnym napięciem zasilającym (rozwiązanie typu [[bootstrap]]). Umożliwia to uzyskanie dużej amplitudy napięcia wyjściowego odwracacza. W uzwojenich pierwotnych transformatora oprócz sygnału zmiennego płynie prąd siatek ekranujących.<br /> <br /> {{Clear|left}}<br /> <br /> === Właściwości ===<br /> * Lampy stopnia SEPP pracującego w klasie A są dla sygnału zmiennego połączone równolegle. Zmniejsza to impedancję wyjściową wzmacniacza i konieczną przekładnię transformatora wyjściowego.<br /> * Lampy stopnia SEPP pracującego w klasie B/AB pracują na przemian na obciążenie, jakie &quot;widzi&quot; jedna lampa w ekwiwalentnym, standardowym układzie przeciwsobnym. Wymagana przekładnia transformatora jest zatem dwukrotnie niższa niż w układzie standardowym.<br /> * Wykonanie transformatora ułatwia i poprawia jego parametry również fakt, że nie płynie w nim składowa stała (nie wymaga szczeliny w rdzeniu) ani prądy anodowe lamp (mniejszy prąd w uzwojeniach).<br /> * W transformatorach układów SEPP pracujących w klasie B i AB nie zachodzi zjawisko &quot;przełączania prądów&quot; charakterystyczne dla typowych układów przeciwsobnych, a powodujące powstanie dodatkowych zniekształceń nieliniowych.<br /> * W przeciwieństwie do standardowego układu przeciwsobnego w układzie SEPP nie znoszą się zakłócenia pochodzące ze źródła zasilania. Wymaga on zatem zasilacza anodowego o znacznie mniejszym poziomie tętnień.<br /> * Katoda jednej z lamp znajduje się na potencjale sygnału wyjściowego sumowanego z połową napięcia zasilania. Powoduje to konieczność zasilania włókna żarzenia tej lampy z osobnego uzwojenia w przypadku niewystarczającej wartości jej dopuszczalnej wartości U&lt;sub&gt;ż-k&lt;/sub&gt;. W przeciwnym wypadku łatwo może dojść do przebicia pomiędzy włóknem a katodą.<br /> <br /> ==== SRPP ====<br /> {{Main|SRPP}}<br /> Odmianą układu SEPP jest wzmacniacz SRPP, w którym nie ma osobnego odracacza fazy, ale &quot;górna&quot; lampa jest sterowana spadkiem napięcia na rezystorze włączonym w obwód anodowy &quot;dolnej&quot;. Takie rozwiązanie jest prostsze układowo, ale może pracować tylko w klasie A i ma poważne wady, które powodują, że jego parametry są gorsze niż układu z odwracaczem fazy.<br /> <br /> == Aplikacje ==<br /> Praktyczne układy wzmacniaczy SEPP zostały opracowane dosyć późno. Co prawda umożliwiają osiągnięcie wysokiej jakości, ale posiadają też wady, które potencjalnie zwiększają cenę zbudowanego z ich użyciem wzmacniacza. Rozwiązań komercyjnych istniało zatem stosunkowo niewiele.<br /> <br /> [[Plik:National Horizon 20.png|thumb|250px|left|Schemat ideowy wzmacniacza mocy National Horizon 20.]]Chyba najbardziej znanym wzmacniaczem SEPP jest '''National Horizon 20''', mniej popularny jest bardzo podobny '''Horizon 10'''. W Horizonie 20 pracują dwie lampy 6L6 w układzie SEPP, połączone równolegle dla prądu stałego, co umożliwia zastosowanie stosunkowo niewielkiego napięcia zasilającego, dostarczając przy tym mocy 20 W. Warto zwrócić uwagę na sposób przyłączenia siatek ekranujących. Wzmacniacze te mają bardzo ciekawą budowę modułową. Każdy z nich posiada kasetę z gniazdem, w której można umieścić wzmacniacz napięciowy z regulatorem barwy tonu (typu ''Horizon 5'').<br /> <br /> Europejskim przykładem wzmacniacza HiFi tego rodzaju może być AG9015 Philipsa. Lampy końcowe są włączone szeregowo dla prądu stałego, zastosowano więc pentody [[EL86]] przystosowane do pracy przy niskich napięciach anodowych&lt;ref&gt;[http://www.mif.pg.gda.pl/homepages/frank/instruments/Philips/AG9015/AG9015.pdf Dokumentacja wzmacniacza AG9015 Philipsa.]&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> {{Clear|left}}<br /> === Wzmacniacze OTL ===<br /> {{Main|OTL}}<br /> [[Plik:Wzm2 EL86.png|thumb|left|250px|Wzmacniacz OTL z głośnikiem o dużej impedancji z karty katalogowej lampy [[EL86]] firmy Philips]]<br /> Wzmacniacze beztransformatorowe SEPP pracujące bez transformatora wyjściowego można z grubsza podzielić na dwie grupy. W urządzeniach z pierwszej grupy lampy wyjściowe pracowały przy optymalnej impedancji obciążenia. Osiągano to najczęściej poprzez zastosowanie specjalnie produkowanych głośników o dużej impedancji. Ich właściwości nie różnią się zasadniczo od układów z prostym transformatorem. Możliwe też jest stosowanie takich układów we wzmacniaczach radiowęzłowych i instalacji nagłaśniających zasilających wysokonapięciowe linie transmisyjne. Transformatory znajdują się wtedy przy głośnikach.<br /> <br /> Drugą grupą wzmacniaczy OTL są rozwiązania pracujące przy małej impedancji obciążenia, charakterystycznej dla współczesnych głośników, która jest daleka od optymalnej dla lamp mocy. W takich warunkach lampy pracują z bardzo niewielką sprawnością i generują duże zniekształcenia nieliniowe. Ze względu na fakt, że układ SEPP jest układem przeciwsobnym, harmoniczne wynikające z niedopasowania obciążenia w dużym stopniu się kompensują, a w sygnale wyjściowym dominują harmoniczne nieparzystych rzędów, których zawartość zazwyczaj nie przekracza kilkunastu procent. Zniekształcenia te są redukowane ujemnym sprzężeniem zwrotnym o głębokości co najmniej 20dB. <br /> <br /> [[Plik:RCA OTL.png|thumb|right|250px|Wzmacniacz OTL 25 W firmy RCA z gałęziami lamp pracującymi w odmiennej konfiguracji.]]<br /> Wzmacniacze SEPP OTL współpracujące z niskoimpedancyjnymi obciążeniami można z kolei podzielić na dwie grupy:<br /> * wzmacniacze sterowane symetrycznie, a więc takie, w których obie lampy (lub ich grupy) pracują w tych samych warunkach - w konfiguracji ze wspólną katodą lub jako wtórniki katodowe;<br /> * wzmacniacze sterowane niesymetrycznie, tj. takie, w których poszczególne lampy (lub ich grupy) pracują w odmiennych konfiguracjach - jedna w układzie ze wspólną katodą, a druga jako wtórnik katodowy.<br /> <br /> Jednym z najbardziej znanych wzmacniaczy z pierwszej grupy jest model MQ36 firmy Luxman. Jest to stereofoniczny wzmacniacz o mocy 2*25 W przy impedancji obciążenia 16 omów. Wg specyfikacji producenta zniekształcenia nieliniowe w tych warunkach nie przekraczają wartości 0,13%. Stopień mocy każdego z kanałów zbudowano na dwóch duotriodach 6336A.<br /> <br /> Prostym przykładem rozwiązania z drugiej grupy może być wzmacniacz firmy RCA, 25 W OTL&lt;ref&gt;[http://www.bonavolta.ch/hobby/files/6082_OTL.pdf Dickie &amp; Macovski OTL]&lt;/ref&gt; pracujący na trzech podwójnych triodach 6082. To maksymalnie uproszczona tania konstrukcja, nie zawierająca również transformatora sieciowego (zalecano zasilanie poprzez zewnętrzny transformator separujący). <br /> [[plik:Technics_20A.gif|thumb|left|250px|Wzmacniacz 20A firmy Technics.]]<br /> Najbardziej znanym rozwiązaniem z drugiej grupy jest jednak wzmacniacz japońskiej firmy Technics - model 20A wprowadzony w 1965 roku. To rozbudowana, stereofoniczna konstrukcja o mocy 2x75 W przy obciążeniu 16 omów. W stopniu mocy każdego z kanałów pracuje dziesięć pentod 50H-B26. W jednej gałęzi układu przeciwsobnego pięć tych lamp połączonych równolegle pracuje w układzie wtórnika katodowego, natomiast pozostała piątka w drugiej gałęzi pracuje w układzie ze wspólną katodą z lokalnym ujemnym sprzężeniem zwrotnym na lampę sterującą tą gałęzią.<br /> <br /> {{Clear|left}}<br /> <br /> == Konstrukcje niekomercyjne ==<br /> === Podstawowe wady i zalety ===<br /> Układ jest bardzo wdzięczny do konstrukcji hobbistycznych. Umożliwia zastosowanie stosunkowo prostych transformatorów (na przykład radiowęzłowych) i otrzymanie bardzo dobrych rezultatów. Jego wady nie mają decydującego znaczenia w konstrukcjach amatorskich. Konieczny jest dobrej jakości zasilacz o małych tętnieniach, a by utrzymać napięcia zasilania na stosunkowo niewielkim poziomie warto stosować lampy przystosowane do pracy przy takich napięciach: pentody EL86, [[EL82]], przeznaczone do odchylania poziomego - [[EL81]], [[EL36]], EL50x, czy nawet [[E130L]]. Z triod sprawią się dobrze lampy przeznaczone do zasilaczy szeregowych, na przykład [[6S19P]] czy [[6082]].<br /> <br /> === Przykłady rozwiązań ===<br /> [[Plik:Wzm-6P18P-2.png|thumb|left|250px|Prosty wzmacniacz SEPP na lampach 6P18P.]]<br /> Spotykane w literaturze radioamatorskiej z okresu rozkwitu techniki lampowej rozwiązania tego typu są zwykle zbudowane na pentodach. W najprostszych rozwiązaniach siatka ekranująca jest zasilana z filtrów RC. Przykładowy niewielki wzmacniacz na lampach EL82 (6P18P) może dostarczyć mocy około 6-8 W&lt;ref&gt;''Poradnik Radioelektronika'', praca zbiorowa, WKiŁ, Warszawa 1972, tom 2., str. 194.&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> [[Plik:SEPP E130L.png|thumb|right|250px|Wzmacniacz SEPP o mocy 25W na lampach E130L.]]Bliźniaczy układ wzmacniacza zbudowany na większych lampach E130L osiąga moc wyjściową około 25 W&lt;ref&gt;Z Ratheiser, Ludwig; ''Röhren- und Transistorhandbuch'', 1964 3. Auflage, Wien, Technischer Verlag Ing. Walter Erb.&lt;/ref&gt;.<br /> {{Clear|left}}<br /> [[Plik:SEPP RR 6 1959 6P18P 2.png|thumb|left|250px|Wzmacniacz SEPP na lampach 6P18P z &quot;Радио&quot; №6/1959.]]<br /> Układ wzmacniacza proponowanego w radzieckim &quot;Radio&quot; z 1959 roku charakteryzuje się dosyć skomplikowanym układem odwracacza fazy, z osobnym stopniem odwracającym dla górnej lampy wyposażonym w bootstrap. Punkt pracy górnej lampy jest ustalony za pomocą stałego napięcia podanego na siatkę z dzielnika. Wzmacniacz ma według Autora bardzo dobre parametry, ale w praktyce może to wymagać dobierania poszczególnych rezystorów tak, by otrzymać optymalne punkty pracy&lt;ref&gt;Л.Кононович, ''Усилители НЧ без выходного трансформатора'', &quot;Радио&quot; №6/1959 год.&lt;/ref&gt;.<br /> {{Clear|right}}<br /> [[Plik:SEPP RR 6 1959 6P18P.png|thumb|right|250px|Inny wzmacniacz SEPP na lampach 6P18P z &quot;Радио&quot; №6/1959.]]<br /> Inne rozwiązanie z tego samego czasopisma zawiera trochę podobny odwracacz fazy, ale punkt pracy górnej lampy stopnia końcowego jest ustalany automatycznie za pomocą rezystora w katodzie. Prezentowany wzmacniacz jest dwukanałowy, z osobnymi kanałami dla tonów wysokich i niskich.<br /> {{Clear|left}}<br /> [[Plik:SEPP RR 3 1971 6P18P.png|thumb|left|250px|Wzmacniacz SEPP na lampach 6P18P z dzielonym obciążeniam (&quot;Радио&quot; №3/1971).]]<br /> Bardzo ciekawy jest prezentowany w radzieckim &quot;Radio&quot; układ wzmacniacza SEPP z [[Układ QUAD|dzielonym obciążeniem]] - dwa uzwojenia transformatora są włączone bezpośrednio w obwody katod, a trzecie jest wspólne i włączone standardowo. Oryginalnie we wzmacniaczu zastosowano dosyć złożone prądowo-napięciowe ujemne sprzężenie zwrotne. Obecnie wycofano się z takich pomysłów, bo sprzężenie prądowe powoduje niepotrzebny wzrost impedancji wyjściowej, co może utrudniać współpracę z współczesnymi kolumnami głośnikowymi posiadającymi skomplikowane zwrotnice. Korzystniej będzie zastosować proste sprzężenie zwrotne napięciowe&lt;ref&gt;Ю. Митрофанов, Л. Пикерсгиль, ''Усилители для акустических систем с электромеханической обратной связью''.&quot;Радио&quot; №3/1971.&lt;/ref&gt;. <br /> <br /> {{Clear|left}}<br /> [[Plik:SEPP RR 1 1961 6N5S.png|thumb|left|250px|Prosty wzmacniacz SEPP na triodach 6N5S z &quot;Радио&quot; №1/1961.]]<br /> Propozycje wzmacniaczy SEPP skonstruowanych na triodach z lat świetności techniki lampowej są rzadkie. W okresie gdy rozwijano koncepcję SEPP triody w stopniach końcowych małej częstotliwości zostały praktycznie całkowicie wyparte przez pentody i tetrody strumieniowe. Ponadto jedna z podstawowych wad układów triodowych, konieczne duże napięcie sterujące, występuje ze zdwojoną siłą gdy konieczne jest generowanie sygnału sterującego &quot;górną&quot; lampę względem poziomu wyjściowego. Przykładem prostego rozwiązania wzmacniacza na triodach 6N5S jest układ prezentowany w radzieckim &quot;Radio&quot; w latach 1961 i 1962&lt;ref&gt;Г. Крылов, ''Простой усилитель НЧ'', &quot;Радио&quot; №1/1961.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Г. Крылов, ''Модернизация простого усилителя НЧ '', &quot;Радио&quot; №4/1962.&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> {{Clear|right}}<br /> [[Plik:SEPP OTL RR 11 1958 6N5S.png|thumb|right|250px|Wzmacniacz SEPP OTL na triodach 6N5S z &quot;Радио&quot; №11/1958.]]<br /> Jeszcze rzadsze były propozycje układów OTL obciążonych głośnikami o niskiej impedancji, choć na przykład w czasopismach japońskich występują wyraźnie częściej. Do wyjątków należy konstrukcja z radzieckiego &quot;Radio&quot; z roku 1958&lt;ref&gt;В. Саяпин, А. Тощев, ''Усилитель без выходного трансформатора'', &quot;Радио&quot; №11/1958.&lt;/ref&gt;.<br /> {{Clear|left}}<br /> <br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> * {{Książka |imię=Gieorgij |nazwisko=Cykin |tytuł=Wzmacniacze sygnałów elektronicznych |wydanie= 2 |wydawca=WKiŁ |miejsce=Warszawa |rok=1970 |stron=570}}<br /> <br /> == Zobacz też ==<br /> * [[Williamsony]] - klasyczne przeciwsobne układy lampowych wzmacniaczy mocy HiFi.<br /> <br /> {{Objaśnienia skrótów}}<br /> <br /> [[Kategoria: Audio]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Strona_g%C5%82%C3%B3wna&diff=3281 2023-09-03T19:29:48Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div>&lt;div style=&quot;<br /> <br /> min-width: 350px;<br /> border: 3px #a7d7f9 solid;<br /> border-radius: .5em;<br /> -moz-border-radius: .5em;<br /> -webkit-border-radius: .5em;<br /> padding: 5px 15px 5px 15px;<br /> background-repeat: no-repeat;<br /> background-position: -20px -15px;<br /> overflow: hidden;<br /> vertical-align: top;<br /> line-height: 2em;<br /> font-size: 14px;<br /> &quot;&gt;<br /> <br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: left;<br /> width: 75%;<br /> &quot;&gt;<br /> <br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: right;<br /> width: 50%;<br /> font-size: 120%;<br /> font-color: red;<br /> text-align: center;<br /> &quot;&gt;<br /> '''W stanie tworzenia'''<br /> <br /> ''in statu nascendi''<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: left;<br /> width: 50%;<br /> padding: .2em 0 0 0;<br /> text-align: left;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;span style=&quot;<br /> display: block;<br /> font-size: 180%;<br /> &quot;&gt;'''Witaj na Oktodzie'''&lt;/span&gt;<br /> <br /> &lt;span style=&quot;<br /> display: block;<br /> padding: .5em 0 0 0;<br /> font-size: 120%;<br /> &quot;&gt;Wiki dedykowanej historii elektroniki, lampom elektronowym oraz zabytkowym urządzeniom i elementom elektronicznym&lt;/span&gt;<br /> <br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt; <br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: right;<br /> width: 25%;<br /> text-align: right;<br /> &quot;&gt;<br /> [[Plik:UnderCon icon.svg|right|80px]]<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> <br /> &lt;!-- MAIN BLOCK --&gt;<br /> &lt;div id=&quot;main-page-content&quot; style=&quot;<br /> margin-bottom:10px;<br /> width:100%;<br /> &quot;&gt;<br /> <br /> &lt;!-- LEFT COLUMN --&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: left;<br /> margin-top: 10px;<br /> margin-right: 1%;<br /> height: 100%;<br /> width: 49.5%;<br /> background-color: transparent;<br /> overflow-x: hidden;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> border: 3px solid #a7d7f9;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background-color: white;<br /> padding: 5px 5px 5px 0px;<br /> &quot;&gt;<br /> = Elektronika retro =<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Historia elektroniki<br /> | ikona=Tv Ikona.png<br /> | treść= {{EleHistoria}}<br /> }}<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Lampy elektronowe<br /> | ikona=Lampa ikona.png<br /> | treść= {{SpisLampy}}<br /> }}<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Półprzewodniki retro<br /> | ikona=Tranzystor Ikona.png<br /> | treść= {{SpisPółprzewodniki}}<br /> }}<br /> <br /> = O nas =<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Portal Oktoda<br /> | ikona=Tv Ikona.png<br /> | treść= {{OOktodzie}}<br /> }}<br /> <br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> <br /> &lt;!-- RIGHT COLUMN --&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: left;<br /> margin-top: 10px;<br /> height: 100%;<br /> width: 49.5%;<br /> background-color: transparent;<br /> overflow-x: hidden;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> border: 3px solid #a7d7f9;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background-color:white;<br /> padding: 5px 5px 5px 0px;<br /> &quot;&gt;<br /> <br /> = Dla majsterkowiczów =<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Lampowe DIY<br /> | ikona=Diy Ikona.png<br /> | treść= {{SpisAudioDIY}}<br /> }}<br /> <br /> = Pozostałe informacje =<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Bazy danych<br /> | ikona=Query Item.png<br /> | treść= {{SpisBazy}}<br /> }}<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Linki<br /> | ikona=Web Ikona.png<br /> | treść= {{SpisLinki}}<br /> }}<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Polecana literatura<br /> | ikona=Book Ikona.png<br /> | treść= {{SpisKsiążki}}<br /> }}<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;!-- END OF MAIN BLOCK --&gt;<br /> {{Clear}}<br /> &lt;!-- Bottom --&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> margin-bottom: 10px;<br /> border: 3px solid #a7d7f9;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background: transparent;<br /> padding: 5px;<br /> text-align: center;<br /> font-size: 85%;<br /> &quot;&gt;<br /> Portal '''Oktoda''' jest prowadzony przez garstkę zapaleńców i nie prowadzi żadnej działalności komercyjnej :-).<br /> <br /> '''Oktoda''' jest również kontynuacją strony [http://www.mif.pg.gda.pl/homepages/jasiu/oldtr/TG3A.html TG3A ... czyli strona o dawnych polskich tranzystorach (1954..1970)]. Kiedyś całkowicie ją zastąpi.<br /> <br /> &lt;small&gt;<br /> Za przysłane materiały, zdjęcia, poprawki i dyskusję dziękuję Romanowi Darskiemu (Romekd na forum trioda.com), Waldemarowi Dekańskiemu, Jarosławowi Dubowskiemu (jdubowski na forum trioda.com), Tomaszowi Gumnemu, Tomkowi Janiszewskiemu, Wojciechowi Lachowiczowi, Grzegorzowi Makarewiczowi (gsmok na forum trioda.com), Miłoszowi Muzyce, Jarosławowi Sierackiemu, Aleksandrowi Zawadzie (Alek na forum trioda.com), Markowi Zięborakowi (marekzi na forum elektroda.pl), traxmanowi, elektronowi, Bogusiowi, OTLampowi, k24, Witkowi, Laserowi99, Jado, gegusiowi, staszkowis, zjawisku (zjawiskowi? :-)) z forum trioda.com oraz wada, zetdeel, Zygaqra, kjungst, Motronic, RitterX, Trafo888, detektor i Futrzaczkowi z forum elektroda.pl&lt;/small&gt;<br /> <br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;!-- MAGIC WORDS --&gt;<br /> __NOTOC__<br /> &lt;!-- __NOEDITSECTION__ --&gt;<br /> &lt;!-- CATEGORIES --&gt;<br /> [[Kategoria:Strona główna]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=TG1&diff=3280 2023-07-08T14:09:53Z

<p>Oktoda: /* Historia */</p> <hr /> <div>[[File:TG5_d.jpg|thumb|200px]]<br /> Seria '''TG1-TG9''' to jedne z pierwszych [[tranzystor|tranzystorów]] przemysłowo wielkoseryjnie produkowanych w Polsce. Są tranzystorami germanowymi stopowymi, małej mocy, małej częstotliwości typu PNP. W latach 60 TG5 był jedynym z najbardziej masowo używanych tranzystorów polskiej produkcji.<br /> <br /> == Historia ==<br /> Tranzystory serii TG1-TG5 to pierwsze polskie tranzystory produkowane masowo. Były to germanowe stopowe tranzystory małej mocy, typu PNP. Wytwarzano je długo - produkcję podjęto w Fabryce Półprzewodników [[TEWA]] na samym początku lat 60, a zakończono w latach 70.&lt;ref&gt;''Vademecum polskiego przemysłu elektronicznego'', WKŁ, Warszawa 1964&lt;/ref&gt;. Były to jedne z pierwszych tranzystorów produkowanych przemysłowo w dużych seriach. Produkowano również wersje o zwiększonej niezawodności, przeznaczone do sprzętu profesjonalnego - oznaczano je przyrostkiem &quot;S&quot;. Stosowano je bardzo powszechnie zarówno w sprzęcie powszechnego użytku, jak i w urządzeniach profesjonalnych i przemysłowych. Rok i miesiąc produkcji można określić na podstawie [[Datowanie półprzewodników TEWA|kodu daty]] umieszczonego na obudowie.<br /> <br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=150&gt;<br /> TG1.jpg | Tranzystory TG1 w opakowaniu fabrycznym<br /> TG2.jpg | Tranzystory TG2<br /> TG2_p.jpg | Tranzystory TG2 w opakowaniu fabrycznym<br /> TG2_r.jpg | Tranzystory TG2 z ostatniego okresu produkcji<br /> TG3A_p.jpg | Tranzystory TG3A<br /> TG3F_a.JPG | Tranzystor TG3F<br /> TG4_p.jpg | Tranzystor TG4<br /> TG5-e.jpg | Tranzystory TG5<br /> TG5E.jpg | Tranzystory TG5E<br /> TG5S.jpg | Tranzystor TG5S<br /> TG8.jpg | Tranzystor TG8<br /> TG9.jpg | Tranzystory TG9<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Charakterystyka ==<br /> Tranzystory TG1-TG9 występowały w kilku rodzajach obudowy. Pierwsze egzemplarze były umieszczane w półokrągło zakończonych podłużnych obudowach metalowych (obudowa nie była połączona z żadną z elektrod) malowanych na charakterystyczny zielony kolor. Kolektor oznaczano czerwoną kropką. Od połowy lat 60 tranzystory serii umieszczano obudowach TO1 (podobnych do TO18 o zwiększonej wysokości). Początkowo malowano je również na zielono, później poprzestano na pokryciu galwanicznym.<br /> <br /> Poszczególne typy różniły się dopuszczalnym napięciem kolektora, wzmocnieniem, częstotliwością graniczną i współczynnikoem szumów.<br /> <br /> * Tranzystor TG1 (o zdecydowanie najgorszych parametrach w całej serii) występował tylko na początku okresu produkcji, prawdopodobnie wraz z opanowaniem technologii tranzystory miały lepsze parametry i kwalifikowały się raczej jako inne typy. Zdjęcie przedstawia tranzystory w opakowaniu zbiorczym opisanym jako typ TG1. Same tranzystory nie są opisane, a pomalowano je na bardzo nietypowy dla TEWY czerwony kolor. Prawdopodobnie fabryka traktowała je wręcz jako odpady produkcyjne.<br /> * Tranzystor TG2 miał parametry niewiele lepsze od TG1. Występował dosyć rzadko, prawdopodobnie wraz z opanowaniem technologii tranzystory miały lepsze parametry i kwalifikowały się już jako inne typy. Jedno ze zdjęć przedstawia tranzystory z oznaczeniem producenta [[CEMI]], co oznacza, że produkowano je jeszcze w latach 70 XX wieku - w epoce układów scalonych.<br /> * Typy TG3A i TG3F to najlepsze tranzystory serii. Szczególnie TG3F charakteryzował się wysokim wzmocnieniem i małymi szumami, niestety był bardzo trudno osiągalny.<br /> * Tranzystor TG4 to typ niskoszumny, przeznaczony do stosowania w stopniach wejściowych wzmacniaczy małej częstotliwości. Nie był zbyt często spotykany, bywał zastępowany niskoszumnymi tranzystorami importowanymi różnych typów.<br /> * Bardzo dużą popularność zdobył tranzystor typu TG5. Był używany w stopniach napięciowych małej częstotliwości tranzystorowych odbiorników radiowych i w wielu innych zastosowaniach. Dosyć rzadki jest tranzystor TG5E, różniący się od wersji podstawowej niższym dopuszczalnym napięciem kolektora.<br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |-<br /> ! rowspan = 2 | Typ<br /> ! colspan = 4 | Parametry dopuszczalne<br /> ! colspan = 4 | Parametry charakterystyczne<br /> ! rowspan = 2 | Uwagi<br /> |-<br /> ! U&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; [V] !! U&lt;sub&gt;CES&lt;/sub&gt; [V] !! I&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mA] !! P&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mW] (t&lt;sub&gt;case&lt;/sub&gt;=25°C) !! h&lt;sub&gt;21E&lt;/sub&gt; (-10mA,-6V) !! -I&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; (max,-12V) !! f&lt;sub&gt;T&lt;/sub&gt; [MHz] (min,1mA,-6V) !! F&lt;sub&gt;max&lt;/sub&gt; [dB]<br /> |- align=center<br /> ! TG1<br /> | -10 || -10 || -10 || 75 || 9..20 || 15 || 0.3 || 30<br /> | Cena zbytu 9zł, detaliczna 12zł (1963). Najgorszy tranzystor serii, dosyć rzadko spotykany.<br /> |- align=center<br /> ! TG2<br /> | -15 || -15 || -10 || 75 || 20..80 || 15 || 0.6 || 30<br /> | Cena zbytu 12zł, detaliczna 15zł (1963). Dosyć rzadko spotykany.<br /> |- align=center<br /> ! TG3A<br /> | -15 || -15 || -10 || 75 || 70..120 || 15 || 1 ||<br /> | Cena zbytu 19zł, detaliczna 26zł (1963). <br /> |- align=center<br /> ! TG3F<br /> | -15 || -15 || -10 || 75 || 80..250 || 10 || 2 || 10<br /> | Najlepszy tranzystor serii, rzadko spotykany. <br /> |- align=center<br /> ! TG4<br /> | -15 || -15 || -10 || 75 || 25..90 || 10 || 0.6 || 10<br /> | Cena zbytu 16zł, detaliczna 22zł (1963), tranzystor &quot;niskoszumny&quot;.<br /> |- align=center<br /> ! TG5<br /> | -30 || -30 || -10 || 75 || 25..80 || 15 || 0.8 || 15<br /> | Cena zbytu 16zł, detaliczna 26zł (1963), bardzo popularny.<br /> |- align=center<br /> ! TG5E<br /> | -15 || || -10 || 75 || 25..80 || 15 || 0.8 || 15<br /> | Rzadki.<br /> |- align=center<br /> ! TG6<br /> | -30 || || -10 || 75 || 25..80 || 15 || 0.8 || 30<br /> | Bardzo rzadki.<br /> |- align=center<br /> ! TG8<br /> | -60 || -60 || -10 || 75 || 20..80 || 15 || 0.6 ||<br /> | Wyskonapięciowy, bardzo rzadki.<br /> |- align=center<br /> ! TG9<br /> | -15 || -15 || -50 || 75 || ≥20 || 5 || 1.5 ||<br /> | Impulsowy, bardzo rzadki.<br /> |}<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=150&gt;<br /> TEWA TG5 interior.jpg<br /> TG5_b.jpg<br /> TG5_n.jpg<br /> TG5_c.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> Wnętrze tranzystora TG5. Zdjęcia przedstawiają tranzystor w obudowie TO1 (podobnej do wydłużonej TO18). Kwadratowa germanowa struktura tranzystora przylutowana jest do okrągłej blaszki pełniącej rolę wspornika i zgrzanej z drutem wyprowadzenia bazy. Dla lepszego odprowadzenia ciepła i ochroną przed czynnikami atmosferycznymi obudowa została wypełniona smarem silikonowym.<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Propozycje zastosowania ==<br /> <br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> * [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/TG1.pdf Karta katalogowa TG1 online].<br /> * [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/TG2_3A_3F_4_5_8.pdf Karta katalogowa TG2, TG3A, TG3F, TG4, TG5, TG8 online].<br /> * [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/TG9.pdf Karta katalogowa TG9 online].<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> * [http://www.tubedevices.com/alek/polprzewodniki/tg5/tg5.htm Tranzystor TG5 na stronie Alka Zawady].<br /> * [http://www.tubedevices.com/alek/polprzewodniki/tg3a/tg3a.htm Tranzystor TG3A na stronie Alka Zawady].<br /> <br /> [[Kategoria: Półprzewodniki]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Lampa_elektronowa&diff=3278 2022-07-07T06:45:12Z

<p>Oktoda: /* Lampy nadawcze */</p> <hr /> <div>{{Spis treści}}<br /> '''Lampa elektronowa''' – przyrząd elektroniczny składający się z elektrod umieszczonych w bańce z wypompowanym powietrzem (lampa próżniowa) lub gazem pod niewielkim ciśnieniem (lampa gazowana), w którym wykorzystuje się wiązki elektronów lub jonów poruszające się między elektrodami lampy i sterowane elektrycznie elektrodami. Może służyć miedzy innymi do wzmacniania, generacji i przekształcania sygnałów elektrycznych.<br /> <br /> == Historia ==<br /> === Na świecie ===<br /> {{Main| Historia lamp elektronowych}}<br /> * W 1853 prof. Buff z uniwersytetu w Geissen stwierdził, że możliwy jest przepływ prądu pomiędzy rozgrzanymi elektrodami platynowymi umieszczonymi blisko siebie w powietrzu&lt;ref&gt;McNicol, ''Radio's...'', str 157.&lt;/ref&gt;.<br /> * W 1883 Thomas A. Edison zaobserwował przepływ prądu pomiędzy rozgrzanym włóknem żarówki a umieszczoną obok metalową płytką. Nie zdawał sobie sprawy ze znaczenia tego efektu, ale go opatentował&lt;ref&gt;[http://www.freepatentsonline.com/0307031.pdf Patent US0307031].&lt;/ref&gt;.<br /> * W 1897 Joseph John Thomson zbadał oddziaływanie pola elektrycznego i magnetycznego na strumień elektronów. Jego prace doprowadziły do odkrycia elektronu i zostały nagrodzone nagrodą Nobla z fizyki w 1906&lt;ref&gt;A.K. Wróblewski, ''Historia fizyki...'', str. 416-418&lt;/ref&gt;.<br /> [[Plik:Triode tube 1906.jpg|right|thumb|250px|Trioda Lee De Foresta z 1906]]<br /> * W 1904 John Ambrose Fleming zbudował pierwszą lampę elektronową - diodę i zaproponował wykorzystanie jej do prostowania prądu zmiennego&lt;ref&gt;[http://www.ieeeghn.org/wiki/index.php/Milestones:Fleming_Valve,_1904 Milestones:Fleming Valve, 1904 - GHN: IEEE Global History Network].&lt;/ref&gt;.<br /> * [[Przełącznik katodowy|Pierwszą próżniową lampę wzmacniającą]] sygnały elektryczne zbudował Robert von Lieben w latach 1905-1906. Posiadała sterowanie magnetyczne.<br /> * Lampę trójelektrodową, triodę, opracował w 1906 Lee De Forest&lt;ref&gt;[http://www.freepatentsonline.com/0879532.pdf Patent US0879532]&lt;/ref&gt;.<br /> * Irving Langmuir pracując dla [[General Electric]] w latach 1909 - 1916 udoskonalił znacznie technikę próżniową i wynalazł pompę dyfuzyjną, co umożliwiło osiąganie wysokiej próżni i poprawiło znacznie parametry lamp elektronowych. Langmuir opracował podstawy teorii lamp elektronowych, co miało duży wpływ na ich późniejszy rozwój.<br /> * W 1923 powstał w Caernarvon pierwszy lampowy nadajnik radiowy dużej mocy; zawierał 48 połączonych równolegle lamp o mocy 600 W każda&lt;ref name=&quot;dev&quot;&gt;G.R. Jessop, ''Developments...''&lt;/ref&gt;.<br /> * W trakcie I w.ś. Walter Schottky zbudował w zakładach [[Siemens &amp; Halske]] lampę z dwiema siatkami - [[tetroda|tetrodę]].<br /> * W 1923 i 1925 Vladimir Zworykin opatentował [[kineskop]] i [[ikonoskop]]&lt;ref name=&quot;zwor1&quot;&gt;[http://www.freepatentsonline.com/1691324.html Television system - Patent 1691324]&lt;/ref&gt;. Były to pierwsze z jego serii patentów, które opisywały kompletne systemy telewizyjne poczynając od [[lampa analizująca|lamp analizujących]], kończąc na odbiornikach telewizyjnych. <br /> * W 1927 Bernard D.H. Tellegen wynalazł lampę z trzema siatkami - [[pentoda|pentodę]]&lt;ref&gt;[url = http://www.freepatentsonline.com/1945040.html Means for amplifying electric oscillations - Patent 1945040]&lt;/ref&gt;. W tym samym roku wprowadzono lampy pośrednio żarzone, co umożliwiło ich żarzenie z sieci energetycznej prądu przemiennego.<br /> * Szacunkowa produkcja lamp elektronowych w 1945 roku wyniosła sto milionów sztuk&lt;ref name=&quot;dev&quot; /&gt;<br /> <br /> === W Polsce ===<br /> * Pierwsza informacja o produkcji lamp w Polsce (rozpoczętej 1 grudnia 1921) dotyczy warszawskiej firmy [[Radjopol]]&lt;ref group=&quot;uwaga&quot;&gt;Informacja ukazała się w ''Przeglądzie Elektrotechnicznym'' nr 6/1922. Jednocześnie jednak zaznaczono, że firma zatrudnia pięciu pracowników, nie mogła to być zatem produkcja znacząca.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Krzysztof Chołoniewski, Józef Koszewski, ''Polska radiotechnika lotnicza 1918-1939'', Piekary Śląskie 2009, ISBN 978-83-61529-06-4, str. 94&lt;/ref&gt;.<br /> * [[Polskie Towarzystwo Radjotechniczne]] rozpoczęło w 1923 licencyjną produkcję siedmiu typów lamp odbiorczych i jednego typu nadawczego&lt;ref&gt;R. Stinzing i in., &quot;Złote lata...&quot;, str. 37.&lt;/ref&gt;.<br /> * W 1928 rozpoczęły produkcję odbiorczych lamp elektronowych [[Polskie Zakłady Philips]], polski oddział firmy [[Polskie Zakłady Marconi S.A.|Marconi]] produkował lampy nadawcze od roku 1934, a [[Zjednoczone Fabryki Żarówek Tungsram]] rozpoczęły produkcję lamp elektronowych w 1937. W latach 1935-1939 roczna produkcja lamp elektronowych w Polsce przekraczała pół miliona sztuk&lt;ref&gt;''Historia elektryki...'', str. 829.&lt;/ref&gt;.<br /> * W roku 1946 utworzono Państwową Wytwórnię Lamp Elektronowych w Dzierżoniowie.<br /> * W 1947 zakupiono w firmie Philips licencje na wytwarzanie nowoczesnych lamp odbiorczych i w latach 1948-1949 dzierżoniowską fabrykę przeniesiono do Warszawy. Wraz z częściowo ocalałymi dawnymi zakładami Tungsram weszła ona w skład [[Zakłady Wytwórcze Lamp Elektrycznych im. Róży Luksemburg|Zakładów Wytwórczych Lamp Elektrycznych im. Róży Luksemburg]] (ZWLE). W 1951 osiągnięto poziom produkcji lamp odbiorczych z roku 1939&lt;ref&gt;''Historia elektryki...'', str. 895-897.&lt;/ref&gt;.<br /> * W 1956 powołano w Warszawie [[Przemysłowy Instytut Elektroniki]] (PIE), w którym opracowywano procesy technologiczne i produkowano różnorakie lampy specjalne. Instytut utworzył wiele oddziałów filialnych, z których część się później usamodzielniła&lt;ref&gt;M. Hutniki i in., ''Zarys historii...'', str. 45-46.&lt;/ref&gt;.<br /> * W 1957 w Piasecznie powstały [[Lamina|Zakłady Elektronowe LAMINA]], produkujące między innymi elektronowe lampy nadawcze i mikrofalowe. W latach 90 w wyniku podziału i przekształceń własnościowych powstały istniejące do dziś zakłady Thales Lamina (produkuje lampy nadawcze) i Z.E. Lamina S.A. (produkuje lampy mikrofalowe)&lt;ref&gt;[http://www.lamina.com.pl/o-firmie.php Zakłady Elektronowe Lamina S.A.]&lt;/ref&gt;.<br /> * W 1961 uruchomiony został we Wrocławiu Zakład Doświadczalny Przemysłowego Instytutu Elektroniki, w którym produkowano m.in. lampy elektronowe; w 1965 zakład usamodzielnił się i zmienił nazwę na Doświadczalny Zakład Lamp Elektronowych &quot;Dolam&quot;; w 1977 firma zmieniła nazwę na Centrum Naukowo-Produkcyjne Podzespołów i Urządzeń Elektronicznych &quot;Unitra-Dolam&quot; i w 1999 na Przedsiębiorstwo Produkcyjne Podzespołów Elektronicznych &quot;Unitra-Dolam&quot; S.A.; zakład ten, od 2005 roku pod nazwą Przedsiębiorstwo Produkcyjne Podzespołów Elektronicznych &quot;[[Dolam]]&quot; S.A., istnieje do dziś&lt;ref&gt;[http://www.dolam.pl/o_firmie.html www.dolam.pl]&lt;/ref&gt; i produkuje między innymi lampy mikrofalowe.<br /> <br /> == Podział lamp elektronowych ==<br /> * Podstawowym kryterium klasyfikacyjnym lamp elektronowych jest ciśnienie gazu w bańce. I tak lampy dzielą się na&lt;ref name=&quot;pod1&quot;&gt;''Elektronika; Poradnik...'', str. 619-620&lt;/ref&gt; '''próżniowe''' oraz '''gazowane'''.<br /> * Stosuje się również podział ze względu na przeznaczenie, na przykład: prostownicze, detekcyjne, wzmacniające, generacyjne, mieszające, fotoelektryczne, obrazowe, pamięciowe itp.<br /> * Ze względu na zakres częstotliwości można wyróżnić lampy małej częstotliwości (zakres częstotliwości akustycznych), wielkiej częstotliwości (zakres częstotliwości radiowych) i mikrofalowe (powyżej 300 MHz).<br /> * Spotyka się też podział na lampy małej i dużej mocy. Te pierwsze nazywa się zwykle odbiorczymi&lt;ref group=&quot;uwaga&quot;&gt;Nazwy takiej powszechnie używano mimo tego, że lampy znajdowały zastosowanie w bardzo różnych układach, nie tylko odbiorczych.&lt;/ref&gt;, a drugie nadawczymi. Linia podziału przebiegała zwykle około dopuszczalnej mocy wydzielanej na anodzie równej 25W&lt;ref name=&quot;pod1&quot; /&gt;.<br /> * Często używany jest podział ze względu na liczbę elektrod: dioda (2 elektrody), trioda (3 elektrody), tetroda (4 elektrody), pentoda (5 elektrod), heksoda (6 elektrod), heptoda (7 elektrod), itd.<br /> * Ze względu na rodzaj katody można lampy podzielić na lampy z zimną katodą, z fotokatodą, z katodą żarzoną pośrednio (odizolowany grzejnik umieszczony w rurce katody) i katodą żarzoną bezpośrednio (katoda w postaci żarzonego drucika). W zależności od parametrów żarzenia lampy były produkowane w &quot;seriach&quot; umożliwiających stosowanie jednego wspólnego źródła zasilania żarzenia dla wielu lamp.<br /> * W praktycznych zastosowaniach ważny jest również typ [[cokoły|cokołu lampy]].<br /> * Spotyka się wiele dodatkowych określeń lamp charakteryzujących ich cechy użytkowe, (na przykład impulsowe - do pracy impulsowej, elektrometryczne - z małymi prądami upływu siatki sterującej), stopień miniaturyzacji, sposób zasilania, rodzaj obudowy, metodę chłodzenia itp.<br /> <br /> Konkretna lampa może być oczywiście określana za pomocą różnych kombinacji, na przykład: gazowana tetroda impulsowa, pośrednio żarzona trioda wielkiej częstotliwości itp.<br /> <br /> == Lampy próżniowe małej mocy (odbiorcze) ==<br /> [[Plik:Kenotron 1C21P.jpg|thumb|150px|Diody wysokiego napięcia (kenotrony) 1C21P]]<br /> W lampach próżniowych ciśnienie gazów szczątkowych jest mniejsze niż 10&lt;sup&gt;-6&lt;/sup&gt;..10&lt;sup&gt;-8&lt;/sup&gt; Tr. Obecność gazów nie ma wtedy wpływu na wartości prądów, nośnikami ładunku elektrycznego są zawsze elektrony&lt;ref name=&quot;pod1&quot; /&gt;. Resztki gazów pochłania umieszczany w lampie [[getter]].<br /> <br /> Źródłem elektronów (dzięki zjawisku termoemisji) jest rozgrzana katoda. W przestrzeni między katodą a anodą istnieje pole elektryczne przyspieszające elektrony w kierunku anody. W niektórych lampach znajdują się tam też siatki, potencjał których wpływa na strumień elektronów.<br /> <br /> === Dioda ===<br /> {{Main|dioda}}<br /> &lt;div style=&quot;float:left&quot;&gt;<br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;<br /> ! width=&quot;100px&quot; | Dioda żarzona pośrednio<br /> ! width=&quot;100px&quot; | Dioda żarzona bezpośrednio<br /> ! width=&quot;100px&quot; | Duodioda<br /> |-<br /> | [[Plik:Dioda symbol.svg|80px]]<br /> | [[Plik:Dioda bezposr zarzona.svg|75px]]<br /> | [[Plik:Duodioda-symbol.png|90px]]<br /> |}<br /> &lt;/div&gt;<br /> Lampowe diody próżniowe to najprostsze lampy elektronowe, składające się z dwóch elektrod umieszczonych w szklanej lub rzadziej metalowej bańce.<br /> <br /> Wytwarzano diody detekcyjne, z maksymalnymi dopuszczalnymi prądami katody rzędu kilkunastu miliamperów i prostownicze, z prądami sięgającymi pojedynczych amperów. Maksymalne napięcie pracy typowych lamp prostowniczych wynosiło kilkaset woltów, ale produkowano również specjalne lampy na dużo wyższe napięcia. Próżniowe diody prostownicze (zwłaszcza na wyższe napięcia) były nazywane kenotronami&lt;ref&gt;Z.Mendrygał, &quot;1000 słów...&quot;, str. 165.&lt;/ref&gt;. Do prostowników pełnookresowych produkowano lampę złożoną z dwóch diod ze wspólną katodą w jednej bańce nazywaną duodiodą. Również diody detekcyjne były często umieszczane po dwie w jednej lampie.<br /> <br /> Po II wojnie światowej popularnymi przedstawicielami tych lamp w Polsce były [[UY1N]] (dioda prostownicza), [[AZ1]], [[AZ4]] (duodiody prostownicze), [[6H6]] (podwójna dioda detekcyjne) i kilka lamp używanych w odbiornikach telewizyjnych. Lampy [[EZ80]] (prostownicza) i [[EAA91]] (detekcyjna) były rozprowadzane przez [[Unitra|Unitrę]], choć nie były produkowane w Polsce.<br /> &lt;br clear=&quot;left&quot; /&gt;<br /> <br /> === Trioda ===<br /> [[Plik:Dubulttriode darbiibaa.jpg|thumb|150px|Podwójna trioda ECC83]]<br /> {{Main|trioda}}<br /> &lt;div style=&quot;float:left&quot;&gt;<br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;<br /> ! width=&quot;100px&quot; | Symbol triody<br /> |-<br /> | [[Plik:Trioda symbol.svg|90px]]<br /> |}<br /> &lt;/div&gt;<br /> Trioda składa się z trzech elektrod anody, katody i siatki. Siatka steruje przepływem elektronów od katody do anody.<br /> <br /> Z użyciem triod możliwe jest budowanie wzmacniaczy i generatorów sygnałów elektrycznych. Triody mogą również służyć jako elektroniczne przełączniki w układach impulsowych i logicznych - były stosowane w między innymi w elektronicznych licznikach i komputerach.<br /> <br /> Triody zastosowane jako wzmacniacze napięciowe osiągają wzmocnienie do kilkudziesięciu V/V. W latach 30 i 40 XX w. produkowano również niewielkie triody mocy przeznaczone do wzmacniaczy końcowych. W Europie zostały one szybko wyparte przez tetrody strumieniowe i pentody, w USA cały czas stosowano je do układów odchylania pionowego telewizorów.<br /> <br /> Po II wojnie światowej w Polsce produkowane były triody mocy [[AD1]], podwójne triody [[6SN7GT|6N8S]] (małej częstotliwości) oraz [[ECC85]] (oryginalnie przeznaczone do głowic UKF, ale używane również w innych celach). Popularne były również importowane lampy [[ECC88]], PCC88, [[ECC81]], [[ECC82]] i [[ECC83]].<br /> &lt;br clear=&quot;left&quot; /&gt;<br /> <br /> === Tetroda ===<br /> [[Plik:6P1P.jpg|thumb|150px|Tetroda strumieniowa [[6P1P]] ]]<br /> {{Main|tetroda}}<br /> &lt;div style=&quot;float:left&quot;&gt;<br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;<br /> ! width=&quot;100px&quot; | Symbol tetrody<br /> |-<br /> |[[Plik:Tetrode-Symbol de.svg|90px]]<br /> |}<br /> &lt;/div&gt;<br /> Tetroda różni się od triody tym, że posiada dodatkową siatkę (zwaną siatką ekranującą) między siatką sterującą a anodą.<br /> <br /> Siatka ekranująca zmniejsza pojemność zwrotną pomiędzy anodą a siatką sterującą, co ułatwia stosowanie lampy w układach wielkiej częstotliwości. Ponadto siatka ekranująca zmniejsza wpływ pola elektrycznego anody na strumień elektronów w okolicy siatki sterującej, co umożliwia uzyskanie wzmocnień dużo większych, niż możliwe do uzyskania w układach opartych na triodach - rzędu kilkuset V/V.<br /> <br /> Wadą tetrody jest powstawanie [[efekt dynatronowy|efektu dynatronowego]], polegającego na powrocie do siatki ekranującej elektronów wybitych z anody na skutek zjawiska [[emisja wtórna|emisji wtórnej]]. Jest to szczególnie widoczne przy małych prądach i napięciach anody i może doprowadzić do znacznych zniekształceń, a nawet niestabilności układu. Z tego względu we wzmacniaczach napięciowych tetrody zostały wyparte przez pentody.<br /> <br /> We wzmacniaczach mocy stosuje się tetrody strumieniowe, w których dzięki odpowiedniemu ukształtowaniu siatek i dodatkowym osłonom strumienie elektronów docierające do anody są bardzo wąskie. Popularne typy tetrod strumieniowych to [[6L6]] (w Polsce produkowana pod nazwą 6P3S) oraz [[6V6]] (wraz z dużą liczbą elektrycznie identycznych lamp z odmiennymi cokołami, na przykład 6P1P).<br /> &lt;br clear=&quot;left&quot; /&gt;<br /> === Pentoda ===<br /> [[File:EF83_von_Valvo.JPG|thumb|150px|Pentoda EF83]]<br /> {{Main|pentoda}}<br /> &lt;div style=&quot;float:left&quot;&gt;<br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;<br /> ! width=&quot;200px&quot; colspan=&quot;2&quot; | Symbole pentody<br /> |-<br /> |[[File:Pentoda symbol.svg|70px]]<br /> |[[File:Pentode-Symbol.svg|90px]]<br /> |}<br /> &lt;/div&gt;<br /> W stosunku do tetrody pentoda różni się dodatkową trzecią siatką. Znajduje się ona między siatką ekranującą a anodą i zapobiega powstawaniu zjawiska dynatronowego.<br /> <br /> Pentody dzieli się na małej mocy (napięciowe), przeznaczone do wzmacniaczy napięciowych małej i wielkiej częstotliwości, oraz na pentody mocy przeznaczone do wzmacniaczy końcowych. Specjalny typ pentody napięciowej to [[selektoda]], w której dzięki specjalnej konstrukcji siatki sterującej można w szerokim zakresie zmieniać wzmocnienie. Selektody stosowano na przykład we wzmacniaczach pośredniej częstotliwości odbiorników radiowych.<br /> <br /> W Polsce popularne były pentody napięciowe [[EF22]], [[EF80]] (w.cz.), [[EF86]] (do wzmacniaczy małych sygnałów m.cz.) oraz selektody [[EF89]]. Z pentod mocy najpopularniejsze to [[EL84]], [[EL86]] i kilka typów pentod do odbiorników telewizyjnych. <br /> <br /> Pentody mocy mają parametry bardzo zbliżone do tetrod strumieniowych - do tego stopnia, że są traktowane jako ścisłe zamienniki. Tak jest na przykład z europejską lampą [[EL34]] (pentoda) i jej amerykańskim odpowiednikiem 6CA7 (zwykle tetroda strumieniowa) - niekiedy zaś można spotkać lampy z oboma nadrukami na bańce.<br /> &lt;br clear=&quot;left&quot; /&gt;<br /> <br /> === Lampy wieloelektrodowe ===<br /> [[File:Oktoda AK2.jpeg|thumb|150px|Oktoda AK2]]<br /> {{Main|heksoda}}<br /> {{Main|heptoda}}<br /> {{Main|oktoda}}<br /> {{Main|ennoda}}<br /> &lt;div style=&quot;float:left&quot;&gt;<br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;<br /> ! width=&quot;100px&quot; | Symbol heksody<br /> ! width=&quot;100px&quot; | Symbol heptody<br /> ! width=&quot;100px&quot; | Symbol oktody<br /> |-<br /> | [[Plik:Hexode-Symbol de.svg|80px]]<br /> | [[Plik:Heptode-Symbol de.svg|80px]]<br /> | [[Plik:Oktode-Symbol de.svg|80px]]<br /> |}<br /> &lt;/div&gt;<br /> Lampy z większą liczbą elektrod noszą nazwy heksoda (cztery siatki, łącznie sześć elektrod), heptoda (pięć siatek, łącznie siedem elektrod), oktoda (sześć siatek, łącznie osiem elektrod) i ennoda (zwana również nonodą). W zależności od typu lampy dwie lub trzy siatki są sterujące. Lampy o większej niż siedem liczbie siatek nie były produkowane ani stosowane masowo.<br /> <br /> Podstawowym zastosowaniem lamp tej grupy było mieszanie częstotliwości w [[superheterodyna|superheterodynowych odbiornikach radiowych]]. Część lampy mogła być przy tym wykorzystywana jako heterodyna (oscylator lokalny), taki mieszacz nosił nazwę samowzbudnego.<br /> <br /> Lampy z tej grupy mogły być stosowane także w roli lamp kluczujących (na przykład jako selektory impulsów odchylania odbiorników telewizyjnych). Ponieważ zwykle współpracowały z lokalnym generatorem, często wchodziły w skład lamp złożonych.<br /> <br /> Po II wojnie światowej w Polsce była produkowana heptoda [[1R5T]], stosowana jako mieszacz w lampowych radioodbiornikach bateryjnych oraz heptoda 2A1, bardzo rzadko spotykana, nie stosowana w żadnym sprzęcie cywilnym.<br /> <br /> Jedyne produkowane enneody to lampa [[EQ80]] (oznaczenie amerykańskie 6BE7) oraz EQ40 i UQ80 różniące się od niej jedynie typem cokołu i napięciem żarzenia. Były przeznaczone do detektorów FM, nie zdobyły jednak większej popularności.<br /> &lt;br clear=&quot;left&quot; /&gt;<br /> <br /> === Lampy złożone ===<br /> Lampy złożone (kombinowane) zawierają kilka systemów (struktur) lamp umieszczonych w jednej bańce. Konstruowano je zwykle tak, by urządzenie zawierało niewielką ich liczbę, możliwie z jednakowym cokołem. Umożliwiało to zmniejszenie rozmiarów i kosztów urządzenia. Przykłady zestawów lamp kombinowanych:<br /> * Zestaw w odbiornikach radiowych [[Pionier (radioodbiornik)|Pionier]] i pochodnych (cokół loktal, żarzenie szeregowe 100 mA): UCH21 (heterodyna i mieszacz), UCH21 (heptoda - wzmacniacz pośredniej częstotliwości, trioda - wzmacniacz małej częstotliwości), UBL21 (detektor AM, detektor ARW i wzmacniacz końcowy małej częstotliwości) i lampa prostownicza UY1N.<br /> * Zestaw w odbiornikach radiowych [[Mazur]] i pochodnych (cokół loktal, żarzenie równoległe 6,3 V): [[ECH21]], ECH21, [[EBL21]] i prostownik AZ1.<br /> * Bardzo popularny w odbiornikach radiowych był zestaw lamp z cokołem nowalowym: ECC85 (głowica UKF), [[ECH81]] (heterodyna i mieszacz), [[EBF89]] (wzmacniacz pośredniej częstotliwości, detektor AM, detektor ARW), [[ECL82]] lub [[ECL86]] (wzmacniacz napięciowy i wzmacniacz końcowy małej częstotliwości).<br /> * Liczną grupę lamp kombinowanych opracowano do odbiorników telewizyjnych.<br /> <br /> [[Plik:12AE10CompactronTube.jpg|thumb|150px|Kompaktron 12AE10 zawierający dwie pentody.]]<br /> ==== Kompaktrony ====<br /> {{Main|Compactron}}<br /> Kompaktrony zostały wprowadzone do produkcji przez [[General Electric]] na przełomie lat 50 i 60 XX w. jako odpowiedź na coraz szersze rozpowszechnianie się tranzystorów. Były wyposażone w nowy, 12-nóżkowy cokół, zawierały dwa lub trzy systemy w jednej bańce i umożliwiały zmniejszenie liczby lamp w urządzeniu o około połowę&lt;ref&gt;''Compactrons: Advance in Tube Design'', Electronics World, Oct. 1960, str. 48-49.&lt;/ref&gt;. Stosowano je w USA, w Europie supełnie się nie przyjęły.<br /> <br /> ==== &quot;Układy scalone&quot; firmy [[Loewe]] ====<br /> W 1926 Manfred von Ardenne zaprojektował lampę 3NF, zawierającą w jednej bańce trzy systemy triody, dwa kondensatory i pięć rezystorów. Ze względu na konieczność utrzymania próżni rezystory i kondensatory były zatopione w szklanych rurkach. Lampa stanowiła z zasadzie kompletny odbiornik radiowy o bezpośrednim wzmocnieniu - wystarczyło dodać baterie, głośnik i wejściowy układ strojony. Lampę tę można uznać za bardzo wczesnego protoplastę układów scalonych. Pod koniec lat 20. i w pierwszej połowie 30 Loewe wyprodukowała jeszcze kilkanaście typów takich lamp.<br /> <br /> === Nuwistory ===<br /> [[Plik:6DS4NuvistorVacuumTube.jpg|right|thumb|150px|Nuvistor]]<br /> {{Main|nuwistor}}<br /> Nuwistory to miniaturowe lampy ceramiczno metalowe wprowadzone przez firmę RCA w 1956. Miały duże częstotliwości pracy, lepsze od zwykłych lamp parametry szumowe i stosunkowo niskie [[mikrofonowanie]]. Znajdowały zastosowanie głównie w telewizyjnych głowicach UKF i UHF telewizorów, oraz w sprzęcie specjalnym. Wyszły z użytku na przełomie lat 60 i 70.<br /> <br /> == Lampy nadawcze ==<br /> [[Plik:RCA ’808’ Power　Vacuum Tube.jpg|150px|thumb|Lampa nadawcza RCA 808]]<br /> {{Main|lampa nadawcza}}<br /> Podstawowym wymaganiem dotyczącym lamp nadawczych jest dostarczenie dużej mocy, charakteryzują się one zatem dużą dopuszczalną mocą strat (nawet ponad 100 kW), napięciem pracy rzędu kilku lub kilkunastu kV i dużymi dopuszczalnymi prądami. Przy większych częstotliwościach i mocach stosuje się triody, zaś pentody i tetrody w urządzeniach do mocy około 1 kW. Duża moc strat często wymaga odprowadzenia ciepła przez wymuszone chłodzenie powietrzem, wodą lub poprzez odparowanie wody (wapotrony). Obudowy lamp nadawczych są zwykle wykonane z ceramiki lub szkła łączonego z metalem.<br /> <br /> Wbrew nazwie lampy te nie były używane jedynie do celów nadawczych, ale także w układach przemysłowych (na przykład elektrotermicznych i sterowania), a także w stacjonarnych wzmacniaczach akustycznych dużej mocy (do nagłaśniania dużych obiektów i w radiowęzłach radiofonii przewodowej).<br /> <br /> Niektóre z lamp pierwotnie przeznaczonych do celów nadawczych (na przykład [[807]] i radziecka [[GU50]]) znalazły zastosowanie również w urządzeniach powszechnego użytku.<br /> <br /> == Lampy elektronopromieniowe ==<br /> Działanie lamp elektropromieniowych opiera się na zogniskowanym strumieniu elektronów wytwarzanym przez [[działo elektronowe]] (wyrzutnię elektronów). Do tej grupy przyrządów próżniowych zaliczane są następujące lampy: obrazowe, kineskopowe, oscyloskopowe, radaroskopowe, analizujące, pamięciowe.<br /> <br /> === Lampy obrazowe ===<br /> [[Plik:Electron gun.jpg|right|thumb|250px|Działo elektronowe kineskopu barwnego]]<br /> {{Main|lampa obrazowa}}<br /> Lampy obrazowe posiadają pokryty [[luminofor]]em ekran, na którym w wyniku bombardowania elektronami powstaje obraz świetlny. Źródłem strumienia elektronów wyrzutnia elektronów składająca się z katody oraz elektrod skupiających i sterujących. Strumień elektronów by trafić w odpowiednie miejsce ekranu jest odchylany elektrostatycznie lub magnetycznie.<br /> <br /> ==== Kineskopy ====<br /> [[Plik:Cathode_ray_tube_with_deflection_coils.jpg|right|thumb|150px|Kineskop z zespołem cewek odchylających]]<br /> {{Main|kineskop}}<br /> Kineskopy charakteryzują się magnetycznym odchylaniem strumienia elektronów. Cechami charakterystycznymi tego rozwiązania jest stosunkowo duży kąt odchylania, co umożliwia budowę ekranów o dużej wielkości, ma ono jednak mały zakres częstotliwości i wymaga dużych mocy zasilania cewek odchylających.<br /> <br /> Ze względu na zastosowania kineskopy można podzielić na:<br /> * kineskopy monochromatyczne;<br /> * kineskopy barwne, posiadające trzy niezależne działa elektronowe i punkty luminoforu w trzech kolorach (czerwonym, zielonym i niebieskim), co umożliwia składanie barw;<br /> * kineskopy projekcyjne, przeznaczone do projektorów CRT, posiadające stosunkowo mały ekran o bardzo dużej jasności; obraz jest tworzony przez specjalny układ optyczny.<br /> <br /> Kineskopy były podstawowym wyświetlaczem odbiorników telewizyjnych i monitorów komputerowych przez drugą połowę XX wieku, zostały wyparte przez wyświetlacze plazmowe, LCD, LED i OLED.<br /> <br /> ==== Lampy oscyloskopowe ====<br /> [[Plik:Oscilloscope sine square.jpg|right|thumb|250px|Oscyloskop analogowy z lampą oscyloskopową]]<br /> {{Main|lampa oscyloskopowa}}<br /> W lampach oscyloskopowych odchylanie strumienia elektronów jest elektrostatyczne. Charakteryzują się one małymi kątami odchylania, mają za to dużą częstotliwość pracy (w specjalnych wykonaniach rzędu setek MHz)&lt;ref&gt;''Elektronika; Poradnik...'', str. 714&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> Lampy oscyloskopowe były używane głównie do obserwacji przebiegów elektrycznych w technice pomiarowej (na przykład w oscyloskopach), przy końcu XX wieku zostały wyparte przez techniki cyfrowej rejestracji sygnałów.<br /> <br /> ==== Lampy radaroskopowe ====<br /> Lampy radaroskopowe znajdują zastosowanie we wskaźnikach radiolokacyjnych, współrzędne położenia badanego obiektu są rejestrowane jako współrzędne i jasność plamki na ekranie. Do jednoczesnej obserwacji dwóch współrzędnych używa się lamp z tak zwaną kołową podstawą czasu&lt;ref&gt;''Elektronika; Poradnik...'', str. 721&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> === Lampy analizujące ===<br /> [[Plik:Vidicon tube.jpg|right|thumb|250px|Lampa analizująca: widikon]]<br /> {{Main|lampa analizująca}}<br /> Lampy analizujące służą do przetwarzania obrazów optycznych w sygnały elektryczne.<br /> <br /> * [[Ikonoskop]] to historycznie pierwsza lampa analizująca&lt;ref name=&quot;zwor1&quot; /&gt;. Składa się z mozaiki fotokomórek na którą jest rzutowany obraz powodując powstanie odpowiedniego rozkładu potencjałów. Rozkład ten jest skanowany za pomocą przemiatającego mozaikę strumienia elektronów&lt;ref&gt;Z.Mendrygał, &quot;1000 słów...&quot;, str. 144.&lt;/ref&gt;.<br /> * [[Ortikon]] różni się tym od ikonoskopu, że płytka analizująca jest półprzezroczysta, co umożliwia rzutowanie i skanowanie obrazu z przeciwnych stron&lt;ref&gt;Z.Mendrygał, &quot;1000 słów...&quot;, str. 275.&lt;/ref&gt;. [[Superortikon]] (ortikon obrazowy) wykorzystuje półprzezroczystą fotokatodę, co umożliwia dodatkowe wzmocnienie strumienia elektronów i powoduje jego bardzo dużą czułość&lt;ref&gt;Z.Mendrygał, &quot;1000 słów...&quot;, str. 365.&lt;/ref&gt;. Były to podstawowe lampy analizujące w początkowym okresie rozwoju telewizji. <br /> * [[Widikon]] charakteryzuje się użyciem fotoprzewodzącej płytki analizującej. Widikony są proste w konstrukcji, początkowo stosowano je w głównie telewizji użytkowej&lt;ref&gt;Z.Mendrygał, &quot;1000 słów...&quot;, str. 418.&lt;/ref&gt;. Wraz z rozwojem technologii (m.in. zastosowanie PbO jako fotoprzewodnika - [[plumbikon]]) wyparły ortikony.<br /> <br /> Lampy analizujące posiadały wiele odmian konstrukcyjnych, obecnie zostały praktycznie wyparte przez technologie półprzewodnikowe. Produkuje się jeszcze nieliczne widikony do celów medycznych&lt;ref&gt;[http://www.nimaging.com/products/tubes/plumbicon_medical.html Narragansett Imaging Products - Camera Tubes: Plumbicon Medical Tubes].&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> === Lampy pamięciowe ===<br /> [[lampa pamięciowa|Lampy pamięciowe]] działają na zasadzie zapisu i odczytu promieniem elektronowym informacji zapisanych na tarczy pamięciowej. Informacja jest zapisana w postaci ładunków elektrostatycznych i może być przechowywana przez pewien czas. Podstawowe typy takich lamp to [[radechon]], posiadający jedną wyrzutnię elektronową używaną zarówno do odczytu jak i zapisu, oraz [[grafechon]] posiadający dwie niezależne wyrzutnie&lt;ref&gt;''Elektronika. Poradnik...'', str. 726-728.&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> == Lampy mikrofalowe ==<br /> [[Plik:Klystron.jpg|right|thumb|150px|Klistron dużej mocy]]<br /> {{Main|lampa mikrofalowa}}<br /> Lampy mikrofalowe przewidziane są do pracy przy bardzo wysokich częstotliwościach, w zakresie mikrofal. Wymaga to specjalnych konstrukcji lampy, gdyż długość fali elektromagnetycznej jest porównywalna z rozmiarami lampy, nie można też zaniedbać czasu przelotu elektronów między katodą a anodą&lt;ref&gt;''Elektronika; Poradnik...'', str. 658&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> Najczęściej spotykane lampy mikrofalowe to<br /> * [[lampa tarczowa|Lampy tarczowe]] - triody o elektrodach w postaci równoległych tarcz, z wyprowadzeniami elektrod w postaci pierścieni umożliwiających bezpośrednie włączenie lampy do obwodu koncentrycznego.<br /> * [[klistron|Klistrony]], w których strumień elektronów jest modulowany w jednym układzie rezonansowym, a jego energia wydziela się w drugim. Odmianą klistronu jest [[klistron refleksowy]], służący do generacji drgań, posiadający tylko jeden obwód rezonansowy i elektrodę reflektora, zawracającą zmodulowany strumień elektronów.<br /> * [[magnetron|Magnetrony]] to diody, w których odpowiednia konfiguracja pola magnetycznego i elektrycznego umożliwia samowzbudne powstanie drgań. Częstotliwość tych drgań jest określana przez geometrię magnetronu, istnieje wiele ich odmian konstrukcyjnych.<br /> * [[Lampa o fali bieżącej|Lampy o fali bieżącej]] - opierają się na oddziaływaniu biegnących równolegle ogniskowanego strumienia elektronów i fali elektromagnetycznej. Podstawowymi jej odmianami są lampa o fali wstecznej i lampa o fali postępującej.<br /> <br /> Niektóre z lamp mikrofalowych są nadal w powszechnym użytku.<br /> <br /> == Lampy gazowane ==<br /> [[Plik:Thyratronsmall.jpg|250px|thumb|Lampy gazowane: miniaturowy [[tyratron]] typu 2D21 obok wielkiego tyratronu firmy [[General Electric]], stosowanego w radarach]]<br /> {{Main|lampa gazowana}}<br /> Lampy gazowane zawierają celowo wprowadzone do bańki gazy, zwykle o ciśnieniu od kilkudziesięciu do 10&lt;sup&gt;-3&lt;/sup&gt; Tr. Dla ich pracy znaczenie mają zarówno elektrony, jak i jony&lt;ref name=&quot;pod1&quot; /&gt;.<br /> * [[Gazotron]]y to dioda gazowana z żarzoną katodą. Stosowane były jako prostowniki w urządzeniach zasilających.<br /> * [[Tyratron]]y to gazowane triody lub tetrody, stosowane jako elektroniczne przełączniki. Włączanie następowało poprzez dodatni impuls na siatce, wyłączenie wymagało spadku prądu poniżej pewnej wartości. Duże tyratrony stosowano w przemysłowych układach sterowania, głównie w obwodach prądu przemiennego - ich zastosowania były podobne do współczesnych tyrystorów, przez które też zostały wyparte.<br /> * [[Ignitrony]] to prostowniki rtęciowe z ciekłą katodą. Były stosowane jako przemysłowe prostowniki bardzo dużych mocy w energetyce, metalurgii itp.<br /> * [[jarzeniówka stabilizacyjna|Jarzeniówki stabilizacyjne]] to dwuelektrodowe lampy gazowane z zimną katodą. Podczas wyładowania jarzeniowego w stabilistorze napięcie między elektrodami jest prawie stałe w szerokim zakresie prądów, co umożliwia zastosowanie takiej lampy w układach stabilizatorów napięcia. Stabilistory wielosekcyjne umożliwiały stabilizację kilku napięć. Jarzeniówki stabilizacyjne, zwłaszcza wielosekcyjne, nazywa się stabiliwoltami&lt;ref&gt;''Elementy I Podzespoły'', str. 311.&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> == Lampy wskaźnikowe ==<br /> Najprostsze lampy wskaźnikowe [[lampa neonowa|lampy neonowe]] (potocznie neonówki), jarzeniowe lampy wskaźnikowe - dwuelektrodowe lampy gazowane wypełnione neonem. Miały elektrody o różnych kształtach, były powszechnie stosowane - na przykład do sygnalizacji włączenia napięcia zasilania.<br /> <br /> === Lampy cyfrowe ===<br /> [[Plik:Nixie.gif|right|thumb|150px|Lampa cyfrowa]]<br /> [[Lampa cyfrowa|Lampy cyfrowe]] (digitrony, potocznie zwane lampami Nixie) to złożone jarzeniowe lampy wskaźnikowe zawierające odpowiednio ukształtowane katody (zwykle w kształcie cyfr od 0 do 9, często również znaków &quot;+&quot;,&quot;-&quot; i przecinka) służące do wyświetlania informacji numerycznych.<br /> <br /> === Elektronowy wskaźnik strojenia ===<br /> [[Plik:Em11-ani.gif|right|thumb|150px|Elektronowy wskaźnik strojenia EM11]]<br /> [[Elektronowy wskaźnik strojenia]] (potocznie zwany magicznym okiem) to lampa złożone, w której jedna z elektrod jest ekranem luminescencyjnym. Wielkość powierzchni świecenia tego ekranu zależy od napięcia siatki. Wskaźniki takie były powszechnie stosowane w odbiornikach radiowych i sprzęcie pomiarowym.<br /> <br /> == Lampy fotoelektronowe ==<br /> Lampy fotoelektronowe wykorzystują zjawisko [[Efekt fotoelektryczny|fotoemisji]] do przetwarzania sygnałów świetlnych w elektryczne.<br /> <br /> === Fotokomórki ===<br /> To najprostsze lampy fotoelektronowe, posiadające światłoczułą katodę (fotokatodę). Prąd płynący przez fotokomórkę zależy od natężenia światła padającego na fotokatodę. W zależności od wypełnienia bańki fotokomórki dzielą się na próżniowe i gazowane. Fotokomórki gazowane są czulsze, ale też są wolniejsze i mają większe szumy. Nie są już stosowane, zostały wyparte przez fotoelementy półprzewodnikowe.<br /> <br /> === Fotopowielacze ===<br /> [[Plik:Photomultiplier 6363 03.jpg|right|thumb|250px|Fotopowielacz]]<br /> {{Main|fotopowielacz}}<br /> W fotopowielaczu pomiędzy fotokatodą a anodą umieszczono pewną liczbę elektrod zwanych dynodami. Elektrony uderzając w kolejne dynody wybijają na (skutek zjawiska emisji wtórnej) dodatkowe elektrony, co powoduje wzmacnianie sygnału. Fotopowielacze są bardzo czułe i umożliwiają rejestrację światła o bardzo niewielkim natężeniu. Obecnie zostały częściowo wyparte przez kanałowe powielacze elektronów (channeltrony).<br /> <br /> === Przetworniki obrazu ===<br /> Przetworniki obrazu służą do przetwarzania niewidocznych (z zakresu podczerwieni lub ultrafioletu) obrazów optycznych na obraz widzialny. Jest podstawowym elementem konstrukcyjnym noktowizora. Działanie opiera się na fotoemisji z półprzezroczystej fotokatody elektronów, które są następnie ogniskowane i na ekranie luminescencyjnym tworzą obraz widzialny. Obecnie w dużej mierze zostały wyparte przez płytki mikrokanalikowe.<br /> <br /> == Lampy zliczające ==<br /> [[Plik:Zm 1070 vallo x911t r9a.jpg|right|thumb|150px|Dekatron]]<br /> {{Main|Lampa zliczająca}}<br /> * Dekatrony to lampy gazowane zliczające impulsy w systemie dziesiętnym. Zawierają 20-40 katod umieszczonych na okręgu wokół anody. Dziesięć katod to katody główne (wskaźnikowe), rolą pozostałych jest przenoszenie wyładowania do następnej katody głównej w takt przychodzących impulsów. Maksymalna częstotliwość przychodzących impulsów waha się od kilku kHz do 2 MHz w zależności od typu lampy.<br /> [[Plik:Philips E1T.jpg|right|thumb|150px|Elektropromieniowa dekada zliczająca Philipsa E1T]] <br /> * Elektropromieniowe lampy zliczające to lampy próżniowe [[E1T]] umożliwiają odczyt bezpośrednio na ekranie luminescencyjnym z boku bańki. Ich konstrukcja jest skomplikowana, wymagają impulsów o określonej amplitudzie i kształcie. Maksymalna częstotliwość zliczania wynosi 100-300 kHz, były produkowane w Polsce pod nazwą ELW1.<br /> <br /> == Współczesne zastosowania lamp elektronowych ==<br /> Obecnie w zdecydowanej większości zastosowań konstrukcje lampowe zostały zastąpione rozwiązaniami wykorzystującymi przyrządy półprzewodnikowe. Przyczynami takiego stanu rzeczy są liczne wady lamp:<br /> * duży pobór mocy (powodowany przez konieczność żarzenia włókien podgrzewających katody), a co za tym idzie wydzielanie dużych ilości ciepła<br /> * ograniczony czas pracy (zazwyczaj kilka tysięcy godzin, choć często mniej), duża awaryjność<br /> * niska wytrzymałość mechaniczna (szklana bańka, delikatne siatki), duża wrażliwość na warunki pracy (wstrząsy)<br /> * bardzo duże wymiary<br /> ** Od końca lat 80 prowadzone są badania nad wykorzystaniem technik produkcji elementów półprzewodnikowych do wytwarzania mikrominiaturowych lamp elektronowych. Rozważania teoretyczne i próby laboratoryjne sugerują, że takie elementy są możliwe i mogłyby mieć prędkość działania większą od półprzewodnikowych&lt;ref&gt;Ivor Brodie, ''Physical considerations in vacuum microelectronics devices'', Electron Devices, IEEE Transactions on, vol. 36, 1989, str. 2641.&lt;/ref&gt;.<br /> * wysokie koszty produkcji<br /> * wysokie napięcie pracy obwodów anodowych (nie mniej niż kilkadziesiąt woltów&lt;ref&gt;Np. lampy bateryjne ok. 60V&lt;/ref&gt;, na ogół około 200-300V, lampy dużej mocy 1kV i więcej)<br /> <br /> W niektórych dziedzinach techniki lampy są jednak nadal stosowane:<br /> * W technice mikrofalowej. Lampy stosuje się tam do wzmacniania bardzo słabych sygnałów na granicy szumu np. w radarach, radioteleskopach czy łączności radiowej z sondami kosmicznymi oraz w urządzeniach dużej mocy.<br /> * W radiowych i telewizyjnych urządzeniach nadawczych skrajnie wielkiej mocy.<br /> * W niektórych urządzeniach elektroakustycznych. Wbrew obiegowej opinii popularnej w środowiskach audiofilskich, w zastosowaniach elektroakustycznych, w których elementy aktywne pracują w zakresie liniowym, poprawnie zaprojektowane urządzenia zarówno lampowe, jak i tranzystorowe łatwo osiągają poziom zakłóceń poniżej progu słyszalności i w rzetelnie przeprowadzanych testach nie są rozróżniane przez słuchaczy&lt;ref&gt;R.O. Hamm, ''Tubes...''&lt;/ref&gt;. W zastosowaniach, w których dochodzi do przesterowania elementów aktywnych (na przykład celowo stosowany przester we wzmacniaczach gitarowych) charakterystyka zniekształceń wnoszonych przez tranzystory i lampy jest inna&lt;ref&gt;W. Bussey i in., ''Tubes...'''&lt;/ref&gt;. Rozwój cyfrowych technik przetwarzania sygnałów umożliwił osiągnięcie &quot;lampowej&quot; charakterystyki zniekształceń także w układach półprzewodnikowych&lt;ref&gt;M. Karjalainen i in., ''Wave...''&lt;/ref&gt;.<br /> * Lampami elektronowymi są także elektroluminescencyjne wyświetlacze VFD.<br /> <br /> Lampy mają też niską wrażliwość na impuls elektromagnetyczny&lt;ref&gt;Broad, William J. ''Nuclear Pulse (I): Awakening to the Chaos Factor'', Science. 29 May 1981 212: 1009–1012&lt;/ref&gt;, choć w praktyce reszta komponentów układu lampowego może być znacznie bardziej wrażliwa na impuls. W efekcie dobrze przygotowane urządzenia półprzewodnikowe mogą okazać się bardziej odporne&lt;ref&gt;Seregelyi, J.S, et al. Report ADA266412 ''EMP Hardening Investigation of the PRC-77 Radio Set'' [http://www.dtic.mil/cgi-bin/GetTRDoc?AD=ADA266412&amp;Location=U2&amp;doc=GetTRDoc.pdf]&amp;nbsp;[dostęp&amp;nbsp;2009-25-11]&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> Uniwersalne lampy odbiorcze są jeszcze produkowane w Chinach i niektórych krajach byłego ZSRR i RWPG.<br /> <br /> == Uwagi ==<br /> &lt;references group=uwaga /&gt;<br /> <br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references /&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> # {{Książka | nazwisko = McNicol | imię = Donald | tytuł = Radio's Conquest of Space | data = 1946 | wydawca = Murray Hill Books | miejsce = New York, London }}<br /> # {{Książka | nazwisko = Wróblewski | imię = Andrzej Kajetan | tytuł = Historia fizyki : od czasów najdawniejszych do współczesności | data = 2006 | wydawca = Wydawnictwo Naukowe PWN | miejsce = Warszawa | isbn = 83-01-14635-4 }}<br /> # {{Książka | nazwisko = Stinzing | imię = Roman | nazwisko2 = Szczygieł| imię2 = Eugeniusz | nazwisko3 = Berezowski | imię3 = Henryk | tytuł = Złote lata radia w II Rzeczypospolitej | data = 2000 | wydawca = V.I.D.I. | miejsce = Nowy Sącz | isbn = 83-909628-6-1 }}<br /> # {{Książka | inni = Bohdan Paszkowski (red.) | tytuł = Elektronika | data = 1971 | wydawca = WNT | miejsce = Warszawa <br /> | seria = Poradnik Inżyniera }}<br /> # {{Książka | nazwisko = Kaczmarek | imię = Janina | tytuł = Technologia produkcji lamp elektronowych i elementów półprzewodnikowych | data = 1966 | wydawca = PWSZ | miejsce = Warszawa }}<br /> # {{Książka | nazwisko = Mendygrał | imię = Zenon | tytuł = 1000 słów o radiu i elektronice | data = 1985 | wydawca = Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej | miejsce = Warszawa | isbn = 83-11-07123-3 }}<br /> # Stowarzyszenie Elektryków Polskich, ''Historia Elektryki Polskiej, Tom III Elektronika i Telekomunikacja'', Wyd. N-T, Warszawa 1974.<br /> # Jessop, G.R., ''Developments in thermionic valves during the last sixty years'', Electronic and Radio Engineers, Journal of the Institution of, vol. 57, 1987, str. 769.<br /> # {{Książka | autor = J. Antoniewicz (red.) | tytuł = Elementy I Podzespoły | data = 1959 | wydawca = PWT | miejsce = Warszawa | seria = Poradnik Radio- i Teleelektryka }}<br /> # Russel O. Hamm, ''Tubes Versus Transistors: Is There an Audible Difference'', Journal of The Audio Engineering Society, vol. 21, 1971, str. 267-273.<br /> # W. Bussey, R. Haigler, ''Tubes versus transistors in electric guitar amplifiers'', Acoustics, Speech, and Signal Processing, IEEE International Conference on ICASSP '81., vol. 6, 1981, str. 800.<br /> # M. Karjalainen, J. Pakarinen, ''Wave Digital Simulation of a Vacuum-Tube Amplifier'', Acoustics, Speech and Signal Processing, 2006, ICASSP 2006 Proceedings IEEE International Conference, vol. 5.<br /> # Mieczysław Hutnik, Tadeusz Pachniewicz, ''Zarys historii polskiego przemysłu elektronicznego do 1985r'', SEP, Zeszyt Historyczny nr 2, Warszawa 1994.<br /> # UNITRA (katalog), ''Lampy odbiorcze'', WEMA, Warszawa 1974.<br /> <br /> [[Kategoria:Lampy elektronowe|Lampy elektronowe]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Elektronika_w_XIX_w_-_linia_czasu&diff=3277 2022-04-30T07:56:29Z

<p>Oktoda: /* Przypisy */</p> <hr /> <div>{{Spis treści}}<br /> '''Historia elektroniki w XIX wieku''' - zestawienie najważniejszych odkryć i wynalazków, które doprowadziły do powstania elektroniki.<br /> <br /> == Do 1830 ==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! 1820 <br /> |<br /> * Duński fizyk Hans Christian Ørsted ogłasza swoje odkrycie, że przepływ prądu elektrycznego powoduje powstanie pola magnetycznego&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1825<br /> |<br /> * André Marie Ampère ogłasza drukiem swoją teorię elektromagnetyzmu wraz z prawem Ampera&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1827<br /> |<br /> * Georg Ohm opisuje ilościowo zależność pomiędzy natężeniem prądu elektrycznego i różnicą potencjałów w przewodniku. <br /> |-<br /> ! 1830<br /> |<br /> * William Ritchie, fizyk brytyjski demonstruje ''telegraf elektryczny'', urządzenie umożliwiające przesyłanie sygnałów elektrycznych na odległość (20 do 30 m).<br /> * Joseph Henry odkrywa zjawisko samoindukcji&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |}<br /> <br /> == 1831 - 1840 ==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! 1831<br /> |<br /> * Michael Faraday stwierdził, że zmienny prąd elektryczny w jednym obwodzie wywołuje prąd w drugim obwodzie i wyjaśnił to zjawisko formułując prawo indukcji elektromagnetycznej.<br /> * Henry wynalazł telegraf elektromagnetyczny, uruchamiał dzwonek elektryczny z odległości jednej mili&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1832<br /> |<br /> * Carl Friedrich Gauss sformułował swoje prawa dla elektryczności i magnetyzmu&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1834<br /> |<br /> * Samuel Finley Breese Morse wynalazł swój alfabet telegraficzny&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1835<br /> |<br /> * Niemiec Munk A. Rosenshold odkrył zjawisko prostowania na złączach półprzewodnikowych. Odkrycie zostało zapomniane i dokonane powtórnie w 39 lat później przez Karla Ferdinanda Brauna.<br /> * Henry skonstruował pierwszy przekaźnik.<br /> * Morse zademonstrował telegraf samopiszący&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1838<br /> |<br /> * Carl August von Steinheil zastąpił jeden z przewodów telegrafu uziemieniem&lt;ref name=alone /&gt;. Wcześniej Steinhel wynalazł własny telegraf i kod telegraficzny&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |}<br /> <br /> == 1841 - 1850 ==<br /> {| class = &quot;wikitable&quot;<br /> ! 1842<br /> |<br /> * Henry na uniwersytecie w Princeton rozładowywał butelkę lejdejską przez uziemiony przewód powodując wychylenie igły magnetycznej odległej o kilkaset stóp. To pierwszy udokumentowany bezprzewodowy przekaz sygnału elektrycznego na odległość&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1843<br /> |<br /> * Szkot Alexander Bain zaproponował przesyłanie obrazów na drodze elektrochemicznej przez linie telegraficzne&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1844<br /> |<br /> * Słowami &quot;What hath God wrought?&quot; została otwarta pierwsza długodystansowa linia telegraficzna pomiędzy Waszyngtonem i Baltimore.<br /> * Morse przeprowadził pierwsze eksperymenty z bezprzewodowym telegrafem wykorzystującym przewodnictwo wody&lt;ref name=father /&gt;. Przewodnictwo wody i gruntu było wykorzystywane do celów telegraficznych jeszcze przez prawie 50 lat, głównie w Wielkiej Brytanii&lt;ref name=alone /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1848<br /> |<br /> * Niemiecki fizyk Gustav Robert Kirchhoff uogólnił prace Ohma na trzy wymiary, stwierdził, że potencjał powodujący przepływ prądu przez rezystory i potencjał elektrostatyczny to ta sama wielkość, sformułował swoje prawa (opublikował je w 1850)&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1849<br /> |<br /> * Antonio Meucci zademonstrował w Hawanie telefon działający pomiędzy piętrami jego domu. Nie stać go było na pełen patent, złożył więc dokumenty na ochronę częściową, które zaginęły w urzędzie patentowym w nieznanych okolicznościach (1871). 1.06.2002 Izba Reprezentantów Stanów Zjednoczonych uchwaliła rezolucję HR269, uznającą jego pierwszeństwo przed Alexandrem Grahamem Bellem. W odpowiedzi parlament Kanady wydał oświadczenie, że wynalazcą telefonu jest jednak Bell&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |}<br /> <br /> == 1851 - 1860 ==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! 1851<br /> |<br /> * Niemiec Heinrich Daniel Ruhmkorff zastosował zasadę indukcji do wytwarzania wysokich napięć. Jego cewka z dwoma odizolowanymi uzwojeniami stanie się podstawą wielu późniejszych eksperymentów z falami radiowymi&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1858<br /> |<br /> * Pierwszy podmorski kabel telegraficzny położony w Indiach pomiędzy stałym lądem a Cejlonem (obecnie Sri Lanka).<br /> * Pierwszy transatlantycki kabel telegraficzny pomiędzy USA i Wielką Brytanią. Został zainaugurowany liczącym 90 słów telegramem od królowej Wiktorii do prezydenta USA Jamesa Buchanana. Zepsuł się po kilku miesiącach&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |}<br /> <br /> == 1861 - 1870 ==<br /> {| class = &quot;wikitable&quot;<br /> ! 1861<br /> |<br /> * Niemiecki samouk Johann Phillip Reis zbudował aparat zmieniający dźwięk na przebiegi elektryczne i na odwrót. Nie udało mu się jednak osiągnąć parametrów umożliwiających praktyczne zastosowanie.<br /> * Pierwsza amerykańska transkontynentalna linia telegraficzna&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1862<br /> |<br /> * Włoski fizyk Giovanni Caselli zbudował maszynę do przekazywania obrazów za pomocą linii telegraficznych opartą na pomyśle Baina (pierwszy telefaks)&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1864<br /> |<br /> * Szkocki fizyk i matematyk James Maxwell podsumował swoją teorię elektrodynamiki, stwierdzającą również, że zmienne pole elektryczne wytwarza pole magnetyczne. Jego równania opisują rozchodzenie się fali elektromagnetycznej. W oryginalnej postaci było to dwadzieścia równań z dwudziestoma parametrami, w zupełnie innej postaci niż znana dzisiaj.<br /> * Amerykański dentysta Mahlon Loomis opatentował swój system łączności bezprzewodowej nazwany &quot;telegrafem powietrznym&quot;. To pierwszy patent na urządzenie tego typu&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1865<br /> |<br /> * Amerykański profesor fizyki i astronomii Emerson Dolbear zbudował pierwszą słuchawkę z magnesem stałym&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1866<br /> |<br /> * Loomis zademonstrował swój telegraf powietrzny przekazując sygnały na odległość 22 kilometrów pomiędzy górami Coshocton i Beorse Deer w paśmie Blue Ridge. Używał anten (o długości około 180m) podwieszonych pod latawcami. Uziemianie jednej z anten wywoływało wychylenia galwanometru połączonego z drugą. Obecnie uważa się, że oddziaływanie anten było elektrostatyczne&lt;ref name=father /&gt;&lt;ref name=alone /&gt;.<br /> |}<br /> <br /> == 1871 - 1880 ==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! 1874<br /> |<br /> * Alexander Graham Bell opracował w Brantford (Ontario, Kanada) swój pierwszy telefon (''Magneto Telephone''). Opatentował go w 1876. Był on jeszcze dosyć prymitywny i umożliwiał rozmowy tylko na niewielką odległość. W następnych latach następowały stopniowe poprawy jego konstrukcji.<br /> * Amerykański fizyk Elisha Gray zbudował słuchawkę elektromagnetyczną ze stalową membraną i oparty na podobnej konstrukcji prosty głośnik. Odkrył, że membrany można wzbudzać do drgań rezonansowych. Później w oparciu o to zjawisko zbudował swój [[muzyczny telegraf]]. Skonstruował również telefon, wniosek patentowy złożył tego samego dnia co Bell, ale o dwie godziny później.<br /> * Karl Ferdinand Braun zaobserwował właściwości prostujące złącz metali i niektórych siarczków. Zjawisko to zostanie wykorzystane później do konstrukcji [[detektor kryształkowy|detektorów kryształkowych]]&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1876<br /> |<br /> * Bell skonstruował mikrofon elektromagnetyczny.<br /> * Elihu Thomson i Edwin James Houston udowodnili, że iskry powodują drgania elektryczne wysokiej częstotliwości.<br /> * Dolbear opatentował słuchawkę magnetoelektryczną&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1878<br /> |<br /> * Bell zademonstrował przesyłanie głosu na odległość (około 500 m) za pomocą modulowanego strumienia światła&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1879<br /> |<br /> * Dolbear opatentował słuchawkę elektrostatyczną&lt;ref name=father /&gt;.<br /> * Brytyjczyk David Edward Hughes zaobserwował, że iskry elektryczne powodują trzaski w słuchawce telefonicznej odległej nawet o kilkaset metrów. Była to pierwsza obserwacja fal radiowych. Demonstrację obejrzało kilku członków Royal Society, ale została ona zinterpretowana jako wynik jedynie indukcji elektromagnetycznej Faradaya&lt;ref name=alone /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1880<br /> |<br /> * Amerykański profesor John Trowbridge jako pierwszy zastosował słuchawkę telefoniczną jako czuły odbiornik sygnałów telegraficznych. Wykorzystując przewodnictwo wody osiągał połączenia pomiędzy statkami i stacjami brzegowymi&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |}<br /> <br /> == 1881 - 1890 ==<br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> ! 1882<br /> |<br /> * Dolbear otrzymuje patent na &quot;bezprzewodowy indukcyjny system nadawania i odbioru&quot; wykorzystujący cewkę indukcyjną i słuchawkę.<br /> * Nathan B. Stubblefield, hodowca melonów z Kentucky, demonstrował bezprzewodowy przekaz głosu na odległość kilometra wykorzystując przewodnictwo gruntu (w 1907 otrzymał patent USA 887,357). To pierwszy znany przypadek bezprzewodowego przekazu głosu&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1884<br /> |<br /> * Niemiecki fizyk Heinrich Hertz wyeliminował z równań Maxwella koncepcję eteru i zapisał je w postaci dwunastu równań skalarnych&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1885<br /> |<br /> * Thomas Alva Edison opatentował system łączności poprzez indukcję elektrostatyczną pomiędzy dwiema stacjami zawierającymi anteny umieszczone na masztach. Patent wraz z zastrzeżeniami dotyczącymi anten został wykupiony przez Marconiego w 1903&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1886<br /> |<br /> * Dolbear otrzymał patent USA numer 350,299 dotyczący systemu łączności bezprzewodowej. Był na tyle ogólny i podobny do późniejszych patentów Marconiego, że uniemożliwiał jego działanie na terenie USA. W rezultacie przedsiębiorstwo Marconiego patent ten wykupiło&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1888<br /> |<br /> * Hertz wytworzył, przesłał na odległość i wykrył fale radiowe o długości około 5 i 50 cm. Stwierdził, że odbijają się od różnych przedmiotów i ogniskował je za pomocą reflektorów.<br /> * Angielski fizyk Oliver Heaviside zapisał równania Maxwella w używanej obecnie postaci czterech równań wektorowych&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1889<br /> |<br /> * Hertz rozwiązał równania Maxwella opisując powstawanie fali elektromagnetycznej w przypadku swojego iskrownika. Pytany o możliwość zastosowania transmisji fali elektromagnetycznej na potrzeby telefonii odpowiedział, że z przyczyn technicznych nie widzi takich możliwości&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1890<br /> |<br /> * Angielski inżynier John Ambrose Fleming opublikował artykuł opisujący działanie lampy elektronowej – [[dioda|diody]].<br /> * Nikola Tesla opatentował swój transformator (patent USA 433702), który stanie się podstawą wielu wczesnych radiowych urządzeń nadawczych&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |}<br /> <br /> == 1891 - 1900 ==<br /> {| class = &quot;wikitable&quot;<br /> ! 1891<br /> |<br /> * Francuski fizyk Édouard Branly skonstruował [[koherer]] urządzenie umożliwiające wykrywanie fal radiowych&lt;ref name=father /&gt;.<br /> * Tesla rozpoczął w USA serię wykładów o prądach wielkiej częstotliwości, w trakcie których proponował wykorzystanie ich do przekazywania sygnałów i wykonał praktyczne demonstracje&lt;ref name=TeslaW1 /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1893<br /> |<br /> * Tesla skonstruował swój &quot;bezprzewodowy system do przekazywania inteligencji&quot; (jak wtedy nazywano informację). Nie podał informacji na jaką odległość działa jego system, ale musiała być to odległość znaczna (nawet około 50 km), bo był on używany do zdalnego sterowania z laboratorium łodzią pływającą po rzece Hudson. Niektórzy obserwatorzy sugerowali nawet znacznie większe odległości&lt;ref name=father /&gt;&lt;ref name=alone /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1894<br /> |<br /> * Oliver Lodge w trakcie publicznych wykładów kilkukrotnie demonstrował układ do radiowej transmisji informacji z odbiornikiem opartym o koherer. W trakcie prezentacji używał również alfabetu Morse'a&lt;ref name=father /&gt;. Jak później przyznał, nie opatentował swojego układu, gdyż uważał że jego wykorzystanie będzie technicznie nieopłacalne, a fale radiowe poruszają się po liniach prostych (podobnie jak światło) co uniemożliwia łączność na większe odległości&lt;ref name=antentor1 /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1895<br /> |<br /> * W maju Aleksandr Stiepanowicz Popow zademonstrował na zjeździe Rosyjskiego Towarzystwa Fizyko-Chemicznego w Petersburgu konstrukcję &quot;wykrywacza burz&quot; z kohererem. Popow wykrywał burze z odległości 30 km. Poinformował też o możliwości odbioru sygnału z iskrowników, ale udało mu się osiągnąć jedynie niewielkie odległości&lt;ref name=father /&gt;&lt;ref name=antentor1 /&gt;.<br /> * Guglielmo Marconi prowadził na strychu rodzinnej posiadłości doświadczenia z łącznością bezprzewodową. Pod koniec roku przesyłał sygnały na odległość ponad 3 km.<br /> * Indyjski fizyk Jagadis Chandra Bose wygenerował i poddał detekcji fale radiowe o długości około 6 mm. Zbudował przy tym imponujący zestaw urządzeń: falowody, anteny, soczewki dielektryczne, oraz kohererowy detektor fal radiowych&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1896<br /> |<br /> * Marconi złożył w Londynie pierwszy swój wniosek patentowy dotyczący telegrafii bezprzewodowej.<br /> * Po Tamizie pływała zdalnie sterowana radiowo łódź zbudowana przez Wilsona i Evansa&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1897<br /> |<br /> * Marconi otrzymał brytyjski (numer 12039) patent na swój system telegraficzny. Założył przedsiębiorstwo Wireless Telegraph and Signal Company, znane później pod nazwą [[Marconi Company]]. Po raz pierwszy demonstrował publicznie swoje urządzenia. Na Kanale Bristolskim uzyskał łączność na odległość około 36 kilometrów. Uzyskał poparcie ważnych brytyjskich instytucji: poczty i marynarki.<br /> * Lodge opatentował zasady dostrajania nadajnika i odbiornika do tej samej częstotliwości. To fundamentalna podstawa transmisji radiowej. Patenty Lodge'a zostały wykupione przez Marconiego wraz z całym założonym przez niego przedsiębiorstwem w roku 1911&lt;ref name=father /&gt;&lt;ref name=antentor1 /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1898<br /> |<br /> * Tesla opatentował zdalne sterowanie za pomocą fal radiowych (patent USA 613809).<br /> * Lodge opatentował kilka rodzajów anten dipolowych.<br /> * Braun w znaczący sposób poprawił parametry urządzeń radiowych przez transformatorowe dopasowanie układów antenowych do odbiornika i nadajnika&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1899<br /> |<br /> * Braun skonstruował antenę pętlową.<br /> * Sidney George Brown zaproponował układ dwóch anten dla osiągnięcia ich kierunkowości oraz zwierciadła paraboliczne z antenami umieszczonymi w ich ogniskach&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |-<br /> ! 1900<br /> |<br /> * Reginald Aubrey Fessenden przeprowadził pierwszą transmisję dźwięku za pomocą fal radiowych. Użył nadajnika iskrowego.<br /> * Tesla opatentował system zdalnego sterowania z jednoczesnym użyciem wielu sygnałów i funkcji logicznych dla zapewnienia bezpieczeństwa.<br /> * Tesla zaproponował system wykrywania ruchomych obiektów za pomocą fal radiowych (radar).<br /> * Marconi złożył pierwszy swój amerykański wniosek patentowy, który został odrzucony. Sytuacja ta powtarzała się wielokrotnie aż do 1903. Urząd patentowy stwierdzał, że podania Marconiego naruszają patenty innych wynalazców, a niektóre z jego zastrzeżeń nazwał &quot;bliskimi absurdu&quot; w świetle wcześniejszych wniosków Tesli&lt;ref name=father /&gt;.<br /> |}<br /> <br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references&gt;<br /> &lt;ref name=father&gt;Magdalena Salazar-Palma, Tapan K. Sarkar, Dipak Sengupta, ''The Father of Radio: A Brief Chronology of the Origin and Developments of<br /> Wireless Communication and Supporting Electronics'', Telecommunications Conference (HISTELCON), 2010 Second IEEE Region 8 Conference on the History of.&lt;/ref&gt;<br /> &lt;ref name=alone&gt;P.A. Kinzie, ''Early wireless: Marconi was not alone'', Arizona Antique, str. 4-13&lt;/ref&gt;<br /> &lt;ref name=TeslaW1&gt;Nikola Tesla, ''Experiments with alternate currents of very high frequency and their application to methods of artificial illumination'', Delivered before the American Institute of Electrical Engineers, Columbia College, N.Y., May 20, 1891. Dostępny online [http://www.tfcbooks.com/tesla/1891-05-20.htm]&lt;/ref&gt;<br /> &lt;ref name=antentor1&gt;Leonid Kryzhanovsky, James P. Rybak, ''Recognizing some of the many contributions to the early development of wireless telegraphy'', Antentop 1, 2003, str. 76-85&lt;/ref&gt;<br /> &lt;/references&gt;</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Fora&diff=3276 2022-04-26T06:35:14Z

<p>Oktoda: /* Po polsku */</p> <hr /> <div>== Po polsku ==<br /> * [http://www.elektroda.pl Elektroda] to największy polski portal dedykowany elektronice. Zawiera również forum poświęcone [http://http://www.elektroda.pl/rtvforum/forum52.html elektronice retro].<br /> * [http://forum.elportal.pl/ Elportal] należący do ''Elektroniki dla Wszystkich'' prowadzi również [http://forum.elportal.pl/viewforum.php?f=68 kącik lampowy/retro] (mało aktywny).<br /> * [http://forum.ep.com.pl Forum ''Elektroniki Praktycznej''] posiada również [[http://forum.ep.com.pl/viewforum.php?f=12 dział retro]] (mało aktywny).<br /> * [http://sp7pki.iq24.pl/ Forum krótkofalarskie] posiada dział [http://sp7pki.iq24.pl/default.asp?grupa=165822 radio retro].<br /> * [http://forum.krotkofalarskie.pl/ Forum krótkofalarskie] również posiada dział [http://forum.krotkofalarskie.pl/radio-retro/47/ radio retro].<br /> * [http://forum.radiopolska.pl/ Forum Radio Polska] - o polskich stacjach radiowych i telewizyjnych.<br /> * [http://www.trioda.com/forum/index.php Trioda] to duże forum w całości poświęcone elektronice retro i lampom elektronowym.<br /> <br /> == W innych językach ==<br /> <br /> [[Kategoria: Strona główna]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Strona_g%C5%82%C3%B3wna&diff=3275 2022-04-26T06:25:48Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div>&lt;div style=&quot;<br /> height: 100%;<br /> min-width: 350px;<br /> border: 3px #a7d7f9 solid;<br /> border-radius: .5em;<br /> -moz-border-radius: .5em;<br /> -webkit-border-radius: .5em;<br /> padding: 5px 15px 5px 15px;<br /> background-repeat: no-repeat;<br /> background-position: -20px -15px;<br /> overflow: hidden;<br /> vertical-align: top;<br /> line-height: 2em;<br /> font-size: 14px;<br /> &quot;&gt;<br /> <br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: left;<br /> width: 75%;<br /> &quot;&gt;<br /> <br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: right;<br /> width: 50%;<br /> font-size: 120%;<br /> font-color: red;<br /> text-align: center;<br /> &quot;&gt;<br /> '''W stanie tworzenia'''<br /> <br /> ''in statu nascendi''<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: left;<br /> width: 50%;<br /> padding: .2em 0 0 0;<br /> text-align: left;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;span style=&quot;<br /> display: block;<br /> font-size: 180%;<br /> &quot;&gt;'''Witaj na Oktodzie'''&lt;/span&gt;<br /> <br /> &lt;span style=&quot;<br /> display: block;<br /> padding: .5em 0 0 0;<br /> font-size: 120%;<br /> &quot;&gt;Wiki dedykowanej historii elektroniki, lampom elektronowym oraz zabytkowym urządzeniom i elementom elektronicznym&lt;/span&gt;<br /> <br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt; <br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: right;<br /> width: 25%;<br /> text-align: right;<br /> &quot;&gt;<br /> [[Plik:UnderCon icon.svg|right|80px]]<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> <br /> &lt;!-- MAIN BLOCK --&gt;<br /> &lt;div id=&quot;main-page-content&quot; style=&quot;<br /> margin-bottom:10px;<br /> width:100%;<br /> &quot;&gt;<br /> <br /> &lt;!-- LEFT COLUMN --&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: left;<br /> margin-top: 10px;<br /> margin-right: 1%;<br /> height: 100%;<br /> width: 49.5%;<br /> background-color: transparent;<br /> overflow-x: hidden;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> border: 3px solid #a7d7f9;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background-color: white;<br /> padding: 5px 5px 5px 0px;<br /> &quot;&gt;<br /> = Elektronika retro =<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Historia elektroniki<br /> | ikona=Tv Ikona.png<br /> | treść= {{EleHistoria}}<br /> }}<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Lampy elektronowe<br /> | ikona=Lampa ikona.png<br /> | treść= {{SpisLampy}}<br /> }}<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Półprzewodniki retro<br /> | ikona=Tranzystor Ikona.png<br /> | treść= {{SpisPółprzewodniki}}<br /> }}<br /> <br /> = O nas =<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Portal Oktoda<br /> | ikona=Tv Ikona.png<br /> | treść= {{OOktodzie}}<br /> }}<br /> <br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> <br /> &lt;!-- RIGHT COLUMN --&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> float: left;<br /> margin-top: 10px;<br /> height: 100%;<br /> width: 49.5%;<br /> background-color: transparent;<br /> overflow-x: hidden;<br /> &quot;&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> border: 3px solid #a7d7f9;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background-color:white;<br /> padding: 5px 5px 5px 0px;<br /> &quot;&gt;<br /> <br /> = Dla majsterkowiczów =<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Lampowe DIY<br /> | ikona=Diy Ikona.png<br /> | treść= {{SpisAudioDIY}}<br /> }}<br /> <br /> = Pozostałe informacje =<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Bazy danych<br /> | ikona=Query Item.png<br /> | treść= {{SpisBazy}}<br /> }}<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Linki<br /> | ikona=Web Ikona.png<br /> | treść= {{SpisLinki}}<br /> }}<br /> {{SekcjaSpisu<br /> | tytuł=Polecana literatura<br /> | ikona=Book Ikona.png<br /> | treść= {{SpisKsiążki}}<br /> }}<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;!-- END OF MAIN BLOCK --&gt;<br /> {{Clear}}<br /> &lt;!-- Bottom --&gt;<br /> &lt;div style=&quot;<br /> margin-bottom: 10px;<br /> border: 3px solid #a7d7f9;<br /> -moz-border-radius: 10px;<br /> -webkit-border-radius: 10px;<br /> border-radius: 10px;<br /> background: transparent;<br /> padding: 5px;<br /> text-align: center;<br /> font-size: 85%;<br /> &quot;&gt;<br /> Portal '''Oktoda''' jest prowadzony przez garstkę zapaleńców i nie prowadzi żadnej działalności komercyjnej :-).<br /> <br /> '''Oktoda''' jest również kontynuacją strony [http://www.mif.pg.gda.pl/homepages/jasiu/oldtr/TG3A.html TG3A ... czyli strona o dawnych polskich tranzystorach (1954..1970)]. Kiedyś całkowicie ją zastąpi.<br /> <br /> &lt;small&gt;<br /> Za przysłane materiały, zdjęcia, poprawki i dyskusję dziękuję Romanowi Darskiemu (Romekd na forum trioda.com), Waldemarowi Dekańskiemu, Jarosławowi Dubowskiemu (jdubowski na forum trioda.com), Tomaszowi Gumnemu, Tomkowi Janiszewskiemu, Wojciechowi Lachowiczowi, Grzegorzowi Makarewiczowi (gsmok na forum trioda.com), Miłoszowi Muzyce, Jarosławowi Sierackiemu, Aleksandrowi Zawadzie (Alek na forum trioda.com), Markowi Zięborakowi (marekzi na forum elektroda.pl), traxmanowi, elektronowi, Bogusiowi, OTLampowi, k24, Witkowi, Laserowi99, Jado, gegusiowi, staszkowis, zjawisku (zjawiskowi? :-)) z forum trioda.com oraz wada, zetdeel, Zygaqra, kjungst, Motronic, RitterX, Trafo888, detektor i Futrzaczkowi z forum elektroda.pl&lt;/small&gt;<br /> <br /> &lt;/div&gt;<br /> &lt;!-- MAGIC WORDS --&gt;<br /> __NOTOC__<br /> &lt;!-- __NOEDITSECTION__ --&gt;<br /> &lt;!-- CATEGORIES --&gt;<br /> [[Kategoria:Strona główna]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Pierwsze_urz%C4%85dzenia_p%C3%B3%C5%82przewodnikowe&diff=3274 2022-04-26T06:01:09Z

<p>Oktoda: /* W Polsce */</p> <hr /> <div>= W Polsce =<br /> * [[AS-571]] - aparat słuchowy, pierwsze urządzenie tranzystorowe produkowane w Polsce.<br /> * Odbiorniki radiowe<br /> ** [[Eltra (radioodbiornik) | Eltra MOT-59]] - pierwszy odbiornik tranzystorowy.<br /> ** [[Koliber]] - pierwszy masowo produkowany polski odbiornik radiowy zbudowany na tranzystorach.<br /> ** [[Izabella]] - pierwsze polskie radio tranzystorowe z zakresem UKF.<br /> * [[Tranzyston]] - pierwszy gramofon tranzystorowy.<br /> * [[Bratek]] - pierwszy (i jedyny) przenośny gramofon bateryjny.<br /> * [[Miki]] i [[Admirał]] - pierwsze samochodowe odbiorniki tranzystorowe.<br /> <br /> [[Kategoria:Półprzewodniki]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Wczesne_tranzystory&diff=3273 2022-04-26T03:50:27Z

<p>Oktoda: /* O tranzystorach ogólnie */</p> <hr /> <div>[[Plik:TEWA TG5 interior.jpg|thumb|200px|Wnętrze tranzystora TG5.]]<br /> == O tranzystorach ogólnie ==<br /> * [[Polskie tranzystory - linia czasu]].<br /> * Wczesne rodzaje tranzystorów<br /> ** [[Tranzystor ostrzowy]]<br /> ** [[Tranzystor stopowy]]<br /> ** [[Tranzystor mesa]]<br /> * [[Katalogi wczesnych elementów półprzewodnikowych]] (do 1959 roku)<br /> ** [[Katalogi elementów półprzewodnikowych 1960-69|1960-1969]]<br /> ** [[Katalogi elementów półprzewodnikowych 1970-74|1970-1974]]<br /> <br /> == Kultowe tranzystory ==<br /> === Polskie ===<br /> * [[TG1|TG1, TG2, TG3A, TG3F, TG4, TG5, TG5E, TG6, TG8, TG9]] - germanowe tranzystory małej mocy, małej częstotliwości produkcji fabryki TEWA.<br /> * [[TG10|TG10, TG11, TG20, TG21]] - germanowe tranzystory małej mocy, średniej częstotliwości produkcji fabryki TEWA.<br /> * [[TG40|TG37, TG38, TG39, TG40]] - germanowe tranzystory małej mocy, wielkiej częstotliwości produkcji fabryki TEWA.<br /> * [[TG50|TG50, TG50E, TG51, TG52, TG53, TG55]] - germanowe tranzystory średniej mocy produkcji fabryki TEWA.<br /> * [[TG70|TG70, TG71, TG72, TG73]] - germanowe tranzystory mocy produkcji fabryki TEWA.<br /> * [[BF504|TK10, BF504, BF505, BF506]] - pierwsze polskie tranzystory krzemowe.<br /> * [[ASY34|ASY31, ASY33, ASY34, ASY35, ASY36, ASY37]] - germanowe stopowe tranzystory przełączające.<br /> === Germanowe ===<br /> * [[OC70]]<br /> * [[CK722]]<br /> === Krzemowe ===<br /> * [[2N2222]]<br /> * [[2N3055]]<br /> <br /> == FAQ ==<br /> * [[Datowanie półprzewodników TEWA]]<br /> * Jaki był pierwszy tranzystor produkowany w Polsce?<br /> * Jak zmierzyć parametry tranzystora germanowego?<br /> * Czym zastąpić tranzystor germanowy?<br /> <br /> [[Kategoria:Półprzewodniki]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=ASY34&diff=3272 2022-04-26T03:44:48Z

<p>Oktoda: /* Charakterystyka */</p> <hr /> <div>[[File:ASY31-37.jpg|thumb|200px]]<br /> Seria '''ASY31-37''' to ostatnie z germanowych [[tranzystor|tranzystorów]] stopowych produkowanych w Polsce przez przedsiębiorstwo [[TEWA]]. Są tranzystorami średniej mocy, impulsowymi typu PNP. Były stosowane praktycznie wyłącznie w sprzęcie profesjonalnym. Polskie oznaczenia nie zostały zarezerwowane międzynarodowo i inne firmy produkowały pod tymi samymi oznaczeniami tranzystory o innych parametrach.<br /> <br /> == Historia ==<br /> Tranzystory ASY31 i ASY33-37 zostały wprowadzone do produkcji w drugiej połowie lat 60 jako ostatnie polskie tranzystory germanowe (nie było tranzystora ASY32). Uchodziły za nieco tajemnicze gdyż pojawiały się w literaturze (nawet w Nowoczesnych Zabawkach Janusza Wojciechowskiego), a chyba nigdy nie znalazły się w sklepach detalicznych i praktycznie były nieosiągalne. ASY31-ASY37 to tranzystory przełączające, w zasadzie przeznaczone do sprzętu profesjonalnego. Z biegiem czasu zaczęły &quot;wyciekać&quot; z różnych instytucji, a ostatnio są prawdopodobnie najłatwiej dostępnymi stopowymi tranzystorami germanowymi - być może ze względdu na upłynnianie starych zapasów wojskowych i &quot;komputerowych&quot;. <br /> <br /> Tranzystory ASY31 były (i są) dosyć rzadkie, ASY33-37 zdecydowanie popularniejsze. Umieszczano je w obudowie TO1 (podobnej do TO18, ale wyższej - jak obudowy późnych wersji TG2-5) i w różnych wersjach obudowy TO5. Poszczególne typy różnią się przede wszystkim czasami przełączania (i częstotliwością graniczną). Produkowano również wersję o zwiększonej niezawodności, do celów profesjonalnych, oznaczaną przyrostkiem &quot;S&quot;. Rok i miesiąc produkcji można określić na podstawie [[Datowanie półprzewodników TEWA|kodu daty]] umieszczonego na obudowie.<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=150&gt;<br /> <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Charakterystyka ==<br /> <br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |-<br /> ! rowspan = 2 | Typ<br /> ! colspan = 4 | Parametry dopuszczalne<br /> ! colspan = 3 | Parametry charakterystyczne<br /> ! rowspan = 2 | Uwagi<br /> |-<br /> ! U&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; [V] !! U&lt;sub&gt;CES&lt;/sub&gt; [V] !! I&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mA] !! P&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mW] (t&lt;sub&gt;amb&lt;/sub&gt;=25°C) !! h&lt;sub&gt;21E&lt;/sub&gt; (-10mA,-1V) !! -I&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; [µA] (max,-10V) !! f&lt;sub&gt;T&lt;/sub&gt; [MHz] (min,-1mA,-5V)<br /> |- align=center<br /> ! ASY31<br /> | -15 || -15 || -200 || 75 || &gt;20 || 5 || 2 || Rzadko spotykany<br /> |- align=center<br /> ! ASY33<br /> | -30 || -20 || || -200 || 150 || 20..200 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY34<br /> | -15 || -15 || -200 || 150 || 20..220 || 5 || 2 || Dosyć popularny<br /> |- align=center<br /> ! ASY35<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 30..300 || 6 || 3 || <br /> |- align=center<br /> ! ASY36<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 40..300 || 6 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY37<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 60..250 || 6 || 10 || Rzadko spotykany<br /> |}<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=200&gt;<br /> ASY36_d.jpg | We wnętrzu ASY36. Budowa tranzystora jest w zasadzie podobna do tranzystorów wcześniejszych (na przykład TG50), jednak sprawia wrażenie wykonanego staranniej.<br /> ASY36_b.jpg | Obudowa wypełniona jest smarem silikonowym. <br /> ASY34.jpg | Tranzystory ASY34 w różnych wersjach obudowy.<br /> ASY36_g.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Propozycje zastosowania ==<br /> Są to stosunkowo popularne i uniwersalne tranzystory. Nadają się do renowacji starego sprzętu, gdzie mogą z powodzeniem zastąpić większość germanowych tranzystorów PNP małej mocy.<br /> <br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> Karty katalogowe online<br /> [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY31.pdf ASY31], [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY33.pdf ASY33], [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY34_35_36_37.pdf ASY34-37].<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> <br /> <br /> [[Kategoria: Półprzewodniki]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=ASY34&diff=3271 2022-04-26T03:43:40Z

<p>Oktoda: /* Charakterystyka */</p> <hr /> <div>[[File:ASY31-37.jpg|thumb|200px]]<br /> Seria '''ASY31-37''' to ostatnie z germanowych [[tranzystor|tranzystorów]] stopowych produkowanych w Polsce przez przedsiębiorstwo [[TEWA]]. Są tranzystorami średniej mocy, impulsowymi typu PNP. Były stosowane praktycznie wyłącznie w sprzęcie profesjonalnym. Polskie oznaczenia nie zostały zarezerwowane międzynarodowo i inne firmy produkowały pod tymi samymi oznaczeniami tranzystory o innych parametrach.<br /> <br /> == Historia ==<br /> Tranzystory ASY31 i ASY33-37 zostały wprowadzone do produkcji w drugiej połowie lat 60 jako ostatnie polskie tranzystory germanowe (nie było tranzystora ASY32). Uchodziły za nieco tajemnicze gdyż pojawiały się w literaturze (nawet w Nowoczesnych Zabawkach Janusza Wojciechowskiego), a chyba nigdy nie znalazły się w sklepach detalicznych i praktycznie były nieosiągalne. ASY31-ASY37 to tranzystory przełączające, w zasadzie przeznaczone do sprzętu profesjonalnego. Z biegiem czasu zaczęły &quot;wyciekać&quot; z różnych instytucji, a ostatnio są prawdopodobnie najłatwiej dostępnymi stopowymi tranzystorami germanowymi - być może ze względdu na upłynnianie starych zapasów wojskowych i &quot;komputerowych&quot;. <br /> <br /> Tranzystory ASY31 były (i są) dosyć rzadkie, ASY33-37 zdecydowanie popularniejsze. Umieszczano je w obudowie TO1 (podobnej do TO18, ale wyższej - jak obudowy późnych wersji TG2-5) i w różnych wersjach obudowy TO5. Poszczególne typy różnią się przede wszystkim czasami przełączania (i częstotliwością graniczną). Produkowano również wersję o zwiększonej niezawodności, do celów profesjonalnych, oznaczaną przyrostkiem &quot;S&quot;. Rok i miesiąc produkcji można określić na podstawie [[Datowanie półprzewodników TEWA|kodu daty]] umieszczonego na obudowie.<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=150&gt;<br /> <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Charakterystyka ==<br /> <br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |-<br /> ! rowspan = 2 | Typ<br /> ! colspan = 4 | Parametry dopuszczalne<br /> ! colspan = 3 | Parametry charakterystyczne<br /> ! rowspan = 2 | Uwagi<br /> |-<br /> ! U&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; [V] !! U&lt;sub&gt;CES&lt;/sub&gt; [V] !! I&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mA] !! P&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mW] (t&lt;sub&gt;amb&lt;/sub&gt;=25°C) !! h&lt;sub&gt;21E&lt;/sub&gt; (-10mA,-1V) !! -I&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; (max,-10V) !! f&lt;sub&gt;T&lt;/sub&gt; [MHz] (min,-1mA,-5V)<br /> |- align=center<br /> ! ASY31<br /> | -15 || -15 || -200 || 75 || &gt;20 || 5 || 2 || Rzadko spotykany<br /> |- align=center<br /> ! ASY33<br /> | -30 || -20 || || -200 || 150 || 20..200 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY34<br /> | -15 || -15 || -200 || 150 || 20..220 || 5 || 2 || Dosyć popularny<br /> |- align=center<br /> ! ASY35<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 30..300 || 6 || 3 || <br /> |- align=center<br /> ! ASY36<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 40..300 || 6 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY37<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 60..250 || 6 || 10 || Rzadko spotykany<br /> |}<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=200&gt;<br /> ASY36_d.jpg | We wnętrzu ASY36. Budowa tranzystora jest w zasadzie podobna do tranzystorów wcześniejszych (na przykład TG50), jednak sprawia wrażenie wykonanego staranniej.<br /> ASY36_b.jpg | Obudowa wypełniona jest smarem silikonowym. <br /> ASY34.jpg | Tranzystory ASY34 w różnych wersjach obudowy.<br /> ASY36_g.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Propozycje zastosowania ==<br /> Są to stosunkowo popularne i uniwersalne tranzystory. Nadają się do renowacji starego sprzętu, gdzie mogą z powodzeniem zastąpić większość germanowych tranzystorów PNP małej mocy.<br /> <br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> Karty katalogowe online<br /> [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY31.pdf ASY31], [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY33.pdf ASY33], [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY34_35_36_37.pdf ASY34-37].<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> <br /> <br /> [[Kategoria: Półprzewodniki]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=ASY34&diff=3270 2022-04-26T03:42:26Z

<p>Oktoda: /* Charakterystyka */</p> <hr /> <div>[[File:ASY31-37.jpg|thumb|200px]]<br /> Seria '''ASY31-37''' to ostatnie z germanowych [[tranzystor|tranzystorów]] stopowych produkowanych w Polsce przez przedsiębiorstwo [[TEWA]]. Są tranzystorami średniej mocy, impulsowymi typu PNP. Były stosowane praktycznie wyłącznie w sprzęcie profesjonalnym. Polskie oznaczenia nie zostały zarezerwowane międzynarodowo i inne firmy produkowały pod tymi samymi oznaczeniami tranzystory o innych parametrach.<br /> <br /> == Historia ==<br /> Tranzystory ASY31 i ASY33-37 zostały wprowadzone do produkcji w drugiej połowie lat 60 jako ostatnie polskie tranzystory germanowe (nie było tranzystora ASY32). Uchodziły za nieco tajemnicze gdyż pojawiały się w literaturze (nawet w Nowoczesnych Zabawkach Janusza Wojciechowskiego), a chyba nigdy nie znalazły się w sklepach detalicznych i praktycznie były nieosiągalne. ASY31-ASY37 to tranzystory przełączające, w zasadzie przeznaczone do sprzętu profesjonalnego. Z biegiem czasu zaczęły &quot;wyciekać&quot; z różnych instytucji, a ostatnio są prawdopodobnie najłatwiej dostępnymi stopowymi tranzystorami germanowymi - być może ze względdu na upłynnianie starych zapasów wojskowych i &quot;komputerowych&quot;. <br /> <br /> Tranzystory ASY31 były (i są) dosyć rzadkie, ASY33-37 zdecydowanie popularniejsze. Umieszczano je w obudowie TO1 (podobnej do TO18, ale wyższej - jak obudowy późnych wersji TG2-5) i w różnych wersjach obudowy TO5. Poszczególne typy różnią się przede wszystkim czasami przełączania (i częstotliwością graniczną). Produkowano również wersję o zwiększonej niezawodności, do celów profesjonalnych, oznaczaną przyrostkiem &quot;S&quot;. Rok i miesiąc produkcji można określić na podstawie [[Datowanie półprzewodników TEWA|kodu daty]] umieszczonego na obudowie.<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=150&gt;<br /> <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Charakterystyka ==<br /> <br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |-<br /> ! rowspan = 2 | Typ<br /> ! colspan = 4 | Parametry dopuszczalne<br /> ! colspan = 3 | Parametry charakterystyczne<br /> ! rowspan = 2 | Uwagi<br /> |-<br /> ! U&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; [V] !! U&lt;sub&gt;CES&lt;/sub&gt; [V] !! I&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mA] !! P&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mW] (t&lt;sub&gt;case&lt;/sub&gt;=25°C) !! h&lt;sub&gt;21E&lt;/sub&gt; (-10mA,-1V) !! -I&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; (max,-10V) !! f&lt;sub&gt;T&lt;/sub&gt; [MHz] (min,-1mA,-5V)<br /> |- align=center<br /> ! ASY31<br /> | -15 || -15 || -200 || 75 || &gt;20 || 5 || 2 || Rzadko spotykany<br /> |- align=center<br /> ! ASY33<br /> | -30 || -20 || || -200 || 150 || 20..200 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY34<br /> | -15 || -15 || -200 || 150 || 20..220 || 5 || 2 || Dosyć popularny<br /> |- align=center<br /> ! ASY35<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 30..300 || 6 || 3 || <br /> |- align=center<br /> ! ASY36<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 40..300 || 6 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY37<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 60..250 || 6 || 10 || Rzadko spotykany<br /> |}<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=200&gt;<br /> ASY36_d.jpg | We wnętrzu ASY36. Budowa tranzystora jest w zasadzie podobna do tranzystorów wcześniejszych (na przykład TG50), jednak sprawia wrażenie wykonanego staranniej.<br /> ASY36_b.jpg | Obudowa wypełniona jest smarem silikonowym. <br /> ASY34.jpg | Tranzystory ASY34 w różnych wersjach obudowy.<br /> ASY36_g.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Propozycje zastosowania ==<br /> Są to stosunkowo popularne i uniwersalne tranzystory. Nadają się do renowacji starego sprzętu, gdzie mogą z powodzeniem zastąpić większość germanowych tranzystorów PNP małej mocy.<br /> <br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> Karty katalogowe online<br /> [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY31.pdf ASY31], [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY33.pdf ASY33], [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY34_35_36_37.pdf ASY34-37].<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> <br /> <br /> [[Kategoria: Półprzewodniki]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=ASY34&diff=3269 2022-04-26T03:40:33Z

<p>Oktoda: /* Charakterystyka */</p> <hr /> <div>[[File:ASY31-37.jpg|thumb|200px]]<br /> Seria '''ASY31-37''' to ostatnie z germanowych [[tranzystor|tranzystorów]] stopowych produkowanych w Polsce przez przedsiębiorstwo [[TEWA]]. Są tranzystorami średniej mocy, impulsowymi typu PNP. Były stosowane praktycznie wyłącznie w sprzęcie profesjonalnym. Polskie oznaczenia nie zostały zarezerwowane międzynarodowo i inne firmy produkowały pod tymi samymi oznaczeniami tranzystory o innych parametrach.<br /> <br /> == Historia ==<br /> Tranzystory ASY31 i ASY33-37 zostały wprowadzone do produkcji w drugiej połowie lat 60 jako ostatnie polskie tranzystory germanowe (nie było tranzystora ASY32). Uchodziły za nieco tajemnicze gdyż pojawiały się w literaturze (nawet w Nowoczesnych Zabawkach Janusza Wojciechowskiego), a chyba nigdy nie znalazły się w sklepach detalicznych i praktycznie były nieosiągalne. ASY31-ASY37 to tranzystory przełączające, w zasadzie przeznaczone do sprzętu profesjonalnego. Z biegiem czasu zaczęły &quot;wyciekać&quot; z różnych instytucji, a ostatnio są prawdopodobnie najłatwiej dostępnymi stopowymi tranzystorami germanowymi - być może ze względdu na upłynnianie starych zapasów wojskowych i &quot;komputerowych&quot;. <br /> <br /> Tranzystory ASY31 były (i są) dosyć rzadkie, ASY33-37 zdecydowanie popularniejsze. Umieszczano je w obudowie TO1 (podobnej do TO18, ale wyższej - jak obudowy późnych wersji TG2-5) i w różnych wersjach obudowy TO5. Poszczególne typy różnią się przede wszystkim czasami przełączania (i częstotliwością graniczną). Produkowano również wersję o zwiększonej niezawodności, do celów profesjonalnych, oznaczaną przyrostkiem &quot;S&quot;. Rok i miesiąc produkcji można określić na podstawie [[Datowanie półprzewodników TEWA|kodu daty]] umieszczonego na obudowie.<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=150&gt;<br /> <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Charakterystyka ==<br /> <br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |-<br /> ! rowspan = 2 | Typ<br /> ! colspan = 4 | Parametry dopuszczalne<br /> ! colspan = 3 | Parametry charakterystyczne<br /> ! rowspan = 2 | Uwagi<br /> |-<br /> ! U&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; [V] !! U&lt;sub&gt;CES&lt;/sub&gt; [V] !! I&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mA] !! P&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mW] (t&lt;sub&gt;case&lt;/sub&gt;=25°C) !! h&lt;sub&gt;21E&lt;/sub&gt; (-10mA,-6V) !! -I&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; (max,-12V) !! f&lt;sub&gt;T&lt;/sub&gt; [MHz] (min,1mA,-6V)<br /> |- align=center<br /> ! ASY31<br /> | -15 || -15 || -200 || 75 || &gt;20 || 5 || 2 || Rzadko spotykany<br /> |- align=center<br /> ! ASY33<br /> | -30 || -20 || || -200 || 150 || 20..200 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY34<br /> | -15 || -15 || -200 || 150 || 20..220 || 5 || 2 || Dosyć popularny<br /> |- align=center<br /> ! ASY35<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 30..300 || 6 || 3 || <br /> |- align=center<br /> ! ASY36<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 40..300 || 6 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY37<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 60..250 || 6 || 10 || Rzadko spotykany<br /> |}<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=200&gt;<br /> ASY36_d.jpg | We wnętrzu ASY36. Budowa tranzystora jest w zasadzie podobna do tranzystorów wcześniejszych (na przykład TG50), jednak sprawia wrażenie wykonanego staranniej.<br /> ASY36_b.jpg | Obudowa wypełniona jest smarem silikonowym. <br /> ASY34.jpg | Tranzystory ASY34 w różnych wersjach obudowy.<br /> ASY36_g.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Propozycje zastosowania ==<br /> Są to stosunkowo popularne i uniwersalne tranzystory. Nadają się do renowacji starego sprzętu, gdzie mogą z powodzeniem zastąpić większość germanowych tranzystorów PNP małej mocy.<br /> <br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> Karty katalogowe online<br /> [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY31.pdf ASY31], [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY33.pdf ASY33], [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY34_35_36_37.pdf ASY34-37].<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> <br /> <br /> [[Kategoria: Półprzewodniki]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=ASY34&diff=3268 2022-04-25T19:50:03Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div>[[File:ASY31-37.jpg|thumb|200px]]<br /> Seria '''ASY31-37''' to ostatnie z germanowych [[tranzystor|tranzystorów]] stopowych produkowanych w Polsce przez przedsiębiorstwo [[TEWA]]. Są tranzystorami średniej mocy, impulsowymi typu PNP. Były stosowane praktycznie wyłącznie w sprzęcie profesjonalnym. Polskie oznaczenia nie zostały zarezerwowane międzynarodowo i inne firmy produkowały pod tymi samymi oznaczeniami tranzystory o innych parametrach.<br /> <br /> == Historia ==<br /> Tranzystory ASY31 i ASY33-37 zostały wprowadzone do produkcji w drugiej połowie lat 60 jako ostatnie polskie tranzystory germanowe (nie było tranzystora ASY32). Uchodziły za nieco tajemnicze gdyż pojawiały się w literaturze (nawet w Nowoczesnych Zabawkach Janusza Wojciechowskiego), a chyba nigdy nie znalazły się w sklepach detalicznych i praktycznie były nieosiągalne. ASY31-ASY37 to tranzystory przełączające, w zasadzie przeznaczone do sprzętu profesjonalnego. Z biegiem czasu zaczęły &quot;wyciekać&quot; z różnych instytucji, a ostatnio są prawdopodobnie najłatwiej dostępnymi stopowymi tranzystorami germanowymi - być może ze względdu na upłynnianie starych zapasów wojskowych i &quot;komputerowych&quot;. <br /> <br /> Tranzystory ASY31 były (i są) dosyć rzadkie, ASY33-37 zdecydowanie popularniejsze. Umieszczano je w obudowie TO1 (podobnej do TO18, ale wyższej - jak obudowy późnych wersji TG2-5) i w różnych wersjach obudowy TO5. Poszczególne typy różnią się przede wszystkim czasami przełączania (i częstotliwością graniczną). Produkowano również wersję o zwiększonej niezawodności, do celów profesjonalnych, oznaczaną przyrostkiem &quot;S&quot;. Rok i miesiąc produkcji można określić na podstawie [[Datowanie półprzewodników TEWA|kodu daty]] umieszczonego na obudowie.<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=150&gt;<br /> <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Charakterystyka ==<br /> <br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |-<br /> ! rowspan = 2 | Typ<br /> ! colspan = 4 | Parametry dopuszczalne<br /> ! colspan = 3 | Parametry charakterystyczne<br /> ! rowspan = 2 | Uwagi<br /> |-<br /> ! U&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; [V] !! U&lt;sub&gt;CES&lt;/sub&gt; [V] !! I&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mA] !! P&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mW] (t&lt;sub&gt;case&lt;/sub&gt;=25°C) !! h&lt;sub&gt;21E&lt;/sub&gt; (-10mA,-6V) !! -I&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; (max,-12V) !! f&lt;sub&gt;T&lt;/sub&gt; [MHz] (min,1mA,-6V)<br /> |- align=center<br /> ! ASY31<br /> | -15 || -15 || -200 || 75 || &gt;20 || 5 || 2 || Rzadko spotykany<br /> |- align=center<br /> ! ASY33<br /> | -30 || -20 || || -200 || 150 || 20..200 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY34<br /> | -15 || -15 || -200 || 150 || 20..220 || 5 || 2 || Dosyć popularny<br /> |- align=center<br /> ! ASY35<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 30..300 || 6 || 3 || <br /> |- align=center<br /> ! ASY36<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 40..300 || 6 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY37<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 60..250 || 6 || 10 ||<br /> |}<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=200&gt;<br /> ASY36_d.jpg | We wnętrzu ASY36. Budowa tranzystora jest w zasadzie podobna do tranzystorów wcześniejszych (na przykład TG50), jednak sprawia wrażenie wykonanego staranniej.<br /> ASY36_b.jpg | Obudowa wypełniona jest smarem silikonowym. <br /> ASY34.jpg | Tranzystory ASY34 w różnych wersjach obudowy.<br /> ASY36_g.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Propozycje zastosowania ==<br /> Są to stosunkowo popularne i uniwersalne tranzystory. Nadają się do renowacji starego sprzętu, gdzie mogą z powodzeniem zastąpić większość germanowych tranzystorów PNP małej mocy.<br /> <br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> Karty katalogowe online<br /> [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY31.pdf ASY31], [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY33.pdf ASY33], [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/ASY34_35_36_37.pdf ASY34-37].<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> <br /> <br /> [[Kategoria: Półprzewodniki]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=ASY34&diff=3267 2022-04-25T18:43:41Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div>[[File:ASY31-37.jpg|thumb|200px]]<br /> Seria '''ASY31-37''' to ostatnie z germanowych [[tranzystor|tranzystorów]] stopowych produkowanych w Polsce przez przedsiębiorstwo [[TEWA]]. Są tranzystorami średniej mocy, impulsowymi typu PNP. Były stosowane praktycznie wyłącznie w sprzęcie profesjonalnym. Polskie oznaczenia nie zostały zarezerwowane międzynarodowo i inne firmy produkowały pod tymi samymi oznaczeniami tranzystory o innych parametrach.<br /> <br /> == Historia ==<br /> Tranzystory ASY31 i ASY33-37 zostały wprowadzone do produkcji w drugiej połowie lat 60 jako ostatnie polskie tranzystory germanowe (nie było tranzystora ASY32). Uchodziły za nieco tajemnicze gdyż pojawiały się w literaturze (nawet w Nowoczesnych Zabawkach Janusza Wojciechowskiego), a chyba nigdy nie znalazły się w sklepach detalicznych i praktycznie były nieosiągalne. ASY31-ASY37 to tranzystory przełączające, w zasadzie przeznaczone do sprzętu profesjonalnego. Z biegiem czasu zaczęły &quot;wyciekać&quot; z różnych instytucji, a ostatnio są prawdopodobnie najłatwiej dostępnymi stopowymi tranzystorami germanowymi - być może ze względdu na upłynnianie starych zapasów wojskowych i &quot;komputerowych&quot;. <br /> <br /> Tranzystory ASY31 były (i są) dosyć rzadkie, ASY33-37 zdecydowanie popularniejsze. Umieszczano je w obudowie TO1 (podobnej do TO18, ale wyższej - jak obudowy późnych wersji TG2-5) i w różnych wersjach obudowy TO5. Poszczególne typy różnią się przede wszystkim czasami przełączania (i częstotliwością graniczną). Produkowano również wersję o zwiększonej niezawodności, do celów profesjonalnych, oznaczaną przyrostkiem &quot;S&quot;. Rok i miesiąc produkcji można określić na podstawie [[Datowanie półprzewodników TEWA|kodu daty]] umieszczonego na obudowie.<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=150&gt;<br /> <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Charakterystyka ==<br /> <br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |-<br /> ! rowspan = 2 | Typ<br /> ! colspan = 4 | Parametry dopuszczalne<br /> ! colspan = 3 | Parametry charakterystyczne<br /> ! rowspan = 2 | Uwagi<br /> |-<br /> ! U&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; [V] !! U&lt;sub&gt;CES&lt;/sub&gt; [V] !! I&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mA] !! P&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mW] (t&lt;sub&gt;case&lt;/sub&gt;=25°C) !! h&lt;sub&gt;21E&lt;/sub&gt; (-10mA,-6V) !! -I&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; (max,-12V) !! f&lt;sub&gt;T&lt;/sub&gt; [MHz] (min,1mA,-6V)<br /> |- align=center<br /> ! ASY31<br /> | -15 || -15 || -200 || 75 || &gt;20 || 5 || 2 || Rzadko spotykany<br /> |- align=center<br /> ! ASY33<br /> | -30 || -20 || || -200 || 150 || 20..200 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY34<br /> | -15 || -15 || -200 || 150 || 20..220 || 5 || 2 || Dosyć popularny<br /> |- align=center<br /> ! ASY35<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 30..300 || 6 || 3 || <br /> |- align=center<br /> ! ASY36<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 40..300 || 6 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY37<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 60..250 || 6 || 10 ||<br /> |}<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=200&gt;<br /> ASY36_d.jpg | We wnętrzu ASY36. Budowa tranzystora jest w zasadzie podobna do tranzystorów wcześniejszych (na przykład TG50), jednak sprawia wrażenie wykonanego staranniej.<br /> ASY36_b.jpg | Obudowa wypełniona jest smarem silikonowym. <br /> ASY34.jpg | Tranzystory ASY34 w różnych wersjach obudowy.<br /> ASY36_g.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Propozycje zastosowania ==<br /> Są to stosunkowo popularne i uniwersalne tranzystory. Nadają się do renowacji starego sprzętu, gdzie mogą z powodzeniem zastąpić większość germanowych tranzystorów PNP małej mocy.<br /> <br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> * [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/TG50_51_52_53_55.pdf Karta katalogowa online].<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> * [http://www.tubedevices.com/alek/polprzewodniki/tg50/tg50.htm TG50 na stronie Alka Zawady].<br /> <br /> [[Kategoria: Półprzewodniki]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:ASY36_g.jpg&diff=3266 2022-04-25T18:40:56Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:ASY34.jpg&diff=3265 2022-04-25T18:36:39Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:ASY36_b.jpg&diff=3264 2022-04-25T18:34:54Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:ASY36_d.jpg&diff=3263 2022-04-25T18:32:10Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:ASY31-37.jpg&diff=3262 2022-04-25T18:30:17Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=ASY34&diff=3261 2022-04-25T18:18:19Z

<p>Oktoda: /* Charakterystyka */</p> <hr /> <div>[[File:TG50_f.jpg|thumb|200px]]<br /> Seria '''ASY31-37''' to ostatnie z germanowych [[tranzystor|tranzystorów]] stopowych produkowanych w Polsce przez przedsiębiorstwo [[TEWA]]. Są tranzystorami średniej mocy, impulsowymi typu PNP. Były stosowane praktycznie wyłącznie w sprzęcie profesjonalnym. Polskie oznaczenia nie zostały zarezerwowane międzynarodowo i inne firmy produkowały pod tymi samymi oznaczeniami tranzystory o innych parametrach.<br /> <br /> == Historia ==<br /> Tranzystory ASY31 i ASY33-37 zostały wprowadzone do produkcji w drugiej połowie lat 60 jako ostatnie polskie tranzystory germanowe (nie było tranzystora ASY32). Uchodziły za nieco tajemnicze gdyż pojawiały się w literaturze (nawet w Nowoczesnych Zabawkach Janusza Wojciechowskiego), a chyba nigdy nie znalazły się w sklepach detalicznych i praktycznie były nieosiągalne. ASY31-ASY37 to tranzystory przełączające, w zasadzie przeznaczone do sprzętu profesjonalnego. Z biegiem czasu zaczęły &quot;wyciekać&quot; z różnych instytucji, a ostatnio są prawdopodobnie najłatwiej dostępnymi stopowymi tranzystorami germanowymi - być może ze względdu na upłynnianie starych zapasów wojskowych i &quot;komputerowych&quot;. <br /> <br /> Tranzystory ASY31 były (i są) dosyć rzadkie, ASY33-37 zdecydowanie popularniejsze. Umieszczano je w obudowie TO1 (podobnej do TO18, ale wyższej - jak obudowy późnych wersji TG2-5) i w różnych wersjach obudowy TO5. Poszczególne typy różnią się przede wszystkim czasami przełączania (i częstotliwością graniczną). Produkowano również wersję o zwiększonej niezawodności, do celów profesjonalnych, oznaczaną przyrostkiem &quot;S&quot;. Rok i miesiąc produkcji można określić na podstawie [[Datowanie półprzewodników TEWA|kodu daty]] umieszczonego na obudowie.<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=150&gt;<br /> <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Charakterystyka ==<br /> <br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |-<br /> ! rowspan = 2 | Typ<br /> ! colspan = 4 | Parametry dopuszczalne<br /> ! colspan = 3 | Parametry charakterystyczne<br /> ! rowspan = 2 | Uwagi<br /> |-<br /> ! U&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; [V] !! U&lt;sub&gt;CES&lt;/sub&gt; [V] !! I&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mA] !! P&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mW] (t&lt;sub&gt;case&lt;/sub&gt;=25°C) !! h&lt;sub&gt;21E&lt;/sub&gt; (-10mA,-6V) !! -I&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; (max,-12V) !! f&lt;sub&gt;T&lt;/sub&gt; [MHz] (min,1mA,-6V)<br /> |- align=center<br /> ! ASY31<br /> | -15 || -15 || -200 || 75 || &gt;20 || 5 || 2 || Rzadko spotykany<br /> |- align=center<br /> ! ASY33<br /> | -30 || -20 || || -200 || 150 || 20..200 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY34<br /> | -15 || -15 || -200 || 150 || 20..220 || 5 || 2 || Dosyć popularny<br /> |- align=center<br /> ! ASY35<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 30..300 || 6 || 3 || <br /> |- align=center<br /> ! ASY36<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 40..300 || 6 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY37<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 60..250 || 6 || 10 ||<br /> |}<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=150&gt;<br /> TG50_g.jpg<br /> TG50_i.jpg<br /> TG50_h.jpg<br /> Inside Polish germanium transistor TG50.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Propozycje zastosowania ==<br /> <br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> * [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/TG50_51_52_53_55.pdf Karta katalogowa online].<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> * [http://www.tubedevices.com/alek/polprzewodniki/tg50/tg50.htm TG50 na stronie Alka Zawady].<br /> <br /> [[Kategoria: Półprzewodniki]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=ASY34&diff=3260 2022-04-25T18:17:25Z

<p>Oktoda: Utworzono nową stronę &quot;200px Seria &#039;&#039;&#039;ASY31-37&#039;&#039;&#039; to ostatnie z germanowych tranzystorów stopowych produkowanych w Polsce przez przedsiębiorstwo TE...&quot;</p> <hr /> <div>[[File:TG50_f.jpg|thumb|200px]]<br /> Seria '''ASY31-37''' to ostatnie z germanowych [[tranzystor|tranzystorów]] stopowych produkowanych w Polsce przez przedsiębiorstwo [[TEWA]]. Są tranzystorami średniej mocy, impulsowymi typu PNP. Były stosowane praktycznie wyłącznie w sprzęcie profesjonalnym. Polskie oznaczenia nie zostały zarezerwowane międzynarodowo i inne firmy produkowały pod tymi samymi oznaczeniami tranzystory o innych parametrach.<br /> <br /> == Historia ==<br /> Tranzystory ASY31 i ASY33-37 zostały wprowadzone do produkcji w drugiej połowie lat 60 jako ostatnie polskie tranzystory germanowe (nie było tranzystora ASY32). Uchodziły za nieco tajemnicze gdyż pojawiały się w literaturze (nawet w Nowoczesnych Zabawkach Janusza Wojciechowskiego), a chyba nigdy nie znalazły się w sklepach detalicznych i praktycznie były nieosiągalne. ASY31-ASY37 to tranzystory przełączające, w zasadzie przeznaczone do sprzętu profesjonalnego. Z biegiem czasu zaczęły &quot;wyciekać&quot; z różnych instytucji, a ostatnio są prawdopodobnie najłatwiej dostępnymi stopowymi tranzystorami germanowymi - być może ze względdu na upłynnianie starych zapasów wojskowych i &quot;komputerowych&quot;. <br /> <br /> Tranzystory ASY31 były (i są) dosyć rzadkie, ASY33-37 zdecydowanie popularniejsze. Umieszczano je w obudowie TO1 (podobnej do TO18, ale wyższej - jak obudowy późnych wersji TG2-5) i w różnych wersjach obudowy TO5. Poszczególne typy różnią się przede wszystkim czasami przełączania (i częstotliwością graniczną). Produkowano również wersję o zwiększonej niezawodności, do celów profesjonalnych, oznaczaną przyrostkiem &quot;S&quot;. Rok i miesiąc produkcji można określić na podstawie [[Datowanie półprzewodników TEWA|kodu daty]] umieszczonego na obudowie.<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=150&gt;<br /> <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Charakterystyka ==<br /> <br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot;<br /> |-<br /> ! rowspan = 2 | Typ<br /> ! colspan = 4 | Parametry dopuszczalne<br /> ! colspan = 3 | Parametry charakterystyczne<br /> ! rowspan = 2 | Uwagi<br /> |-<br /> ! U&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; [V] !! U&lt;sub&gt;CES&lt;/sub&gt; [V] !! I&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mA] !! P&lt;sub&gt;C&lt;/sub&gt; [mW] (t&lt;sub&gt;case&lt;/sub&gt;=25°C) !! h&lt;sub&gt;21E&lt;/sub&gt; (-10mA,-6V) !! -I&lt;sub&gt;CBO&lt;/sub&gt; (max,-12V) !! f&lt;sub&gt;T&lt;/sub&gt; [MHz] (min,1mA,-6V)<br /> |- align=center<br /> ! ASY31<br /> | -15 || -15 || -200 || 75 || &gt;20 || 5 || 2 || Rzadko spotykany<br /> |- align=center<br /> ! ASY33<br /> | -30 || -20 || || -200 || 150 || 20..200 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY34<br /> | -15 || -15 || -200 || 150 || 20..220 || 5 || 2 || <br /> |- align=center<br /> ! ASY35<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 30..300 || 6 || 3 || <br /> |- align=center<br /> ! ASY36<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 40..300 || 6 || 5 ||<br /> |- align=center<br /> ! ASY37<br /> | -30 || -20 || -200 || 150 || 60..250 || 6 || 10 ||<br /> |}<br /> &lt;center&gt;<br /> &lt;gallery widths=150&gt;<br /> TG50_g.jpg<br /> TG50_i.jpg<br /> TG50_h.jpg<br /> Inside Polish germanium transistor TG50.jpg<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> &lt;/center&gt;<br /> <br /> == Propozycje zastosowania ==<br /> <br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> * [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Katalog/TG50_51_52_53_55.pdf Karta katalogowa online].<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> * [http://www.tubedevices.com/alek/polprzewodniki/tg50/tg50.htm TG50 na stronie Alka Zawady].<br /> <br /> [[Kategoria: Półprzewodniki]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Karol_Pollak&diff=3259 2022-04-20T12:08:16Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div>[[Plik:Karol Pollak.jpg|mały]]<br /> '''Karol Franciszek Pollak''' (1859-1928) - wybitny polski elektrotechnik, przedsiębiorca i wynalazca.<br /> <br /> == Dzieciństwo i młodość ==<br /> Karol Pollak urodził się 15 listopada 1859 w Sanoku jako syn znanego w Sanoku drukarza, księgarza i wydawcy Karola Pollaka (1818-1880) oraz matki z domu Zarębianki. Uczył się w Sanoku, Stryju i Lwowie, wykazując duże uzdolnienia techniczne. Pracował wykonując instalacje elektryczne.<br /> <br /> W 1883 rozpoczął pracę w laboratoriach brytyjskiej firmy &quot;The Patent Utilisation Co&quot;. Już w tym okresie skonstruował i opatentował kilka wynalazków. W 1885 studiował elektronikę na politechnice w Berlinie-Charlottenburgu.<br /> <br /> == Działalność ==<br /> W Berlinie Pollak pracował nad ogniwami galwanicznymi, prowadził fabrykę sprzętu elektrotechnicznego &quot;G. Wehr Telegraphen-Bau-Anstalt&quot;. Następnie powrócił do Wielkiej Brytanii w celu eksploatacji swoich patentów i zajął się zagadnieniami trakcji elektrycznej. W 1886 został dyrektorem paryskiego przedsiębiorstwa eksploatującego tramwaje elektryczne jego pomysłu. Równocześnie w laboratoriach Sorbony pracował nad budową akumulatorów, co przyniosło mu duże sukcesy. Konstrukcje Pollaka nie zdobyły co prawda takiej popularności jak akumulatory zbudowane przez jego konkurenta Henryka Tudora, ale umożliwiły mu uruchomienie produkcji w oparciu o własne patenty. Założył fabryki akumulatorów we Frankfurcie nad Menem i w Liessing w Austrii, również inne firmy produkowały akumulatory na jego licencji.<br /> <br /> W 1899 założył własne laboratorium i prowadził dalsze badania. Łącznie uzyskał 98 patentów na swoje wynalazki. Podczas pierwszej wojny światowej pracował dla francuskiego Ministerstwa Wojny.<br /> <br /> [[Plik:Y3c9MTE3MCZjaD01MTM= src 22357-3-Od-lewej---Aleksander-Rothert-Ignacy-Moscicki-i-Karol-Pollak2.jpg|thumb|Pierwsi doktorzy honoric causa PW. Od lewej Aleksander Rothert, Ignacy Moscicki i Karol Pollak ]]<br /> W roku 1922, na zaproszenie banków polskich we Lwowie, powrócił do Polski i razem z prof. Ignacym Mościckim oraz Aleksandrem Rothertem założył (1922) spółkę akcyjną Polskie Towarzystwo Akumulatorowe (PETEA), której został dyrektorem. Spółka w 1923 roku uruchomiła fabrykę akumulatorów w Białej, która istnieje do dziś (jako EMA-FAK)&lt;ref name=autonazwa1&gt;[http://www.akumulatory.pl/fabryka.htm Fabryka Akumulatorów EnerSys Sp. z o.o]&lt;/ref&gt;. Pollak był pierwszym dyrektorem tej fabryki, produkowała ona akumulatory jego konstrukcji. Fabryka ta miała swoje przedstawicielstwa, składy i stacje obsługi w większych miastach całej<br /> Polski, a jej produkty uzyskiwały wyróżnienia na różnych wystawach, np. Powszechnej Wystawie Krajowej w Poznaniu (1929).<br /> <br /> Był często nazywany ''Polskim Edisonem''.&lt;ref name=autonazwa1 /&gt; W 1925 otrzymał tytuł doktora honoris causa Politechniki Warszawskiej. Odznaczony został także Krzyżem Oficerskim Orderu Polonia Restituta.<br /> <br /> Z małżeństwa z Marcelą z domu Wścieklic miał w 1890 roku syna Karola, późniejszego inżyniera aeronautyki osiadłego w Szwajcarii. Zmarł 17 grudnia 1928 w Bielsku-Białej.<br /> <br /> == Najważniejsze wynalazki ==<br /> [[Plik:Pollak akumulator.jpg|thumb|150px|Akumulator konstrukcji Karola Pollaka]]<br /> Jego liczne wynalazki dotyczą różnych dziedzin, są wśród nich napędy elektryczne, opracowanie maszyny drukarskiej do druku w kolorze i rodzaj mikrofonu. Główna działalność dotyczyła jednak chemicznych źródeł energii - ogniw galwanicznych i akumulatorów elektrycznych. Posiadał on kilka patentów na różne elementy konstrukcyjne i procesy produkcyjne akumulatorów ołowiowo-kwasowych. Już pierwszy jego akumulator (z płytami walcowanymi) uzyskał przychylną opinię francuskiej Akademii Umiejętności, a na wystawie powszechnej w Paryżu w 1889 r. uzyskał srebrny medal.<br /> <br /> [[Plik:Pollak bridge.png|thumb|left|250px|Prostownik mostkowy z patentu Karola Pollaka]]<br /> Skonstruował także prostowniki komutatorowe i elektrolityczne. Jako pierwszy zaproponował w 1895 zastosowanie prostowniczego układu mostkowego&lt;ref&gt;Patent brytyjski [http://depatisnet.dpma.de/DepatisNet/depatisnet?action=bibdat&amp;docid=GB000189524398A 24398]&lt;/ref&gt;. <br /> <br /> Karol Pollak wynalazł również kondensator elektrolityczny. Od około 1886 roku badał warstwy tlenku glinu powstające wskutek anodowego utleniania metalu. Ze względu na małą grubość warstwy tlenku pojemność pomiędzy metalem a elektrolitem osiągała duże wartości, ale po wyłączeniu polaryzującego napięcia warstwa była nietrwała i rozpuszczała się. Polak stwierdził, że boraks (czteroboran sodu) stabilizuje warstwę tlenku. Zbudowany w ten sposób kondensator elektrolityczny opatentował w 1896&lt;ref&gt;Patent niemiecki [http://depatisnet.dpma.de/DepatisNet/depatisnet?action=pdf&amp;docid=DE000000092564A D.R.P. 92564].&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> Pollak opublikował wiele prac na tematy związane z chemicznymi źródłami prądu w czasopismach zagranicznych i polskich. Wygłaszał liczne odczyty i wykłady, należał do czołowych pionierów przemysłu akumulatorowego na świecie.<br /> {{clear|left}}<br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> * ''Encyklopedia PWN'', Tom 2, Warszawa 1991.<br /> * Jerzy Kubiatowski (J. K.), ''Pollak Karol'', w: ''Słownik polskich pionierów techniki'' (pod redakcją Bolesława Orłowskiego), Katowice 1984, s. 166–167.<br /> * ''Radioelektronicy Polscy'', red Krzysztof Dąbrowski, na płycie ''Echolink i spółka'', ''Świat Radio'', numer specjalny, 2010.<br /> <br /> [[Kategoria: Osoby]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Karol_Pollak&diff=3258 2022-04-20T11:56:51Z

<p>Oktoda: /* Działalność */</p> <hr /> <div>[[Plik:Karol Pollak.jpg|mały]]<br /> '''Karol Franciszek Pollak''' (1859-1928) - polski elektrotechnik, przedsiębiorca i wynalazca.<br /> <br /> == Dzieciństwo i młodość ==<br /> Karol Pollak urodził się 15 listopada 1859 w Sanoku jako syn znanego w Sanoku drukarza, księgarza i wydawcy Karola Pollaka (1818-1880) oraz matki z domu Zarębianki. Uczył się w Sanoku, Stryju i Lwowie, wykazując duże uzdolnienia techniczne. Pracował wykonując instalacje elektryczne.<br /> <br /> W 1883 rozpoczął pracę w laboratoriach brytyjskiej firmy &quot;The Patent Utilisation Co&quot;. Już w tym okresie skonstruował i opatentował kilka wynalazków. W 1885 studiował elektronikę na politechnice w Berlinie-Charlottenburgu.<br /> <br /> == Działalność ==<br /> W Berlinie Pollak pracował nad ogniwami galwanicznymi, prowadził fabrykę sprzętu elektrotechnicznego &quot;G. Wehr Telegraphen-Bau-Anstalt&quot;. Następnie powrócił do Wielkiej Brytanii w celu eksploatacji swoich patentów i zajął się zagadnieniami trakcji elektrycznej. W 1886 został dyrektorem paryskiego przedsiębiorstwa eksploatującego tramwaje elektryczne jego pomysłu. Równocześnie w laboratoriach Sorbony pracował nad budową akumulatorów, co przyniosło mu duże sukcesy. Konstrukcje Pollaka nie zdobyły co prawda takiej popularności jak akumulatory zbudowane przez jego konkurenta Henryka Tudora, ale umożliwiły mu uruchomienie produkcji w oparciu o własne patenty. Założył fabryki akumulatorów we Frankfurcie nad Menem i w Liessing w Austrii, również inne firmy produkowały akumulatory na jego licencji.<br /> <br /> W 1899 założył własne laboratorium i prowadził dalsze badania. Łącznie uzyskał 98 patentów na swoje wynalazki. Podczas pierwszej wojny światowej pracował dla francuskiego Ministerstwa Wojny.<br /> <br /> [[Plik:Y3c9MTE3MCZjaD01MTM= src 22357-3-Od-lewej---Aleksander-Rothert-Ignacy-Moscicki-i-Karol-Pollak2.jpg|thumb|Pierwsi doktorzy honoric causa PW. Od lewej Aleksander Rothert, Ignacy Moscicki i Karol Pollak ]]<br /> W roku 1922, na zaproszenie banków polskich we Lwowie, powrócił do Polski i w 1923 roku założył fabrykę akumulatorów w Białej, która istnieje do dziś (jako EMA-FAK). Firma rozpoczęła działalność pod nazwą ''Polskie Towarzystwo Akumulatorowe'' (PETEA), a współzałożycielem jej był profesor Ignacy Mościcki, późniejszy prezydent Polski.&lt;ref name=autonazwa1&gt;[http://www.akumulatory.pl/fabryka.htm Fabryka Akumulatorów EnerSys Sp. z o.o]&lt;/ref&gt; Pollak był pierwszym dyrektorem tej fabryki, produkowała ona akumulatory jego konstrukcji.<br /> <br /> Był często nazywany ''Polskim Edisonem''.&lt;ref name=autonazwa1 /&gt; W 1925 otrzymał tytuł doktora honoris causa Politechniki Warszawskiej.<br /> <br /> Z małżeństwa z Marcelą z domu Wścieklic miał w 1890 roku syna Karola, późniejszego inżyniera aeronautyki osiadłego w Szwajcarii. Zmarł 17 grudnia 1928 w Bielsku-Białej.<br /> <br /> == Najważniejsze wynalazki ==<br /> [[Plik:Pollak akumulator.jpg|thumb|150px|Akumulator konstrukcji Karola Pollaka]]<br /> Jego liczne wynalazki dotyczą różnych dziedzin, są wśród nich napędy elektryczne, opracowanie maszyny drukarskiej do druku w kolorze i rodzaj mikrofonu. Główna działalność dotyczyła jednak chemicznych źródeł energii - ogniw galwanicznych i akumulatorów elektrycznych. Posiadał on kilka patentów na różne procesy produkcyjne akumulatorów ołowiowo-kwasowych. Pierwszy jego akumulator (z płytami walcowanymi) uzyskał przychylną opinię francuskiej Akademii Umiejętności, a na wystawie powszechnej w Paryżu w 1889 r. uzyskał srebrny medal.<br /> <br /> [[Plik:Pollak bridge.png|thumb|left|250px|Prostownik mostkowy z patentu Karola Pollaka]]<br /> Skonstruował także prostowniki komutatorowe i elektrolityczne. Jako pierwszy zaproponował w 1895 zastosowanie prostowniczego układu mostkowego&lt;ref&gt;Patent brytyjski [http://depatisnet.dpma.de/DepatisNet/depatisnet?action=bibdat&amp;docid=GB000189524398A 24398]&lt;/ref&gt;. <br /> <br /> Karol Pollak wynalazł również kondensator elektrolityczny. Od około 1886 roku badał warstwy tlenku glinu powstające wskutek anodowego utleniania metalu. Ze względu na małą grubość warstwy tlenku pojemność pomiędzy metalem a elektrolitem osiągała duże wartości, ale po wyłączeniu polaryzującego napięcia warstwa była nietrwała i rozpuszczała się. Polak stwierdził, że boraks (czteroboran sodu) stabilizuje warstwę tlenku. Zbudowany w ten sposób kondensator elektrolityczny opatentował w 1896&lt;ref&gt;Patent niemiecki [http://depatisnet.dpma.de/DepatisNet/depatisnet?action=pdf&amp;docid=DE000000092564A D.R.P. 92564].&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> Pollak opublikował wiele prac na tematy związane z chemicznymi źródłami prądu w czasopismach zagranicznych i polskich. Wygłaszał liczne odczyty i wykłady, należał do czołowych pionierów przemysłu akumulatorowego na świecie.<br /> {{clear|left}}<br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> * ''Encyklopedia PWN'', Tom 2, Warszawa 1991.<br /> * Jerzy Kubiatowski (J. K.), ''Pollak Karol'', w: ''Słownik polskich pionierów techniki'' (pod redakcją Bolesława Orłowskiego), Katowice 1984, s. 166–167.<br /> * ''Radioelektronicy Polscy'', red Krzysztof Dąbrowski, na płycie ''Echolink i spółka'', ''Świat Radio'', numer specjalny, 2010.<br /> <br /> [[Kategoria: Osoby]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Karol_Pollak&diff=3257 2022-04-20T10:05:59Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div>[[Plik:Karol Pollak.jpg|mały]]<br /> '''Karol Franciszek Pollak''' (1859-1928) - polski elektrotechnik, przedsiębiorca i wynalazca.<br /> <br /> == Dzieciństwo i młodość ==<br /> Karol Pollak urodził się 15 listopada 1859 w Sanoku jako syn znanego w Sanoku drukarza, księgarza i wydawcy Karola Pollaka (1818-1880) oraz matki z domu Zarębianki. Uczył się w Sanoku, Stryju i Lwowie, wykazując duże uzdolnienia techniczne. Pracował wykonując instalacje elektryczne.<br /> <br /> W 1883 rozpoczął pracę w laboratoriach brytyjskiej firmy &quot;The Patent Utilisation Co&quot;. Już w tym okresie skonstruował i opatentował kilka wynalazków. W 1885 studiował elektronikę na politechnice w Berlinie-Charlottenburgu.<br /> <br /> == Działalność ==<br /> W Berlinie Pollak pracował nad ogniwami galwanicznymi, prowadził fabrykę sprzętu elektrotechnicznego &quot;G. Wehr Telegraphen-Bau-Anstalt&quot;. Następnie powrócił do Wielkiej Brytanii w celu eksploatacji swoich patentów i zajął się zagadnieniami trakcji elektrycznej. W 1886 został dyrektorem paryskiego przedsiębiorstwa eksploatującego tramwaje elektryczne jego pomysłu. Równocześnie w laboratoriach Sorbony pracował nad budową akumulatorów, co przyniosło mu duże sukcesy. Konstrukcje Pollaka nie zdobyły co prawda takiej popularności jak akumulatory zbudowane przez jego konkurenta Henryka Tudora, ale umożliwiły mu uruchomienie produkcji w oparciu o własne patenty. Założył fabryki akumulatorów we Frankfurcie nad Menem i w Liessing w Austrii, również inne firmy produkowały akumulatory na jego licencji.<br /> <br /> W 1899 założył własne laboratorium i prowadził dalsze badania. Łącznie uzyskał 98 patentów na swoje wynalazki.<br /> <br /> [[Plik:Y3c9MTE3MCZjaD01MTM= src 22357-3-Od-lewej---Aleksander-Rothert-Ignacy-Moscicki-i-Karol-Pollak2.jpg|thumb|Pierwsi doktorzy honoric causa PW. Od lewej Aleksander Rothert, Ignacy Moscicki i Karol Pollak ]]<br /> W roku 1922, na zaproszenie banków polskich we Lwowie, powrócił do Polski i w 1923 roku założył fabrykę akumulatorów w Białej, która istnieje do dziś (jako EMA-FAK). Firma rozpoczęła działalność pod nazwą ''Polskie Towarzystwo Akumulatorowe'' (PETEA), a współzałożycielem jej był profesor Ignacy Mościcki, późniejszy prezydent Polski.&lt;ref name=autonazwa1&gt;[http://www.akumulatory.pl/fabryka.htm Fabryka Akumulatorów EnerSys Sp. z o.o]&lt;/ref&gt; Pollak był pierwszym dyrektorem tej fabryki, produkowała ona akumulatory jego konstrukcji.<br /> <br /> Był często nazywany ''Polskim Edisonem''.&lt;ref name=autonazwa1 /&gt; W 1925 otrzymał tytuł doktora honoris causa Politechniki Warszawskiej.<br /> <br /> Z małżeństwa z Marcelą z domu Wścieklic miał w 1890 roku syna Karola, późniejszego inżyniera aeronautyki osiadłego w Szwajcarii. Zmarł 17 grudnia 1928 w Bielsku-Białej.<br /> <br /> == Najważniejsze wynalazki ==<br /> [[Plik:Pollak akumulator.jpg|thumb|150px|Akumulator konstrukcji Karola Pollaka]]<br /> Jego liczne wynalazki dotyczą różnych dziedzin, są wśród nich napędy elektryczne, opracowanie maszyny drukarskiej do druku w kolorze i rodzaj mikrofonu. Główna działalność dotyczyła jednak chemicznych źródeł energii - ogniw galwanicznych i akumulatorów elektrycznych. Posiadał on kilka patentów na różne procesy produkcyjne akumulatorów ołowiowo-kwasowych. Pierwszy jego akumulator (z płytami walcowanymi) uzyskał przychylną opinię francuskiej Akademii Umiejętności, a na wystawie powszechnej w Paryżu w 1889 r. uzyskał srebrny medal.<br /> <br /> [[Plik:Pollak bridge.png|thumb|left|250px|Prostownik mostkowy z patentu Karola Pollaka]]<br /> Skonstruował także prostowniki komutatorowe i elektrolityczne. Jako pierwszy zaproponował w 1895 zastosowanie prostowniczego układu mostkowego&lt;ref&gt;Patent brytyjski [http://depatisnet.dpma.de/DepatisNet/depatisnet?action=bibdat&amp;docid=GB000189524398A 24398]&lt;/ref&gt;. <br /> <br /> Karol Pollak wynalazł również kondensator elektrolityczny. Od około 1886 roku badał warstwy tlenku glinu powstające wskutek anodowego utleniania metalu. Ze względu na małą grubość warstwy tlenku pojemność pomiędzy metalem a elektrolitem osiągała duże wartości, ale po wyłączeniu polaryzującego napięcia warstwa była nietrwała i rozpuszczała się. Polak stwierdził, że boraks (czteroboran sodu) stabilizuje warstwę tlenku. Zbudowany w ten sposób kondensator elektrolityczny opatentował w 1896&lt;ref&gt;Patent niemiecki [http://depatisnet.dpma.de/DepatisNet/depatisnet?action=pdf&amp;docid=DE000000092564A D.R.P. 92564].&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> Pollak opublikował wiele prac na tematy związane z chemicznymi źródłami prądu w czasopismach zagranicznych i polskich. Wygłaszał liczne odczyty i wykłady, należał do czołowych pionierów przemysłu akumulatorowego na świecie.<br /> {{clear|left}}<br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> * ''Encyklopedia PWN'', Tom 2, Warszawa 1991.<br /> * Jerzy Kubiatowski (J. K.), ''Pollak Karol'', w: ''Słownik polskich pionierów techniki'' (pod redakcją Bolesława Orłowskiego), Katowice 1984, s. 166–167.<br /> * ''Radioelektronicy Polscy'', red Krzysztof Dąbrowski, na płycie ''Echolink i spółka'', ''Świat Radio'', numer specjalny, 2010.<br /> <br /> [[Kategoria: Osoby]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:Y3c9MTE3MCZjaD01MTM%3D_src_22357-3-Od-lewej---Aleksander-Rothert-Ignacy-Moscicki-i-Karol-Pollak2.jpg&diff=3256 2022-04-20T10:01:43Z

<p>Oktoda: Od lewej Aleksander Rothert, Ignacy Moscicki i Karol Pollak</p> <hr /> <div>== Opis ==<br /> Od lewej Aleksander Rothert, Ignacy Moscicki i Karol Pollak</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Karol_Pollak&diff=3255 2022-04-20T07:01:58Z

<p>Oktoda: /* Działalność */</p> <hr /> <div>[[Plik:Karol Pollak.jpg|mały]]<br /> '''Karol Franciszek Pollak''' (1859-1928) - polski elektrotechnik, przedsiębiorca i wynalazca.<br /> <br /> == Dzieciństwo i młodość ==<br /> Karol Pollak urodził się 15 listopada 1859 w Sanoku jako syn znanego w Sanoku drukarza, księgarza i wydawcy Karola Pollaka (1818-1880) oraz matki z domu Zarębianki. Uczył się w Sanoku, Stryju i Lwowie, wykazując duże uzdolnienia techniczne. Pracował wykonując instalacje elektryczne.<br /> <br /> W 1883 rozpoczął pracę w laboratoriach brytyjskiej firmy &quot;The Patent Utilisation Co&quot;. Już w tym okresie skonstruował i opatentował kilka wynalazków. W 1885 studiował elektronikę na politechnice w Berlinie-Charlottenburgu.<br /> <br /> == Działalność ==<br /> W Berlinie Pollak pracował nad ogniwami galwanicznymi, prowadził fabrykę sprzętu elektrotechnicznego &quot;G. Wehr Telegraphen-Bau-Anstalt&quot;. Następnie powrócił do Wielkiej Brytanii w celu eksploatacji swoich patentów i zajął się zagadnieniami trakcji elektrycznej. W 1886 został dyrektorem paryskiego przedsiębiorstwa eksploatującego tramwaje elektryczne jego pomysłu. Równocześnie w laboratoriach Sorbony pracował nad budową akumulatorów, co przyniosło mu duże sukcesy. Konstrukcje Pollaka nie zdobyły co prawda takiej popularności jak akumulatory zbudowane przez jego konkurenta Henryka Tudora, ale umożliwiły mu uruchomienie produkcji w oparciu o własne patenty. Założył fabryki akumulatorów we Frankfurcie nad Menem i w Liessing w Austrii, również inne firmy produkowały akumulatory na jego licencji.<br /> <br /> W 1899 założył własne laboratorium i prowadził dalsze badania. Łącznie uzyskał 98 patentów na swoje wynalazki.<br /> <br /> W roku 1922, na zaproszenie banków polskich we Lwowie, powrócił do Polski i w 1923 roku założył fabrykę akumulatorów w Białej, która istnieje do dziś (jako EMA-FAK). Firma rozpoczęła działalność pod nazwą ''Polskie Towarzystwo Akumulatorowe'' (PETEA), a współzałożycielem jej był profesor Ignacy Mościcki, późniejszy prezydent Polski.&lt;ref name=autonazwa1&gt;[http://www.akumulatory.pl/fabryka.htm Fabryka Akumulatorów EnerSys Sp. z o.o]&lt;/ref&gt; Pollak był pierwszym dyrektorem tej fabryki, produkowała ona akumulatory jego konstrukcji.<br /> <br /> Był często nazywany ''Polskim Edisonem''.&lt;ref name=autonazwa1 /&gt; W 1925 otrzymał tytuł doktora honoris causa Politechniki Warszawskiej.<br /> <br /> Z małżeństwa z Marcelą z domu Wścieklic miał w 1890 roku syna Karola, późniejszego inżyniera aeronautyki osiadłego w Szwajcarii. Zmarł 17 grudnia 1928 w Bielsku-Białej.<br /> <br /> == Najważniejsze wynalazki ==<br /> [[Plik:Pollak akumulator.jpg|thumb|150px|Akumulator konstrukcji Karola Pollaka]]<br /> Jego liczne wynalazki dotyczą różnych dziedzin, są wśród nich napędy elektryczne, opracowanie maszyny drukarskiej do druku w kolorze i rodzaj mikrofonu. Główna działalność dotyczyła jednak chemicznych źródeł energii - ogniw galwanicznych i akumulatorów elektrycznych. Posiadał on kilka patentów na różne procesy produkcyjne akumulatorów ołowiowo-kwasowych. Pierwszy jego akumulator (z płytami walcowanymi) uzyskał przychylną opinię francuskiej Akademii Umiejętności, a na wystawie powszechnej w Paryżu w 1889 r. uzyskał srebrny medal.<br /> <br /> [[Plik:Pollak bridge.png|thumb|left|250px|Prostownik mostkowy z patentu Karola Pollaka]]<br /> Skonstruował także prostowniki komutatorowe i elektrolityczne. Jako pierwszy zaproponował w 1895 zastosowanie prostowniczego układu mostkowego&lt;ref&gt;Patent brytyjski [http://depatisnet.dpma.de/DepatisNet/depatisnet?action=bibdat&amp;docid=GB000189524398A 24398]&lt;/ref&gt;. <br /> <br /> Karol Pollak wynalazł również kondensator elektrolityczny. Od około 1886 roku badał warstwy tlenku glinu powstające wskutek anodowego utleniania metalu. Ze względu na małą grubość warstwy tlenku pojemność pomiędzy metalem a elektrolitem osiągała duże wartości, ale po wyłączeniu polaryzującego napięcia warstwa była nietrwała i rozpuszczała się. Polak stwierdził, że boraks (czteroboran sodu) stabilizuje warstwę tlenku. Zbudowany w ten sposób kondensator elektrolityczny opatentował w 1896&lt;ref&gt;Patent niemiecki [http://depatisnet.dpma.de/DepatisNet/depatisnet?action=pdf&amp;docid=DE000000092564A D.R.P. 92564].&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> Pollak opublikował wiele prac na tematy związane z chemicznymi źródłami prądu w czasopismach zagranicznych i polskich. Wygłaszał liczne odczyty i wykłady, należał do czołowych pionierów przemysłu akumulatorowego na świecie.<br /> {{clear|left}}<br /> == Przypisy ==<br /> &lt;references/&gt;<br /> <br /> == Bibliografia ==<br /> * ''Encyklopedia PWN'', Tom 2, Warszawa 1991.<br /> * Jerzy Kubiatowski (J. K.), ''Pollak Karol'', w: ''Słownik polskich pionierów techniki'' (pod redakcją Bolesława Orłowskiego), Katowice 1984, s. 166–167.<br /> * ''Radioelektronicy Polscy'', red Krzysztof Dąbrowski, na płycie ''Echolink i spółka'', ''Świat Radio'', numer specjalny, 2010.<br /> <br /> [[Kategoria: Osoby]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Minor&diff=3254 2022-04-19T14:11:48Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div>[[Plik:Minor a.jpg|thumb|400px]]<br /> '''Minor MOT-631''' – Radioodbiornik tranzystorowy produkcji zakładów [[Eltra]].<br /> <br /> Odbiornik Minor został zaprezentowany przez bydgoską Eltrę w końcu 1964 roku. Produkcję zakończono w 1969 roku. W stosunku do [[Koliber|Kolibra 2]] nieco uproszczono konstrukcję pomijając jeden stopień wzmacniacza pośredniej częstotliwości, a wprowadzając dodatkowy stopień małej częstotliwości. Stopień końcowy przeciwsobny z dwoma transformatorami. Skala częstotliwości pozioma z przesuwaną wskazówką. Posiada gniazdo słuchawek. <br /> <br /> Obudowę (trzeba powiedzieć, że dosyć ładną) produkowano z polistyrenu według jednego wzoru, ale w różnych kolorach. Metalowe logo występowało w paru wersjach.<br /> <br /> == Podstawowe parametry ==<br /> <br /> * Półprzewodniki: tranzystory 3 * [[TG1|TG5]], [[TG40|TG37]], TG39, 2 * [[TG50]], dioda DOG56.<br /> * Zakresy fal: Długie&amp;nbsp;1050-1820 m (285-165 kHz), średnie 187-560 m (1605-535 kHz)<br /> * Zasilanie: 4 * bateria R6 1,5V.<br /> * Elementy regulacyjne: pokrętło wyłącznika oraz regulacji siły głosu, przełącznik zakresów fal, pokrętło strojenia.<br /> <br /> &lt;gallery widths=200 heights=150&gt;<br /> Plik:Minor b.jpg | Wzmacniacz małej częstotliwości - widać dwa transformatory. <br /> Plik:Minor c.jpg | Widok płytki drukowanej. Pokrywa była przykręcana czterema nakrętkami. <br /> Plik:Minor d.jpg | Mniejszy kondensator strojeniowy (z dielektrykiem polietylenowym) umożliwił zastosowanie skali z przesuwaną wskazówką. <br /> Plik:Minor sch.png | Schemat Minora.<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> == Kamila ==<br /> Na tej samej płytce drukowanej produkowano przy końcu lat 60 odbiornik '''Kamila MOT-631-2'''.<br /> &lt;gallery widths=200 heights=150&gt;<br /> Plik:Kamila a.jpg | <br /> Plik:Kamila c.jpg | W tym egzemplarzu zastosowano importowane tranzystory w miejsce TG50 (SFT322), a tranzystory w.cz. są polskie - odwrotnie niż często miało to miejsce. <br /> Plik:Kamila d.jpg | Kamila jest identyczna z Minorem nie tylko elektrycznie, ale również konstrukcyjnie. <br /> Plik:Kamila pcb.png | <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> == Instrukcje ==<br /> [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Manuals/Minor_inst.pdf Minor - instrukcja użytkownika.]<br /> <br /> [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Manuals/Kamila.pdf Kamila - instrukcja serwisowa.]<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> [https://www.oldradio.pl/karta.php?numer=339 Minor na oldradio.pl]<br /> <br /> [https://www.oldradio.pl/karta.php?numer=533 Kamila na oldradio.pl]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Minor&diff=3253 2022-04-19T14:10:40Z

<p>Oktoda: /* Instrukcje */</p> <hr /> <div>[[Plik:Minor a.jpg|thumb|400px]]<br /> '''Minor MOT-631''' – Radioodbiornik tranzystorowy produkcji zakładów [[Eltra]].<br /> <br /> Odbiornik Minor został zaprezentowany przez bydgoską Eltrę w końcu 1964 roku. Produkcję zakończono w 1969 roku. W stosunku do [[Koliber|Kolibra 2]] nieco uproszczono konstrukcję pomijając jeden stopień wzmacniacza pośredniej częstotliwości, a wprowadzając dodatkowy stopień małej częstotliwości. Stopień końcowy przeciwsobny z dwoma transformatorami. Skala częstotliwości pozioma z przesuwaną wskazówką. Posiada gniazdo słuchawek. <br /> <br /> Obudowę (trzeba powiedzieć, że dosyć ładną) produkowano z polistyrenu według jednego wzoru, ale w różnych kolorach. Metalowe logo występowało w paru wersjach.<br /> <br /> == Podstawowe parametry ==<br /> <br /> * Półprzewodniki: tranzystory 3 * [[TG1|TG5]], [[TG40|TG37]], TG39, 2 * [[TG50]], dioda DOG56.<br /> * Zakresy fal: Długie&amp;nbsp;1050-1820 m (285-165 kHz), średnie 187-560 m (1605-535 kHz)<br /> * Zasilanie: 4 * bateria R6 1,5V.<br /> * Elementy regulacyjne: pokrętło wyłącznika oraz regulacji siły głosu, przełącznik zakresów fal, pokrętło strojenia.<br /> <br /> &lt;gallery widths=200 heights=150&gt;<br /> Plik:Minor b.jpg | Wzmacniacz małej częstotliwości - widać dwa transformatory. <br /> Plik:Minor c.jpg | Widok płytki drukowanej. Pokrywa była przykręcana czterema nakrętkami. <br /> Plik:Minor d.jpg | Mniejszy kondensator strojeniowy (z dielektrykiem polietylenowym) umożliwił zastosowanie skali z przesuwaną wskazówką. <br /> Plik:Minor sch.png | Schemat Minora.<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> == Kamila ==<br /> Na tej samej płytce drukowanej produkowano przy końcu lat 60 odbiornik '''Kamila MOT-631-2'''.<br /> &lt;gallery widths=200 heights=150&gt;<br /> Plik:Kamila a.jpg | <br /> Plik:Kamila c.jpg | W tym egzemplarzu zastosowano importowane tranzystory w miejsce TG50 (SFT322), a tranzystory w.cz. są polskie - odwrotnie niż często miało to miejsce. <br /> Plik:Kamila d.jpg | Kamila jest identyczna z Minorem nie tylko elektrycznie, ale również konstrukcyjnie. <br /> Plik:Kamila pcb.png | <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> == Instrukcje ==<br /> [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Manuals/Minor_inst.pdf Minor - instrukcja użytkownika.]<br /> [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Manuals/Kamila.pdf Kamila - instrukcja serwisowa.]<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> [https://www.oldradio.pl/karta.php?numer=339 Minor na oldradio.pl]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Minor&diff=3252 2022-04-19T14:09:15Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div>[[Plik:Minor a.jpg|thumb|400px]]<br /> '''Minor MOT-631''' – Radioodbiornik tranzystorowy produkcji zakładów [[Eltra]].<br /> <br /> Odbiornik Minor został zaprezentowany przez bydgoską Eltrę w końcu 1964 roku. Produkcję zakończono w 1969 roku. W stosunku do [[Koliber|Kolibra 2]] nieco uproszczono konstrukcję pomijając jeden stopień wzmacniacza pośredniej częstotliwości, a wprowadzając dodatkowy stopień małej częstotliwości. Stopień końcowy przeciwsobny z dwoma transformatorami. Skala częstotliwości pozioma z przesuwaną wskazówką. Posiada gniazdo słuchawek. <br /> <br /> Obudowę (trzeba powiedzieć, że dosyć ładną) produkowano z polistyrenu według jednego wzoru, ale w różnych kolorach. Metalowe logo występowało w paru wersjach.<br /> <br /> == Podstawowe parametry ==<br /> <br /> * Półprzewodniki: tranzystory 3 * [[TG1|TG5]], [[TG40|TG37]], TG39, 2 * [[TG50]], dioda DOG56.<br /> * Zakresy fal: Długie&amp;nbsp;1050-1820 m (285-165 kHz), średnie 187-560 m (1605-535 kHz)<br /> * Zasilanie: 4 * bateria R6 1,5V.<br /> * Elementy regulacyjne: pokrętło wyłącznika oraz regulacji siły głosu, przełącznik zakresów fal, pokrętło strojenia.<br /> <br /> &lt;gallery widths=200 heights=150&gt;<br /> Plik:Minor b.jpg | Wzmacniacz małej częstotliwości - widać dwa transformatory. <br /> Plik:Minor c.jpg | Widok płytki drukowanej. Pokrywa była przykręcana czterema nakrętkami. <br /> Plik:Minor d.jpg | Mniejszy kondensator strojeniowy (z dielektrykiem polietylenowym) umożliwił zastosowanie skali z przesuwaną wskazówką. <br /> Plik:Minor sch.png | Schemat Minora.<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> == Kamila ==<br /> Na tej samej płytce drukowanej produkowano przy końcu lat 60 odbiornik '''Kamila MOT-631-2'''.<br /> &lt;gallery widths=200 heights=150&gt;<br /> Plik:Kamila a.jpg | <br /> Plik:Kamila c.jpg | W tym egzemplarzu zastosowano importowane tranzystory w miejsce TG50 (SFT322), a tranzystory w.cz. są polskie - odwrotnie niż często miało to miejsce. <br /> Plik:Kamila d.jpg | Kamila jest identyczna z Minorem nie tylko elektrycznie, ale również konstrukcyjnie. <br /> Plik:Kamila pcb.png | <br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> == Instrukcje ==<br /> [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Manuals/Minor_inst.pdf Minor - instrukcja użytkownika.]<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> [https://www.oldradio.pl/karta.php?numer=339 Minor na oldradio.pl]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:Kamila_pcb.png&diff=3251 2022-04-19T14:05:37Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:Kamila_d.jpg&diff=3250 2022-04-19T14:05:20Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:Kamila_c.jpg&diff=3249 2022-04-19T14:04:41Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:Kamila_a.jpg&diff=3248 2022-04-19T14:04:11Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Minor&diff=3247 2022-04-19T13:48:56Z

<p>Oktoda: /* Instrukcje */</p> <hr /> <div>[[Plik:Minor a.jpg|thumb|400px]]<br /> '''Minor MOT-631''' – Radioodbiornik tranzystorowy produkcji zakładów [[Eltra]].<br /> <br /> Odbiornik Minor został zaprezentowany przez bydgoską Eltrę w końcu 1964 roku. Produkcję zakończono w 1969 roku. W stosunku do [[Koliber|Kolibra 2]] nieco uproszczono konstrukcję pomijając jeden stopień wzmacniacza pośredniej częstotliwości, a wprowadzając dodatkowy stopień małej częstotliwości. Stopień końcowy przeciwsobny z dwoma transformatorami. Skala częstotliwości pozioma z przesuwaną wskazówką. Posiada gniazdo słuchawek. <br /> <br /> Obudowę (trzeba powiedzieć, że dosyć ładną) produkowano z polistyrenu według jednego wzoru, ale w różnych kolorach. Metalowe logo występowało w paru wersjach.<br /> <br /> == Podstawowe parametry ==<br /> <br /> * Półprzewodniki: tranzystory 3 * [[TG1|TG5]], [[TG40|TG37]], TG39, 2 * [[TG50]], dioda DOG56.<br /> * Zakresy fal: Długie&amp;nbsp;1050-1820 m (285-165 kHz), średnie 187-560 m (1605-535 kHz)<br /> * Zasilanie: 4 * bateria R6 1,5V.<br /> * Elementy regulacyjne: pokrętło wyłącznika oraz regulacji siły głosu, przełącznik zakresów fal, pokrętło strojenia.<br /> <br /> &lt;gallery widths=200 heights=150&gt;<br /> Plik:Minor b.jpg | Wzmacniacz małej częstotliwości - widać dwa transformatory. <br /> Plik:Minor c.jpg | Widok płytki drukowanej. Pokrywa była przykręcana czterema nakrętkami. <br /> Plik:Minor d.jpg | Mniejszy kondensator strojeniowy (z dielektrykiem polietylenowym) umożliwił zastosowanie skali z przesuwaną wskazówką. <br /> Plik:Minor sch.png | Schemat Minora.<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> == Instrukcje ==<br /> [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Manuals/Minor_inst.pdf Minor - instrukcja użytkownika.]<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> [https://www.oldradio.pl/karta.php?numer=339 Minor na oldradio.pl]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Minor&diff=3246 2022-04-19T13:47:30Z

<p>Oktoda: Utworzono nową stronę &quot;400px &#039;&#039;&#039;Minor MOT-631&#039;&#039;&#039; – Radioodbiornik tranzystorowy produkcji zakładów Eltra. Odbiornik Minor został zaprezentowany przez bydgo...&quot;</p> <hr /> <div>[[Plik:Minor a.jpg|thumb|400px]]<br /> '''Minor MOT-631''' – Radioodbiornik tranzystorowy produkcji zakładów [[Eltra]].<br /> <br /> Odbiornik Minor został zaprezentowany przez bydgoską Eltrę w końcu 1964 roku. Produkcję zakończono w 1969 roku. W stosunku do [[Koliber|Kolibra 2]] nieco uproszczono konstrukcję pomijając jeden stopień wzmacniacza pośredniej częstotliwości, a wprowadzając dodatkowy stopień małej częstotliwości. Stopień końcowy przeciwsobny z dwoma transformatorami. Skala częstotliwości pozioma z przesuwaną wskazówką. Posiada gniazdo słuchawek. <br /> <br /> Obudowę (trzeba powiedzieć, że dosyć ładną) produkowano z polistyrenu według jednego wzoru, ale w różnych kolorach. Metalowe logo występowało w paru wersjach.<br /> <br /> == Podstawowe parametry ==<br /> <br /> * Półprzewodniki: tranzystory 3 * [[TG1|TG5]], [[TG40|TG37]], TG39, 2 * [[TG50]], dioda DOG56.<br /> * Zakresy fal: Długie&amp;nbsp;1050-1820 m (285-165 kHz), średnie 187-560 m (1605-535 kHz)<br /> * Zasilanie: 4 * bateria R6 1,5V.<br /> * Elementy regulacyjne: pokrętło wyłącznika oraz regulacji siły głosu, przełącznik zakresów fal, pokrętło strojenia.<br /> <br /> &lt;gallery widths=200 heights=150&gt;<br /> Plik:Minor b.jpg | Wzmacniacz małej częstotliwości - widać dwa transformatory. <br /> Plik:Minor c.jpg | Widok płytki drukowanej. Pokrywa była przykręcana czterema nakrętkami. <br /> Plik:Minor d.jpg | Mniejszy kondensator strojeniowy (z dielektrykiem polietylenowym) umożliwił zastosowanie skali z przesuwaną wskazówką. <br /> Plik:Minor sch.png | Schemat Minora.<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> == Instrukcje ==<br /> [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Manuals/Minor_inst.pdf Instrukcja użytkownika.]<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> [https://www.oldradio.pl/karta.php?numer=339 Minor na oldradio.pl]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:Minor_sch.png&diff=3245 2022-04-19T13:17:59Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:Minor_d.jpg&diff=3244 2022-04-19T13:17:36Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:Minor_c.jpg&diff=3243 2022-04-19T13:17:13Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:Minor_b.jpg&diff=3242 2022-04-19T13:16:48Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:Minor_a.jpg&diff=3241 2022-04-19T13:16:32Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Wczesne_tranzystory&diff=3240 2022-04-19T04:07:32Z

<p>Oktoda: /* O tranzystorach ogólnie */</p> <hr /> <div>[[Plik:TEWA TG5 interior.jpg|thumb|200px|Wnętrze tranzystora TG5.]]<br /> == O tranzystorach ogólnie ==<br /> * [[Polskie tranzystory - linia czasu]].<br /> * [[Katalogi wczesnych elementów półprzewodnikowych]] (do 1959 roku)<br /> ** [[Katalogi elementów półprzewodnikowych 1960-69|1960-1969]]<br /> ** [[Katalogi elementów półprzewodnikowych 1970-74|1970-1974]]<br /> <br /> == Kultowe tranzystory ==<br /> === Polskie ===<br /> * [[TG1|TG1, TG2, TG3A, TG3F, TG4, TG5, TG5E, TG6, TG8, TG9]] - germanowe tranzystory małej mocy, małej częstotliwości produkcji fabryki TEWA.<br /> * [[TG10|TG10, TG11, TG20, TG21]] - germanowe tranzystory małej mocy, średniej częstotliwości produkcji fabryki TEWA.<br /> * [[TG40|TG37, TG38, TG39, TG40]] - germanowe tranzystory małej mocy, wielkiej częstotliwości produkcji fabryki TEWA.<br /> * [[TG50|TG50, TG50E, TG51, TG52, TG53, TG55]] - germanowe tranzystory średniej mocy produkcji fabryki TEWA.<br /> * [[TG70|TG70, TG71, TG72, TG73]] - germanowe tranzystory mocy produkcji fabryki TEWA.<br /> * [[BF504|TK10, BF504, BF505, BF506]] - pierwsze polskie tranzystory krzemowe.<br /> * [[ASY34|ASY31, ASY33, ASY34, ASY35, ASY36, ASY37]] - germanowe stopowe tranzystory przełączające.<br /> === Germanowe ===<br /> * [[OC70]]<br /> * [[CK722]]<br /> === Krzemowe ===<br /> * [[2N2222]]<br /> * [[2N3055]]<br /> <br /> == FAQ ==<br /> * [[Datowanie półprzewodników TEWA]]<br /> * Jaki był pierwszy tranzystor produkowany w Polsce?<br /> * Jak zmierzyć parametry tranzystora germanowego?<br /> * Czym zastąpić tranzystor germanowy?<br /> <br /> [[Kategoria:Półprzewodniki]]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Sylwia&diff=3239 2022-04-19T04:00:10Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div>[[Plik:Sylwia a.jpg|thumb|400px]]<br /> '''Sylwia MOT-633''' – Radioodbiornik tranzystorowy produkcji zakładów [[Eltra]]. <br /> <br /> Radioodbiornik Sylwia zastąpił [[Koliber|Kolibra 3]] w 1965 roku. Był montowany na tej samej płytce drukowanej, uproszczono pierwszy stopień wzmacniacza pośredniej częstotliwości rezygnując ze stopnia w układzie kaskody i montując tylko jeden tranzystor. Występował w kilku wersjach obudowy.<br /> <br /> W wersji Sylwia 2 MOT-633-2 zrezygnowano z gniazda do przyłączenia przystawki czasowej.<br /> <br /> == Podstawowe parametry ==<br /> <br /> * Półprzewodniki: tranzystory [[TG1|TG3A]], TG37, TG39, [[TG40]], 2 * [[TG50]], diody 2 * DOG56.<br /> * Zakresy fal: Długie&amp;nbsp;1050-1820 m (285-165 kHz), średnie 187-560 m (1605-535 kHz)<br /> * Zasilanie: 4 * bateria R6 1,5V.<br /> * Elementy regulacyjne: pokrętło wyłącznika oraz regulacji siły głosu, przełącznik zakresów fal, pokrętło strojenia.<br /> <br /> &lt;gallery widths=200 heights=150&gt;<br /> Plik:Sylwia d.jpg | Sylwia w skórzanym pokrowcu.<br /> Plik:Sylwia e.jpg | Pośrodku płytki drukowanej widać miejsce, w którym nie wlutowano tranzystora we wzmacniaczu pośredniej częstotliwości.<br /> Plik:Sylwia sch.png | Schemat Sylwii.<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> == Instrukcje ==<br /> [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Manuals/Sylwia.pdf Sylwia - Instrukcja serwisowa.]<br /> <br /> [http://bee.mif.pg.gda.pl/Jasiu/Manuals/Sylwia2.pdf Sylwia 2 - Instrukcja serwisowa.]<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> [https://www.oldradio.pl/karta.php?numer=340 Sylwia na oldradio.pl]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Sylwia&diff=3238 2022-04-19T03:51:30Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div>[[Plik:Sylwia a.jpg|thumb|400px]]<br /> '''Sylwia MOT-633''' – Radioodbiornik tranzystorowy produkcji zakładów [[Eltra]]. <br /> <br /> Radioodbiornik Sylwia zastąpił [[Koliber|Kolibra 3]] w 1965 roku. Był montowany na tej samej płytce drukowanej, uproszczono pierwszy stopień wzmacniacza pośredniej częstotliwości rezygnując ze stopnia w układzie kaskody i montując tylko jeden tranzystor. Występował w kilku wersjach obudowy.<br /> <br /> W wersji Sylwia 2 MOT-633-2 zrezygnowano z gniazda do przyłączenia przystawki czasowej.<br /> <br /> == Podstawowe parametry ==<br /> <br /> * Półprzewodniki: tranzystory [[TG1|TG3A]], TG37, TG39, [[TG40]], 2 * [[TG50]], diody 2 * DOG56.<br /> * Zakresy fal: Długie&amp;nbsp;1050-1820 m (285-165 kHz), średnie 187-560 m (1605-535 kHz)<br /> * Zasilanie: 4 * bateria R6 1,5V.<br /> * Elementy regulacyjne: pokrętło wyłącznika oraz regulacji siły głosu, przełącznik zakresów fal, pokrętło strojenia.<br /> <br /> &lt;gallery widths=200 heights=150&gt;<br /> Plik:Sylwia d.jpg | Sylwia w skórzanym pokrowcu.<br /> Plik:Sylwia e.jpg | Pośrodku płytki drukowanej widać miejsce, w którym nie wlutowano tranzystora we wzmacniaczu pośredniej częstotliwości.<br /> Plik:Sylwia sch.png | Schemat Sylwii.<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> [https://www.oldradio.pl/karta.php?numer=340 Sylwia na oldradio.pl]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Sylwia&diff=3237 2022-04-19T03:48:54Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div>[[Plik:Sylwia a.jpg|thumb|400px]]<br /> '''Sylwia MOT-633''' – Radioodbiornik tranzystorowy produkcji zakładów [[Eltra]]. <br /> <br /> Radioodbiornik Sylwia zastąpił [[Koliber|Kolibra 3]] w 1965 roku. Był montowany na tej samej płytce drukowanej, uproszczono pierwszy stopień wzmacniacza pośredniej częstotliwości rezygnując ze stopnia w układzie kaskody i montując tylko jeden tranzystor. Występował w kilku wersjach obudowy.<br /> <br /> W wersji Sylwia 2 MOT-633-2 zrezygnowano z gniazda do przyłączenia przystawki czasowej.<br /> <br /> == Podstawowe parametry ==<br /> <br /> * Półprzewodniki: tranzystory [[TG1|TG3A]], TG37, TG39, [[TG40]], 2 * [[TG50]], diody 2 * DOG56.<br /> * Zakresy fal: Długie&amp;nbsp;1050-1820 m (285-165 kHz), średnie 187-560 m (1605-535 kHz)<br /> * Zasilanie: 4 * bateria R6 1,5V.<br /> * Elementy regulacyjne: pokrętło wyłącznika oraz regulacji siły głosu, przełącznik zakresów fal, pokrętło strojenia.<br /> <br /> &lt;gallery widths=200 heights=150&gt;<br /> Plik:Sylwia d.jpg | Sylwia w skórzanym pokrowcu.<br /> Plik:Sylwia e.jpg | Pośrodku płytki drukowanej widać miejsce, w którym nie wlutowano tranzystora we wzmacniaczu pośredniej częstotliwości <br /> Plik:Sylwia sch.png | Schemat Sylwii.<br /> &lt;/gallery&gt;<br /> <br /> == Linki zewnętrzne ==<br /> [http://oldradio.pl/wyk_wysw.php?ssel=%20where%20producent=!Eltra!%20and%20%20model%20REGEXP%20!Sylwia!&amp;ssort=%20order%20by%20produkcja,model,producent Kolibry na oldradio.pl]</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Sylwia&diff=3236 2022-04-19T03:46:48Z

<p>Oktoda: Utworzono nową stronę &quot;400px &#039;&#039;&#039;Sylwia MOT-633&#039;&#039;&#039; – Radioodbiornik tranzystorowy produkcji zakładów Eltra. Radioodbiornik Sylwia zastąpił Koliber|Kol...&quot;</p> <hr /> <div>[[Plik:Sylwia a.jpg|thumb|400px]]<br /> '''Sylwia MOT-633''' – Radioodbiornik tranzystorowy produkcji zakładów [[Eltra]]. <br /> <br /> Radioodbiornik Sylwia zastąpił [[Koliber|Kolibra 3]] w 1965 roku. Był montowany na tej samej płytce drukowanej, uproszczono pierwszy stopień wzmacniacza pośredniej częstotliwości rezygnując ze stopnia w układzie kaskody i montując tylko jeden tranzystor. Występował w kilku wersjach obudowy.<br /> <br /> W wersji Sylwia 2 MOT-633-2 zrezygnowano z gniazda do przyłączenia przystawki czasowej.<br /> <br /> == Podstawowe parametry ==<br /> <br /> * Półprzewodniki: tranzystory [[TG1|TG3A]], TG37, TG39, [[TG40]], 2 * [[TG50]], diody 2 * DOG56.<br /> * Zakresy fal: Długie&amp;nbsp;1050-1820 m (285-165 kHz), średnie 187-560 m (1605-535 kHz)<br /> * Zasilanie: 4 * bateria R6 1,5V.<br /> * Elementy regulacyjne: pokrętło wyłącznika oraz regulacji siły głosu, przełącznik zakresów fal, pokrętło strojenia.<br /> <br /> &lt;gallery widths=200 heights=150&gt;<br /> Plik:Sylwia d.jpg | Sylwia w skórzanym pokrowcu.<br /> Plik:Sylwia e.jpg | Pośrodku płytki drukowanej widać miejsce, w którym nie wlutowano tranzystora we wzmacniaczu pośredniej częstotliwości <br /> Plik:Sylwia sch.png | Schemat Sylwii.<br /> &lt;/gallery&gt;</div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:Sylwia_e.jpg&diff=3235 2022-04-19T03:28:15Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda http://bee.mif.pg.gda.pl/Oktoda/index.php?title=Plik:Sylwia_a.jpg&diff=3234 2022-04-19T03:25:57Z

<p>Oktoda: </p> <hr /> <div></div>

Oktoda