Superheterodyna - Historia wersji

Oktoda o 20:25, 17 lis 2016

2016-11-17T20:25:10Z

← poprzednia wersja		Wersja z 20:25, 17 lis 2016
Linia 60:		Linia 60:

	==== Układ homodynowy ====		==== Układ homodynowy ====
	W układzie homodynowym (krótko '''homodynie''') częstotliwość heterodyny jest równa częstotliwości odbieranego sygnału, częstotliwość pośrednia formalnie wynosi więc 0. Gdy częstotliwość heterodyny jest automatycznie dostrajana do odbieranego sygnału za pomocą synchronicznej pętli fazowej, odbiornik nazywa się synchrodyną. Pierwsze odbiorniki z mieszaniem częstotliwości były homodynami, technikę tą stosuje ~~suę~~ również obecnie, sygnał po wyjściu z mieszacza może być wykorzystany bezpośrednio w telegrafii CW), skierowany do przetwornika analogowo-cyfrowego lub detektora (na przykład demodulatora FSK).		W układzie homodynowym (krótko '''homodynie''') częstotliwość heterodyny jest równa częstotliwości odbieranego sygnału, częstotliwość pośrednia formalnie wynosi więc 0. Gdy częstotliwość heterodyny jest automatycznie dostrajana do odbieranego sygnału za pomocą synchronicznej pętli fazowej, odbiornik nazywa się synchrodyną. Pierwsze odbiorniki z mieszaniem częstotliwości były homodynami, technikę tą stosuje się również obecnie, sygnał po wyjściu z mieszacza może być wykorzystany bezpośrednio w telegrafii CW), skierowany do przetwornika analogowo-cyfrowego lub detektora (na przykład demodulatora FSK).

	== Historia ==		== Historia ==

Jasiu o 05:38, 26 sty 2013

2013-01-26T05:38:55Z

← poprzednia wersja		Wersja z 05:38, 26 sty 2013
Linia 66:		Linia 66:
	Koncepcję mieszania dwóch sygnałów o różnych częstotliwościach w celu uzyskania trzeciego sygnału o częstotliwości wypadkowej opracował Reginald A. Fessenden około roku 1902<ref>Fessenden Reginald, ''Patent US0706740'', [http://www.freepatentsonline.com/0706740.pdf].</ref>. Poziom ówczesnej techniki nie pozwalał jednak na zbudowanie stabilnego generatora lokalnego i pełne rozwinięcie tej koncepcji.		Koncepcję mieszania dwóch sygnałów o różnych częstotliwościach w celu uzyskania trzeciego sygnału o częstotliwości wypadkowej opracował Reginald A. Fessenden około roku 1902<ref>Fessenden Reginald, ''Patent US0706740'', [http://www.freepatentsonline.com/0706740.pdf].</ref>. Poziom ówczesnej techniki nie pozwalał jednak na zbudowanie stabilnego generatora lokalnego i pełne rozwinięcie tej koncepcji.

	Za wynalazcę układu superheterodyny uważany jest Edwin Howard Armstrong, który zbudował pierwszy odbiornik superheterodynowy oparty na lampach elektronowych. Stało się to podczas pierwszej wojny światowej, gdy pracował we Francji dla armii USA<ref>Armstrong Edwin: ''Vagaries and Elusiveness of Invention'', Electrical Engineering, vol. 62, str. 150, April 1943.</ref>.		Za wynalazcę układu superheterodyny uważany jest Edwin Howard Armstrong, który zbudował pierwszy odbiornik superheterodynowy oparty na lampach elektronowych. Stało się to podczas pierwszej wojny światowej, gdy pracował we Francji dla armii USA<ref>Armstrong Edwin: ''Vagaries and Elusiveness of Invention'', Electrical Engineering, vol. 62, str. 150, April 1943.</ref>. Prace Armstronga dotyczyły radionamierników pracujących na częstotliwościach, przy których ówczesne lampy nie miały już wystarczająco dobrych parametrów (ponad 500 kHz).

	~~Pierwszym komercyjnym odbiornikiem superheterodynowym była Radiola RCA AR-812~~, ~~wyprodukowana w 1923~~. ~~Była odbiornikiem bateryjnym~~, ~~zawierała sześć lamp elektronowych (triod)<ref>''Radiola Superheterodyne AR-812 Radio RCA RCA Victor Co.''~~, ~~[http://www~~.~~radiomuseum.org/r/rca_superheterodyne_ar812.html].</ref>~~.		Pierwsze odbiorniki superheterodynowe posiadały niską częstotliwość pośrednią (rzędu 20 kHz), wykorzystując transformatory międzystopniowe z żelaznym rdzeniem. Powodowało to, że były bardzo wrażliwe na zakłócenia spowodowane odbiorem lustrzanym, ale w ówczesnych czasach uzyskiwana czułość miała decydujące znaczenie. Konstrukcje z większą częstotliwością pośrednią konstruowano w połowie lat 30.

	~~Pierwsze radioodbiorniki superheterodynowe~~ w ~~Polsce powstały~~ w ~~1934~~, były to: Philips 522A oraz Super 5 GZ firmy Elektrit<ref>{{Książka \| nazwisko = Stinzing \| imię = Roman \| nazwisko2 = Szczygieł\| imię2 = Eugeniusz \| nazwisko3 = Berezowski \| imię3 = Henryk \| tytuł = Złote lata radia w II Rzeczypospolitej \| rok = 2000 \| wydawca = V.~~I.D.I. \| miejsce = Nowy Sącz \| isbn = 83-909628-6-1}}</ref>~~.		Początkowo superheterodyna znajdowała zastosowanie głównie w konstrukcjach wojskowych. W odbiornika radiofonicznych powstających w latach 20 popularniejsze były rozwiązania prostsze, a co za tym idzie tańsze. Armstrong sprzedał swój patent na superheterodynę firmie [[Westinghouse]], która z kolei sprzedała go [[RCA]].

	~~Zalety układu superheterodynowego sprawiły~~, ~~że układ ten od~~ połowy do końca XX w. był podstawowym układem odbiorników radiowych. Jest nadal stosowany w wielu budowanych współcześnie urządzeniach radioodbiorczych.		Pierwszym komercyjnym odbiornikiem superheterodynowym była Radiola RCA AR-812, wyprodukowana w 1923. Była odbiornikiem bateryjnym, zawierała sześć lamp elektronowych (triod)<ref>''Radiola Superheterodyne AR-812 Radio RCA RCA Victor Co.'', [http://www.radiomuseum.org/r/rca_superheterodyne_ar812.html].</ref>. Pierwsze radioodbiorniki superheterodynowe w Polsce powstały w 1934, były to: Philips 522A oraz Super 5 GZ firmy Elektrit<ref>{{Książka \| nazwisko = Stinzing \| imię = Roman \| nazwisko2 = Szczygieł\| imię2 = Eugeniusz \| nazwisko3 = Berezowski \| imię3 = Henryk \| tytuł = Złote lata radia w II Rzeczypospolitej \| rok = 2000 \| wydawca = V.I.D.I. \| miejsce = Nowy Sącz \| isbn = 83-909628-6-1}}</ref>.

			Wynalezienie lamp wieloelektrodowych i [[lampa kombinowana\|kombinowanych]] umożliwiały uproszczenie konstrukcji superheterodynowych i zmniejszenie ich ceny, co spowodowało coraz większy wzrost ich popularności. Od połowy do końca XX w. układ superheterodyny był podstawowym układem odbiorników radiowych i telewizyjnych. Jest nadal stosowany w wielu budowanych współcześnie urządzeniach radioodbiorczych.

	== Przypisy ==		== Przypisy ==

Oktoda: /* Bloki funkcjonalne */

2012-07-17T07:01:04Z

Bloki funkcjonalne

← poprzednia wersja		Wersja z 07:01, 17 lip 2012
Linia 16:		Linia 16:

	=== Bloki funkcjonalne ===		=== Bloki funkcjonalne ===
	[[Plik:Mixer tetrode.PNG\|thumb\|250px\|Układ przemiany częstotliwości zrealizowany na tetrodzie. Sygnał odbierany podawany jest na wejście ''We'', a w obwodzie siatki pierwszej zbudowano układ heterodyny o częstotliwości określonej przez obwód rezonansowy ''L<sub>3</sub>C<sub>3</sub>''. Sygnał wyjściowy wydzielany jest przez obwód rezonansowy ''L<sub>1</sub>C<sub>2</sub>''.]]		[[Plik:Mixer tetrode.PNG\|thumb\|left\|250px\|Układ przemiany częstotliwości zrealizowany na tetrodzie. Sygnał odbierany podawany jest na wejście ''We'', a w obwodzie siatki pierwszej zbudowano układ heterodyny o częstotliwości określonej przez obwód rezonansowy ''L<sub>3</sub>C<sub>3</sub>''. Sygnał wyjściowy wydzielany jest przez obwód rezonansowy ''L<sub>1</sub>C<sub>2</sub>''.]]
	==== Mieszacz ====		==== Mieszacz ====
	Mieszacz (układ przemiany częstotliwości) to podstawowy człon konstrukcyjny superheterodyny, służący do wytworzenia z dwóch wejściowych sygnałów o różnych częstotliwościach trzeciego sygnału, o częstotliwości będącej kombinacją częstotliwości sygnałów wejściowych. W klasycznej superheterodynie częstotliwość sygnału wyjściowego jest stała i dla jego wydzielenia na wyjściu mieszacza stosuje się filtr pasmowy, obwód rezonansowy, albo inny element selektywny.		Mieszacz (układ przemiany częstotliwości) to podstawowy człon konstrukcyjny superheterodyny, służący do wytworzenia z dwóch wejściowych sygnałów o różnych częstotliwościach trzeciego sygnału, o częstotliwości będącej kombinacją częstotliwości sygnałów wejściowych. W klasycznej superheterodynie częstotliwość sygnału wyjściowego jest stała i dla jego wydzielenia na wyjściu mieszacza stosuje się filtr pasmowy, obwód rezonansowy, albo inny element selektywny.

Oktoda: /* Budowa i zasada działania */

2012-07-17T07:00:09Z

Budowa i zasada działania

← poprzednia wersja		Wersja z 07:00, 17 lip 2012
Linia 2:		Linia 2:
	{{Spis treści\|right}}		{{Spis treści\|right}}
	== Budowa i zasada działania ==		== Budowa i zasada działania ==
	[[Plik:Schemat blokowy odbiornika superheterodynowego (ubt).svg\|thumb\|300px\|Schemat blokowy klasycznego odbiornika superheterodynowego:<br />1. wzmacniacz wysokiej częstotliwości<br />2. mieszacz<br />3. wzmacniacz pośredniej częstotliwości<br />4. detektor<br />5. wzmacniacz małej częstotliwości<br />6. heterodyna]]		[[Plik:Schemat blokowy odbiornika superheterodynowego (ubt).svg\|thumb\|left\|300px\|Schemat blokowy klasycznego odbiornika superheterodynowego:<br />1. wzmacniacz wysokiej częstotliwości<br />2. mieszacz<br />3. wzmacniacz pośredniej częstotliwości<br />4. detektor<br />5. wzmacniacz małej częstotliwości<br />6. heterodyna]]

	=== Układ klasyczny ===		=== Układ klasyczny ===

Oktoda: 1 wersja

2012-02-28T11:59:21Z

1 wersja

← poprzednia wersja		Wersja z 11:59, 28 lut 2012
(Brak różnic)

Jasiu: /* Układ homodynowy */

2011-06-19T04:37:55Z

Układ homodynowy

Nowa strona

'''Superheterodyna''' (łac./gr. ''super-'' + ''hetero-'' różne + ''dyna'' moc) – to radioodbiornik wykorzystujący zasadę przemiany częstotliwości poprzez mieszanie sygnału wielkiej częstotliwości z sygnałem lokalnego generatora (heterodyny).
{{Spis treści|right}}
== Budowa i zasada działania ==
[[Plik:Schemat blokowy odbiornika superheterodynowego (ubt).svg|thumb|300px|Schemat blokowy klasycznego odbiornika superheterodynowego: 1. wzmacniacz wysokiej częstotliwości 2. mieszacz 3. wzmacniacz pośredniej częstotliwości 4. detektor 5. wzmacniacz małej częstotliwości 6. heterodyna]]

=== Układ klasyczny ===
[[Plik:Ukwtuner.jpg|thumb|300px|Lampowa głowica UKF - oddzielny moduł wzmacniacza wielkiej częstotliwości i mieszacza superheterodynowego lampowego odbiornika radiofonicznego.]]
Stosowana w klasycznej superheterodynie przemiana częstotliwości polega na zmianie sygnału o zależnej od odbieranej stacji częstotliwości na sygnał o określonej stałej częstotliwości, nazywanej częstotliwością pośrednią. Zachodzi to poprzez mieszanie sygnału wejściowego z sygnałem przestrajanego lokalnego generatora zwanego heterodyną. Powstający w wyniku mieszania sygnał jest następnie wzmacniany w selektywnym wzmacniaczu. Taka technika ma wiele zalet w stosunku do bezpośredniego wzmacniania sygnału o częstotliwości odbieranej stacji (tak zwane odbiorniki o bezpośrednim wzmocnieniu) – w tym drugim przypadku aby dostroić układ wzmacniacza do odbieranej częstotliwości wszystkie jego stopnie muszą być przestrajane, co powoduje, że nie może ich być zbyt dużo, a jednoczesne przestrajanie wielu obwodów jest niewygodne i powoduje poważne trudności konstrukcyjne.

Częstotliwość pośrednia dobiera się taką by była łatwa do wzmacniania i dalszego przetwarzania – jest to cecha bardzo istotna przy odbiorze wysokich wysokich częstotliwości, rzędu dziesiątek MHz i więcej.

Rysunek przedstawia schemat blokowy typowego radioodbiornika superheterodynowego. Sygnał wejściowy z anteny może (lecz nie musi) być wstępnie wzmacniany we wzmacniaczu wysokiej częstotliwości (1) i trafia do mieszacza (2). W mieszaczu następuje jego mieszanie z sygnałem z lokalnego generatora (heterodyny, 6). Częstotliwość heterodyny jest dobrana tak, aby jeden z produktów mieszania odpowiadał częstotliwości pośredniej. Uzyskany sygnał pośredniej częstotliwości jest następnie wzmacniany w selektywnym wzmacniaczu pośredniej częstotliwości (3). Reszta układu, detektor (4) i wzmacniacz małej częstotliwości (5), jest taka sama jak w odbiornikach o bezpośrednim wzmocnieniu.

=== Właściwości ===
Układ odbiornika superheterodynowego umożliwia uzyskanie dużej stałości właściwości w całym zakresie przestrajania, oraz zapewnia dużą czułość i selektywność przy stosunkowo prostej konstrukcji. Jego najważniejsze wady to: odbieranie sygnałów niepożądanych (o częstotliwości pośredniej, lustrzanych, harmonicznych heterodyny) oraz dodatkowe szumy wprowadzane przez mieszacz.

=== Bloki funkcjonalne ===
[[Plik:Mixer tetrode.PNG|thumb|250px|Układ przemiany częstotliwości zrealizowany na tetrodzie. Sygnał odbierany podawany jest na wejście ''We'', a w obwodzie siatki pierwszej zbudowano układ heterodyny o częstotliwości określonej przez obwód rezonansowy ''L3C3''. Sygnał wyjściowy wydzielany jest przez obwód rezonansowy ''L1C2''.]]
==== Mieszacz ====
Mieszacz (układ przemiany częstotliwości) to podstawowy człon konstrukcyjny superheterodyny, służący do wytworzenia z dwóch wejściowych sygnałów o różnych częstotliwościach trzeciego sygnału, o częstotliwości będącej kombinacją częstotliwości sygnałów wejściowych. W klasycznej superheterodynie częstotliwość sygnału wyjściowego jest stała i dla jego wydzielenia na wyjściu mieszacza stosuje się filtr pasmowy, obwód rezonansowy, albo inny element selektywny.

Do przeprowadzenia mieszania dwóch częstotliwości niezbędny jest element nieliniowy - na przykład dioda, tranzystor, lampa próżniowa lub specjalny układ elektroniczny (na przykład mnożący). Mieszanie może zachodzić na drodze sumacyjnej (na wejście elementu mieszającego podana jest suma obu sygnałów) lub iloczynowej (mieszanie jest realizowane poprzez mnożenie sygnałów wejściowych). Niektóre rozwiązania układów przemiany częstotliwości wykorzystują ten sam element aktywny zarówno do mieszania częstotliwości, jak i jako generator lokalny (mieszacz samodrgający).

Jeżeli ''f1'' i ''f2'' to częstotliwości sygnałów wejściowych, to wykorzystuje się zwykle jedną z dwóch częstotliwości wyjściowych, |''f1'' - ''f2''| lub |''f1'' - ''f2''|, częściej |''f1'' - ''f2''| gdzie ''f2'' to częstotliwość sygnału odbieranego, a częstotliwość heterodyny ''f1'' jest od niego większa.

==== Generator lokalny ====
[[Plik:Tuning capacitor.jpg|thumb|200px|Podwójny kondensator zmienny stosowany w celu uzyskaniu współbieżności przestrajania obwodów wejściowych i heterodyny.]]
Heterodyna (inaczej generator lokalny) to generator sygnału o określonej częstotliwości. W typowym układzie odbiornika superheterodynowego generator lokalny jest przestrajany, a szerokość zakresu jego przestrajania odpowiada szerokości zakresu fal odbieranych przez odbiornik. Stabilność częstotliwości heterodyny ma decydujący wpływ na stabilność odbieranej częstotliwości całego odbiornika.

Klasyczne heterodyny budowane były jako generatory LC z obwodem rezonansowym ustalającym częstotliwość drgań. Dla ich przestrajania stosowano zwykle kondensatory zmienne (niekiedy zmienne indukcyjności). Dla zapewnienia współbieżności przestrajania heterodyny, układów wejściowych i wzmacniacza wielkiej częstotliwości produkowano specjalne wielosekcyjne kondensatory zmienne (potocznie zwane agregatami). W odbiornikach popularnych zawierały one zwykle dwie sekcje, w wysokiej klasy niekiedy więcej. We współczesnych układach heterodyny przestrajane są elektronicznie, przeważnie używa się do tego celu diod pojemnościowych (warikapów).

===== Automatyczna regulacja częstotliwości =====
Automatyczna regulacja częstotliwości (ARCz, AFC) to obwód służący do automatycznego dostrajania odbiornika do częstotliwości odbieranej fali i kompensowania niewielkich zmian częstotliwości heterodyny wynikających z jej niestabilności. Gdy odbiornik nie jest dokładnie dostrojony, układ ARCz wytwarza sygnał odpowiednio zmieniający częstotliwość heterodyny.

===== Heterodyna z syntezą częstotliwości =====
[[Plik:Superhet1_pl.svg|thumb|400px|Schemat blokowy radioodbiornika superheterodynowego FM z syntezą częstotliwości. Rolę heterodyny pełni generator sterowany napięciem (VCO), którego częstotliwość stabilizowana jest za pomocą synchronicznej pętli fazowej (SPF).]]
W odbiornikach z syntezą cyfrową częstotliwość heterodyny jest ustawiana cyfrowo i stabilizowana za pomocą generatora kwarcowego o dużej stabilności. Takie syntezatory charakteryzują się bardzo dużą precyzją ustawienia oraz stałością częstotliwości i nie wymagają układu ARCz.

Początkowo układy syntezy częstotliwości składały się z wielu mieszaczy oraz kwarcowych generatorów wzorcowych i powielaczy częstotliwości. Częstotliwość ustawiano zespołem przełączników. Były to układy bardzo skomplikowane i stosowano je wyłącznie w odbiornikach radiokomunikacyjnych wysokiej klasy.

Wraz z rozwojem i upowszechnieniem się techniki synchronicznej pętli fazowej (SPF, PLL) powstały układy syntezy częstotliwości oparte o to rozwiązanie. Ich częstotliwość stabilizowana jest pojedynczym kwarcowym generatorem wzorcowym. Oscylatory lokalne działające na zasadzie syntezatora częstotliwości opartego o pętlę SPF są powszechnie stosowane we współczesnych odbiornikach sterowanych cyfrowo.

==== Wzmacniacz częstotliwości pośredniej ====
Wzmacniacz częstotliwości pośredniej zapewnia uzyskanie odpowiedniej czułości i selektywności odbiornika. Czułość zależy generalnie od wzmocnienia układu (liczby i rodzaju stopni wzmacniacza), a selektywność od rodzaju i liczby elementów selektywnych – filtrów kwarcowych, ceramicznych lub obwodów strojonych LC. Elementy selektywne mogą być rozmieszczone w poszczególnych stopniach wzmacniacza (wzmacniacz o selektywności rozproszonej) lub skupione w jednym miejscu, zwykle na jego wejściu (wzmacniacz o selektywności skupionej).

W klasycznym układzie superheterodyny elementy selektywne są nastrojone na jedną stałą częstotliwość pośrednią, co umożliwia osiągnięcie dużego wzmocnienia i selektywności.

===== Automatyczna regulacja wzmocnienia =====
W celu uzyskania stałej amplitudy sygnału, niezależnie od zmian poziomu sygnału odbieranego, stosuje się układ automatycznej regulacja wzmocnienia (ARW) we wzmacniaczu pośredniej częstotliwości. Niekiedy obejmuje on także wzmacniacz wielkiej częstotliwości i mieszacz. Układ ARW zapobiega też [[przesterowanie|przesterowaniu]] wzmacniaczy przez duże sygnały (na przykład z radiostacji lokalnych) i zmniejsza modulację skrośną.

==== Wzmacniacz wysokiej częstotliwości ====
Na wejściu niektórych odbiorników superheterodynowych stosuje się wzmacniacz wielkiej częstotliwości, zwykle strojony na częstotliwość odbieranego sygnału lub zawierający odpowiednie filtry pasmowe. Układ taki poprawia separację mieszacza od anteny (zapobiega emisji sygnału heterodyny) oraz zwiększa selektywność dla dużych odstrojeń. Zwykle zwiększa też czułość użytkową odbiornika, ponieważ współczynnik szumów tego wzmacniacza jest z reguły mniejszy od współczynnika szumów mieszacza.

=== Układy pochodne ===
==== Układ z wielokrotną przemianą częstotliwości ====
[[Plik:Afu_superhet1_pl.svg|thumb|500px|Schemat blokowy odbiornika krótkofalarskiego z podwójną przemianą częstotliwości.]]
W odbiornikach radiowych, które powinny spełniać wysokie wymagania techniczne, stosuje się podwójną przemianę częstotliwości. Pierwszą częstotliwość pośrednią dobiera się stosunkowo dużą, aby uzyskać duże tłumienie sygnałów lustrzanych. Druga częstotliwość pośrednia jest znacznie mniejsza, co umożliwia łatwiejsze uzyskanie odpowiedniego wzmocnienia i selektywności wzmacniacza.

Gdy pierwsza heterodyna jest przestrajana, a druga ma stałą częstotliwość, wtedy obie częstotliwości pośrednie są stałe. Możliwe jest też rozwiązanie odwrotne (ze stałą częstotliwością pierwszej heterodyny), wówczas sygnał pierwszej częstotliwości pośredniej nie ma stałej częstotliwości.

==== Układ homodynowy ====
W układzie homodynowym (krótko '''homodynie''') częstotliwość heterodyny jest równa częstotliwości odbieranego sygnału, częstotliwość pośrednia formalnie wynosi więc 0. Gdy częstotliwość heterodyny jest automatycznie dostrajana do odbieranego sygnału za pomocą synchronicznej pętli fazowej, odbiornik nazywa się synchrodyną. Pierwsze odbiorniki z mieszaniem częstotliwości były homodynami, technikę tą stosuje suę również obecnie, sygnał po wyjściu z mieszacza może być wykorzystany bezpośrednio w telegrafii CW), skierowany do przetwornika analogowo-cyfrowego lub detektora (na przykład demodulatora FSK).

== Historia ==
[[Plik:Radiola AR-812 Skizze.png|thumb|200px|Radiola RCA AR-812, pierwszy radioodbiornik superheterodynowy]]
Koncepcję mieszania dwóch sygnałów o różnych częstotliwościach w celu uzyskania trzeciego sygnału o częstotliwości wypadkowej opracował Reginald A. Fessenden około roku 1902<ref>Fessenden Reginald, ''Patent US0706740'', [http://www.freepatentsonline.com/0706740.pdf].</ref>. Poziom ówczesnej techniki nie pozwalał jednak na zbudowanie stabilnego generatora lokalnego i pełne rozwinięcie tej koncepcji.

Za wynalazcę układu superheterodyny uważany jest Edwin Howard Armstrong, który zbudował pierwszy odbiornik superheterodynowy oparty na lampach elektronowych. Stało się to podczas pierwszej wojny światowej, gdy pracował we Francji dla armii USA<ref>Armstrong Edwin: ''Vagaries and Elusiveness of Invention'', Electrical Engineering, vol. 62, str. 150, April 1943.</ref>.

Pierwszym komercyjnym odbiornikiem superheterodynowym była Radiola RCA AR-812, wyprodukowana w 1923. Była odbiornikiem bateryjnym, zawierała sześć lamp elektronowych (triod)<ref>''Radiola Superheterodyne AR-812 Radio RCA RCA Victor Co.'', [http://www.radiomuseum.org/r/rca_superheterodyne_ar812.html].</ref>.

Pierwsze radioodbiorniki superheterodynowe w Polsce powstały w 1934, były to: Philips 522A oraz Super 5 GZ firmy Elektrit<ref>{{Książka | nazwisko = Stinzing | imię = Roman | nazwisko2 = Szczygieł| imię2 = Eugeniusz | nazwisko3 = Berezowski | imię3 = Henryk | tytuł = Złote lata radia w II Rzeczypospolitej | rok = 2000 | wydawca = V.I.D.I. | miejsce = Nowy Sącz | isbn = 83-909628-6-1}}</ref>.

Zalety układu superheterodynowego sprawiły, że układ ten od połowy do końca XX w. był podstawowym układem odbiorników radiowych. Jest nadal stosowany w wielu budowanych współcześnie urządzeniach radioodbiorczych.

== Przypisy ==
<references/>

== Bibliografia ==
# {{Książka | nazwisko = Hickman | imię = Ian | tytuł = Practical radio-frequency handbook | rok = 2002 | wydawnictwo = Newnes | miejsce = Oxford; Boston | isbn = 0-7506-5369-8 }}
# {{Książka |tytuł=Poradnik inżyniera radioelektryka|wydawnictwo=WNT|miejsce=Warszawa|rok=1969|autor=Wojnara Andrzej (red.)}}

[[Kategoria:Radioodbiorniki]]